آیا سرطان دهان کشنده است؟

تشخیص سرطان دهان معمولاً از طریق معاینه فیزیکی، آزمایش‌های تصویربرداری و گاهی بیوپسی انجام می‌شود. درمان این نوع سرطان بستگی به مرحله و موقعیت آن دارد و می‌تواند شامل جراحی برای برداشتن تومور، پرتودرمانی، یا شیمی‌درمانی باشد.

کد خبر: ۲۸۸۱۲۵

تاریخ: ۱۰ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۶:۳۰

اقتصاد۲۴-سرطان دهان به نوعی از سرطان گفته می‌شود که در بافت‌های دهان یا ناحیه‌های اطراف آن، مانند زبان، لثه‌ها، سقف دهان، و داخل گونه‌ها، شروع می‌شود. این نوع سرطان معمولاً به‌عنوان سرطان دهانی یا سرطان حفره دهان شناخته می‌شود

عوامل مختلفی می‌توانند خطر ابتلا به سرطان دهان را افزایش دهند، از جمله مصرف طولانی‌مدت سیگار و الکل، قرار گرفتن در معرض نور خورشید (که ممکن است به لب‌ها آسیب برساند) و داشتن سابقه خانوادگی سرطان. علائم اولیه سرطان دهان می‌تواند شامل زخم‌های مداوم، خونریزی، درد در دهان، یا مشکلات در بلع و صحبت کردن باشد.

تشخیص سرطان دهان معمولاً از طریق معاینه فیزیکی، آزمایش‌های تصویربرداری و گاهی بیوپسی انجام می‌شود. درمان این نوع سرطان بستگی به مرحله و موقعیت آن دارد و می‌تواند شامل جراحی برای برداشتن تومور، پرتودرمانی، یا شیمی‌درمانی باشد. شناسایی زودهنگام سرطان دهان نقش بسیار مهمی در موفقیت درمان دارد، زیرا در مراحل اولیه، درمان به مراتب مؤثرتر است. رعایت بهداشت دهان و دندان، ترک سیگار و الکل و معاینات منظم دندانپزشکی می‌توانند در پیشگیری از این بیماری و شناسایی زودهنگام آن مفید باشند.

علائم ابتدایی ابتلا به سرطان دهان

علائم ابتدایی سرطان دهان ممکن است به‌طور واضح ظاهر نشوند، اما برخی از علائم هشداردهنده که می‌توانند نشان‌دهنده ابتلا به این بیماری باشند عبارتند از:

زخم‌های دهانی که بهبود نمی‌یابند: یکی از شایع‌ترین علائم سرطان دهان، بروز زخم‌هایی است که بیشتر از دو هفته در دهان یا روی لثه‌ها باقی می‌مانند و بهبود پیدا نمی‌کنند.

درد یا حساسیت در دهان یا دندان‌ها: ممکن است فرد احساس درد در ناحیه‌ای از دهان، زبان یا لثه‌ها داشته باشد که معمولاً با زخم‌ها یا تورم همراه است.

تغییرات در صدا یا دشواری در صحبت کردن: به دلیل وجود تومور در حفره دهان، ممکن است فرد با مشکل در صحبت کردن، تغییرات در صدا یا احساس خشکی در گلو مواجه شود.

مشکلات در بلعیدن یا جویدن: درد یا احساس ناراحتی هنگام بلعیدن غذا، آب یا حتی بزاق ممکن است از علائم اولیه باشد.

تورم یا توده در دهان یا گردن: در برخی موارد، توده‌های غیرطبیعی در لثه‌ها، زبان یا داخل گونه‌ها ممکن است قابل مشاهده باشند. همچنین تورم غدد لنفاوی در گردن نیز می‌تواند نشانه‌ای از وجود سرطان باشد.

اگر این علائم به مدت طولانی ادامه پیدا کنند یا بدتر شوند، توصیه می‌شود که فرد به پزشک یا دندانپزشک مراجعه کند تا بررسی‌های لازم انجام شود.

خوراکی‌های مفید در پیشگیری از ابتلا به سرطان دهان

برخی از خوراکی‌ها می‌توانند به تقویت سلامت دهان و پیشگیری از ابتلا به سرطان دهان کمک کنند. این خوراکی‌ها معمولاً سرشار از ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌ها هستند که به کاهش التهاب، تقویت سیستم ایمنی بدن و مقابله با آسیب‌های سلولی کمک می‌کنند. در اینجا چند مورد از مهم‌ترین این خوراکی‌ها آورده شده است:

۱. سبزیجات برگ سبز: سبزیجاتی مانند اسفناج، کاهو، و کلم دارای ویتامین‌های A و C و آنتی‌اکسیدان‌های قوی هستند که می‌توانند به مبارزه با التهاب و جلوگیری از آسیب‌های سلولی در دهان کمک کنند.

