بازخوانی تاریخی سفر روسای جمهوری ایران به نیویورک

سفر نیویورک روسای جمهوری ایران همواره با حاشیه‌هایی همراه بود. بحث همراهی اعضای خانواده در این سفر را «محمود احمدی نژاد» پایه گذاری کرد و «ابراهیم رییسی» در آخرین سفر خود به نیویورک این سنت را ادامه داد. صبح روز شنبه مسعود پزشکیان راهی نیویورک شد تا در مجمع عمومی سازمان ملل متحد شرکت کند.

کد خبر: ۲۶۰۰۱۳

تاریخ: ۰۳ مهر ۱۴۰۳ - ۱۴:۰۷

اقتصاد۲۴-به دنبال صدور قطعنامه‌ی ۴۷۹ شورای امنیت سازمان ملل متحد در مورد جنگ ایران و عراق و عدم پذیرش آن از سوی ایران، شهید رجایی راهی نیویورک شد تا در شورای امنیت سازمان ملل به دفاع از حق مردم ایران در مقابل دشمن بپردازد. این سفر به دنبال آغاز جنگ تحمیلی اتفاق افتاده و به عنوان یک سفر عادی نبود. شهریور ۱۳۶۶ و پس از صدور قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت سازمان ملل در روز ۲۹ تیر ۱۳۶۶ درباره جنگ ایران و عراق، رئیس جمهور وقت، آیت‌الله خامنه‌ای در سازمان ملل به نمایندگی از ملت ایران به سخنرانی پرداخت. در این سفر مشاور عالی رئیس جمهور، معاون نخست وزیر، چند تن از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، معاون وزیر خارجه و معاون وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی رئیس جمهور را همراهی کردند.

خاتمی بعد از ۱۱ سال به نیویورک رفت

هاشمی رفسنجانی در طول هشت سال ریاست جمهوری خود، در هیچ کدام از اجلاس‌های سازمان ملل شرکت نکرد. سید محمد خاتمی پس از ۱۱ سال که رییس جمهوری از ایران به نیویورک سفر نکرده بود، در شهریور ۱۳۷۷ راهی مقر سازمان ملل متحد در آمریکا شد. در منابع آمده است که خاتمی را در سفر به سازمان ملل، ۱۲ نفر از مسئولین ارشد کشور همراهی کردند. در این سفر، رئیس جمهوری و هیئت همراه در فرودگاه از سوی دکتر "کمال خرازی" وزیر امور خارجه، "محمد هادی نژادحسینیان" سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل و ایگور نویی چنکو نماینده دبیرکل سازمان ملل و چند تن دیگر از شخصیت‌های ایرانی فعال نیویورک مورد استقبال قرار گرفت. مطابق اطلاعیه دفتر رئیس جمهوری ایران در آن زمان ۱۲ نفر از مسئولان کشور خاتمی را در این سفر همراهی کردند. سید محمد خاتمی پیش از ترک تهران، اعلام کرد که می‌خواهد پیام‌رسان صلح برای ملت‌های جهان باشد. او در این اجلاس بود که موضوع «گفت‌وگوی تمدن‌ها» را مطرح کرد. سید محمد خاتمی دو سال بعد باز به نیویورک رفت تا در «اجلاس هزاره سران ملل متحد» شرکت کند. اما از سال ۷۹ تا ۸۴ دیگر او به نیویورک نرفت.

احمدی نژاد، هولوکاست و درخواست ۱۶۰ ویزا

محمود احمدی‌نژاد را در نخستین سفرش در سال ۱۳۸۴ برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، «علی لاریجانی» دبیر شورای عالی امنیت ملی، «منوچهر متکی» وزیر امور خارجه، «سعید جلیلی» معاون اروپا و آمریکای وزارت امور خارجه، «مسعود زریبافان» دبیر و سخنگوی دولت، «هاشمی ثمره» مشاور ارشد رئیس جمهور، «حمیدرضا رازقی» مشاور عمرانی رئیس جمهور، «علی‌اکبر جوانفکر» مشاور رسانه‌ای رئیس جمهور، «احمد خادم المله» مدیر عامل خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران و «مظفری» مدیر کل تشریفات ریاست جمهوری همراهی کردند. در همین سفر بود که سخنان احمدی نژاد درباره هولوکاست، واکنش‌های زیادی را به همراه داشت.

در سال ۱۳۹۰، اما سفر احمدی نژاد به نیویورک جنجال آفرید. خبر‌های رسمی حاکی از آن بودند که در این سفر ۸ عضو کابینه و ۲ مسئول نهاد ریاست جمهوری رئیس جمهور را همراهی می‌کنند، اما انتشار عکسی از حضور فرزند، عروس و مادر عروس رئیس جمهور وقت خبر‌های رسمی را زیر سوال برد.

بنا بر ادعای رسانه‌ها، احمدی نژاد برای انجام آخرین سفر خود به نیویورک در مهر ۱۳۹۱ درخواست ۱۶۰ ویزا برای هیئت همراه خود داد که ۸۰ مورد از آن‌ها توانستند ویزا دریافت کنند. در این سفر همسر، پسر، مادر عروس رئیس جمهور و آقای مشایی به عنوان رئیس دفتر با همسرش همراه محمود احمدی نژاد شدند. همچنین همسر محمدشریف ملک‌زاده، مشاور رئیس جمهور، نیز او را در این سفر حضور داشت.

