تحلیل اویل پرایس از برنامه گازی ایران با همکاری روسیه

برنامه تازه ایران برای تسلط بر بازار گاز جهان

سهم ایران از تجارت پتروشیمی خاورمیانه در حال حاضر بیش از ۲۰ درصد است و گام بعدی در توسعه این بخش شامل ۴۷ پروژه می‌شود که برآورد شده درآمد صنعت پتروشیمی ایران را تا سال ۲۰۲۷ به ۵۰ میلیارد دلار برساند. در واقع، نه تنها بخش پتروشیمی برای ایران به ازای هر تن محصول حدود ۱۵ تا ۱۶ برابر بیشتر از نفت خام درآمد ایجاد می‌کند، بلکه برای سرمایه گذاران، بر اساس شرایط قرارداد کنونی، پتروشیمی‌ها نرخ بازدهی ۳۰ تا ۳۵ درصدی را در مقابل نرخ ۱۲ تا ۱۵ درصدی در صنایع بالادستی ارائه می‌دهند.

کد خبر: ۱۶۸۰۶۴

تاریخ: ۱۳ شهريور ۱۴۰۱ - ۱۰:۴۹

اقتصاد۲۴- برای راهبرد ایران و روسیه در راستای انحصاری کردن هر چه بیشتر بازار گاز در کمترین زمان ممکن، جواد اوجی، وزیر نفت ایران، جزیره کیش را به عنوان هاب حیاتی گاز در این برنامه معرفی کرد. جزیره کیش در سواحل جنوب غربی ایران با یک مسیر حمل و نقل آسان از شمالی‌ترین نقطه عمان – که در شرق راس الخیمه امارات متحده عربی قرار دارد – به خلیج عمان می‌رسد. از آنجا به دریای عرب تا اقیانوس هند امتداد دارد، که دسترسی نامحدود به شرق یا غرب را فراهم می‌کند. قرار است جزیره کیش هم به عنوان قطب پالایش گاز برای تولید پتروشیمی‌های با ارزش ضد تحریم و هم در تولید گاز طبیعی مایع (LNG) مورد استفاده قرار گیرد.

طبق گفته اوجی، این پروژه ۲۵ میلیارد دلار هزینه خواهد داشت که بیشتر آن از سوی شرکت گازپروم، شرکت نفت ایران به ارزش ۴۰ میلیارد دلار تامین می‌شود. این برنامه روسیه و ایران را قادر می‌سازد در طول زمان بر بازار جهانی LNG تسلط یابند. دو کشور ال ان جی را به عنوان محصول نوسانی در ماتریس عرضه و تقاضای گاز در سال‌های آینده شناسایی کرده اند.

علاوه بر تلاش‌های مستمر دو کشور برای وارد کردن قطر به برنامه اوپک گازی خود، تهران و مسکو درصدد آزادسازی پتانسیل کامل گازی ایران هستند. ایران دومین ذخایر بزرگ گاز در جهان (۳۳.۸ تریلیون متر مکعب) درست پس از روسیه (۴۸ تریلیون متر مکعب) را داراست. اگر ذخایر تخمینی ۸.۱ تریلیون مترمکعب میادین چالوس بزرگ و کوچک در نظر گرفته شود، مجموع ذخایر گاز ایران ۴۱.۹ تریلیون مترمکعب خواهد بود.

با گسترش جزیره کیش، این جزیره نه تنها به عنوان یک نقطه کانونی برای گاز درجا (حدود ۱.۶ تریلیون مترمکعب ذخایر) عمل می‌کند، بلکه از میدان گازی پارس شمالی (۱.۶۷ تریلیون مترمکعب ذخایر) و میدان گازی پارس جنوبی (۱۴ تریلیون مترمکعب از ذخایر)، به علاوه دیگر میادین گازی، گاز تامین خواهد کرد.

گازپروم مستقیما در هفت عرصه کلیدی توسعه تولید گازی ایران همکاری خواهد کرد: سرمایه گذاری در توسعه میادین گازی، سرمایه گذاری برای تکمیل پروژه‌های نیمه تمام ال ان جی ایران، توسعه ترمینال‌های تازه‌ای از ال ان جی شناور (FLNG)، توسعه پروژه‌های کوچک مقیاس ال ان جی، سوآپ گازی، ساخت خطوط صادرات پرفشار و انتقال فناوری‌های گازی.

ایران همچنین برنامه‌هایی برای توسعه FLNG‌ها به ویژه در داخل و اطراف قاره اروپا دارد. به طوری که قرارداد‌های اصلی در این زمینه با شرکت‌های Eni ایتالیا، Cepsa اسپانیا و Depa یونان در دست بررسی هستند.

قرارداد دیگری نیز منعقد شده است که در آن ایران حدود ۲۵ درصد از مجموع یک و نیم میلیون تن ظرفیت تولید سالانه ال ان جی عمان در نیروگاه Qalhat را تامین کند.

بیشتر بخوانید: مذاکرات احیای برجام در سربالایی تازه

منافع روسیه از وجوه سرمایه گذاری شده در این پروژه نه تنها به افزایش نفوذ ژئوپلتیکی ناشی از کنترل موثر و بیشتر بر عرضه گاز جهان منجر می‌شود بلکه در بردارنده درآمد‌هایی از دو منبع دیگر نیز هست. اول، روسیه می‌تواند ارسال گاز ایران را در ازای دریافت مبلغی بر عهده بگیرد. دوم، می‌تواند از تولید پتروشیمی‌های با ارزش ضد تحریم در جزیره کیش، مبالغی را دریافت کند.

منبع: اویل پرایس / دیپلماسی ایرانی