عامل اصلی ماجرای «ایران‌کنترا» درگذشت

مرگ مک فارلین و دیپلماسی پنهانی که بود

باز گویی محسن هاشمی رفسنجانی از خاطرات پدرش/ آیت‌الله هاشمی: امام فرمودند‌: «بزرگترین پیروزی سیاسی تاریخ اخیر ماست»

کد خبر: ۱۵۶۹۲۲

تاریخ: ۲۵ ارديبهشت ۱۴۰۱ - ۱۱:۱۴

اقتصاد۲۴- رابرت مک فارلین، مشاور امنیت ملی رونالد ریگان در ۸۴ سالگی درگذشت. دویچه‌وله در گزارشی در این باره نوشت: «مک فارلین عامل اصلی فروش مخفیانه اسلحه به تهران در خلال جنگ ایران و عراق بود که با هدف آزادی گروگان‌های امریکایی حزب‌الله در لبنان انجام شد. خانواده مک فارلین اعلام کردند که رابرت مک‌فارلین روز پنجشنبه ۱۲ مه در حالی که برای یک سفر خانوادگی در ایالت میشیگان بوده به علت بیماری ریوی و در ۸۴ سالگی درگذشته است. او مشاور امنیت ملی دولت دونالد ریگان بود و پس از ماجرای «ایران‌کنترا» برای همیشه از صحنه سیاست امریکا کنار رفت. «ایران‌کنترا» نامی است که بر رسوایی سیاسی دولت دونالد ریگان در سال ۱۹۸۸ گذاشته شده است. در این ماجرا فاش شد که دولت ریگان از سال ۱۹۸۵ به‌طور پنهانی به ایران که در حال جنگ با عراق بود، اسلحه فروخته تا ایران برای آزادی گروگان‌های امریکایی در لبنان تلاش کند. پول حاصل از فروش این اسلحه به مخالفان دولت وقت چپ‌گرای نیکاراگوئه موسوم به «ساندینیست‌ها» داده شد که با دولت در حال جنگ بودند و قصد سرنگونی حکومت مارکسیستی نیکاراگوئه را داشتند.

هر دوی این اقدامات غیرقانونی بود؛ هم فروش اسلحه به ایران که تحت تحریم‌های شدید امریکا قرار داشت و هم رساندن پول به مخالفان دولت رسمی نیکاراگوئه. مک فارلین دادگاهی شد و اعتراف کرد که به کنگره دروغ گفته است. نیویورک‌تایمز در گزارشی درباره مرگ مک فارلین نوشته که او تنها یکی از عاملان عملیاتی بود که عده زیادی در آن مشارکت داشتند. مک فارلین با همکاری سازمان سیا از کاخ سفید بیرون رانده شد. با این حال او خودش در مصاحبه‌های بعدی تایید کرد که مقصر بوده و گناهش را پذیرفت. این در حالی است که سایر عوامل این رسوایی یا از این عملیات دفاع کردند یا مسوولیت‌شان در آن را انکار کردند. پیامد‌های این رویداد برای مک فارلین آنقدر شدید بود که او در فوریه ۱۹۸۷ در خانه‌اش با خوردن قرص والیوم اقدام به خودکشی کرد. اما همسرش او را به بیمارستان رساند و مک فارلین از مرگ نجات پیدا کرد.

بیشتر بخوانید: مرندی: پس از سفر انریکه مورا، منتظر هستیم تا ببینیم آمریکایی‌ها آماده‌ی نرمش لازم هستند یا نه

او هفته‌ها در بیمارستان تحت درمان روحی قرار داشت. مک فارلین پیش از اقدام به خودکشی با اشاره به سنت ژاپنی «هاراگیری» از «خودکشی شرافتمندانه» صحبت کرده بود با این حال پس از خودکشی‌اش در یک مصاحبه گفت که این راه با فرهنگ مدرن امریکایی همخوانی ندارد و برای بیشتر مردم رفتار قابل قبولی نیست. مک فارلین از طرفداران سرسخت ترمیم روابط با ایران بود، به‌طوری که پس از ترک کاخ سفید در سال ۱۹۸۷ به درخواست ریگان به‌طور مخفیانه و ناشناس به ایران سفر کرد. او پس از این سفر گفت که در آنجا با مقامات مختلف ملاقات کرده، اما متوجه شده که این جلسات اتلاف وقت بوده است.»

منبع: روزنامه اعتماد