حسن روحانی بدون همراهی اعضای خانواده به نیویورک رفت

حسن روحانی در شهریور سال ۱۳۹۲ عازم نیویورک شد. بر اساس ادعای برخی از رسانه‌ها ۷۰ نفر از دیپلمات‌ها، همراهان و خبرنگاران ایرانی همراه رییس جمهوری در این سفر بودند. افرادی مانند محمد نهاوندیان، حسام‌الدین آشنا، محمدرضا صادق، محمدعلی نجفی، سیامک مره صدق، احمدرضا دستغیب و محمدجواد ظریف، اشاره کرد. در مهر همین سال خبرگزاری الف نوشت: «حسن روحانی پس از بازگشت از نیویورک و در محوطه فرودگاه مهرآباد، مورد هجمه و اعتراض حدود ۱۰۰ از مخالفان خود قرار گرفت. پرتاب کفش به سوی خودروی رئیس‌جمهور، از جمله رویداد‌های خبرساز این سفر بود».

بیشتر بخوانید:مسعود پزشکیان در گفتگوی اختصاصی با فرید زکریا چه گفت؟

معاون تشریفات حسن روحانی در جریان سفر سال ۹۷ او به نیویورک اعلام کرد که هیئت رسمی همراه رئیس‌جمهور ۶ نفر است. معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر حسن روحانی نیز در سال ۱۳۹۶ با اشاره به تعداد همراهان رییس جمهوری و هیئت رسمی کشورمان در سفر به نیویورک، اعلام کرد که کل هیات و همراهان ۴۳ نفر بودند. برخی از خبرگزاری گفته اند که هیچ یک از اعضای خانواده و فرزندان حسن روحانی در سفر‌های او به آمریکا همراهش نبوده اند، اما عکسی از هیات‌های همراه رییس جمهور در این سفر‌ها هیچ وقت منتشر نشد.

ابراهیم رییسی، ماجرای سوغاتی و همراهی دختر و همسر

سیدابراهیم رئیسی نیز ۲ بار برای سخنرانی در نشست مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک رفت، اما هیچگاه اطلاعاتی از تعداد و افراد همراه با رئیس جمهور ارائه نشد. او اولین سفر خود به نیویورک را در ۲۸ شهریور ۱۴۰۱ انجام داد. او در نشست مجمع عمومی سازمان ملل با اشاره به ترور سردار شهید قاسم سلیمانی، عکس این شهید را به‌روی دست گرفت. اما فیلمی از هیات ایرانی در نیویورک منتشر شد که در آن یک کامیونت در حال بارگیری وسایلی مانند پوشک بچه، مکمل غذایی و وسایل آشپزخانه. اما مهدی خانعلی‌زاده از همراهان رئیس جمهور در این سفر با رد این ادعا عنوان کرد: آنقدر برنامه رئیس جمهور فشرده بود که فرصتی برای خرید و گشت‌و‌گذار وجود نداشت. بسیاری از این وسایل، همان اجناسی است که تیم تشریفات از ایران آورده بود. برخی دیگر هدایایی بود که در حاشیه دیدار‌ها به مقامات کشورمان هدیه می‌دادند. همچنین چیزی در حدود یک سوم وسایل مربوط به آقای تخت‌روانچی بوده که به ایران برگرداندیم. وسایل و تجهیزات را در کارتن‌هایی خالی پوشک و پودر بدن‌سازی گنجانده شده بود که همین موضوع باعث به وجود آمدن این شایعه شده بود».

در جریان سفر دوم او به آمریکا، حضور همسرش جمیله علم الهدی و دختر او، حاشیه ساز شد تا جایی که خبرگزاری دولت اعلام کرد: «برنامه جمیله علم الهدی، همسر رئیس جمهور اسلامی ایران دیدار با همسران برخی رؤسای جمهور شرکت‌کننده در مجمع عمومی، دیدار با تعدادی از همسران سفرای مقیم در نیویورک، دیدار با رئیس کلیسا‌های نیویورک را در برنامه داشته است همچنین با سه رسانه آمریکایی شامل شبکه‌ای بی سی نیوز، رادیو ملی آمریکا (ان پی آر) و نشریه نیوزویک مصاحبه کرد.»

مسعود پزشکیان با اعضای خانواده خود به نیویورک رفت؟

برخی از رسانه‌ها گفته اند که دو پسر مسعود پزشکیان در کنار دخترش به علاوه دامادش، از دیگر مسافران نیویورک به شمار می‌روند. او نیز مانند روسای جمهور پیشین با کاروانی از مقامات و همراهان به این سفر می‌رود. «یوسف پزشکیان» پسر او در شبکه ایکس نوشته است: «رسانه‌های موفق دنیا در دقت خبررسانی معروفند. ئیش‌بینی و تحلیل خود را به نام خبر منتشر نمی‌کنند. گویا شبه رسانه‌هایی مرا بدون اطلاع خودم، عازم نیویورک کرده‌اند! در این سفر همراه رییس جمهور نیستم، اما اگر حضورم در سفری ضروری باشد و رییس جمهور صلاح بدانند، همراهی خواهم کرد».

همچنین شنیده‌ها حاکی از آن است که ۳۵ تا ۴۰ نفر در هیئت همراه رییس جمهوری در این سفر حضور دارند. نام مقاماتی مانند عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، محمد جواد ظریف، معاون امور راهبردی، زهرا بهروز آذر، معاون امور زنان، مهدی ثنایی، معاون رئیس جمهوری و مهدی قائم پناه، سرپرست نهاد ریاست جمهوری در این لیست همراهان دیده می‌شود.