۲. میوه‌های حاوی ویتامین C: مرکبات مانند پرتقال، لیمو، گریپ‌فروت، و کیوی سرشار از ویتامین C هستند که به تقویت سیستم ایمنی بدن و حفظ سلامت لثه‌ها و بافت‌های دهانی کمک می‌کنند.

۳. سبزیجات خانواده‌ی کراسیفرا (برگ‌کلم‌ها): مانند بروکلی، گل کلم، و کلم بروکسل. این سبزیجات دارای ترکیبات گیاهی هستند که خواص ضد سرطانی دارند و می‌توانند به کاهش خطر ابتلا به سرطان دهان کمک کنند.

۴. چای سبز: چای سبز حاوی آنتی‌اکسیدان‌هایی به نام کاتچین‌ها است که خواص ضد التهابی و ضد سرطانی دارند و می‌توانند به کاهش آسیب‌های ناشی از رادیکال‌های آزاد در دهان کمک کنند.

۵. آجیل و دانه‌ها: بادام، گردو، و دانه‌های کتان حاوی اسید‌های چرب امگا-۳ و آنتی‌اکسیدان‌های قوی هستند که به تقویت سیستم ایمنی بدن و پیشگیری از التهاب و آسیب سلولی کمک می‌کنند.

۶. سبزیجات رنگی: سبزیجاتی مانند هویج، فلفل دلمه‌ای و گوجه‌فرنگی که حاوی بتاکاروتن و لیکوپن هستند، می‌توانند از سلول‌ها در برابر آسیب‌های اکسیداتیو محافظت کنند و به حفظ سلامت دهان کمک کنند.

۷. سیر و پیاز: این مواد غذایی دارای خواص ضدباکتریایی و ضد التهابی هستند که می‌توانند از عفونت‌ها و التهاب‌های دهان جلوگیری کنند.

ترکیب این مواد غذایی با رعایت بهداشت دهان و دندان، پرهیز از مصرف دخانیات و الکل و مراجعه به دندانپزشک به‌طور منظم می‌تواند در پیشگیری از سرطان دهان مؤثر باشد.

خوراکی‌های مضر در افزایش سرعت ابتلا به سرطان دهان

برخی از خوراکی‌ها و عادات تغذیه‌ای می‌توانند به افزایش خطر ابتلا به سرطان دهان کمک کنند یا سرعت پیشرفت آن را افزایش دهند. این مواد معمولاً به‌دلیل افزایش التهاب، آسیب به سلول‌ها، یا تضعیف سیستم ایمنی بدن می‌توانند خطر ابتلا به بیماری را بیشتر کنند. در اینجا چند مورد از خوراکی‌های مضر برای سلامتی دهان آورده شده است:

۱. دخانیات و محصولات حاوی تنباکو: مصرف سیگار، قلیان، یا جویدن تنباکو به‌طور مستقیم با سرطان دهان مرتبط است. این محصولات می‌توانند باعث آسیب به بافت‌های دهان شوند و احتمال ابتلا به سرطان دهان را به‌طور چشمگیری افزایش دهند.

۲. الکل: مصرف زیاد الکل می‌تواند به سلول‌های دهانی آسیب رسانده و خطر ابتلا به سرطان دهان را افزایش دهد. وقتی الکل با تنباکو مصرف شود، این خطر به‌طور قابل توجهی بیشتر می‌شود.

۳. غذا‌های فرآوری‌شده و چرب: مصرف زیاد غذا‌های فرآوری‌شده، سرخ‌شده، و چرب می‌تواند باعث افزایش التهاب در بدن و دهان شود. این نوع غذا‌ها می‌توانند به آسیب سلولی و تغییرات ژنتیکی در بافت‌های دهان منجر شوند که زمینه‌ساز سرطان می‌شود.

بیشتر بخوانید:علائم ابتلا به سرطان کلیه کدامند؟

۴. شکر و غذا‌های شیرین: مصرف زیاد شکر می‌تواند به رشد باکتری‌های مضر در دهان کمک کند و باعث ایجاد پوسیدگی دندان، التهاب لثه، و عفونت‌های دهانی شود. این مشکلات می‌توانند خطر ابتلا به سرطان دهان را بیشتر کنند.

۵. گوشت‌های فرآوری‌شده: مانند سوسیس، کالباس و هات‌داگ که حاوی مواد نگهدارنده، نیترات‌ها و نیتریت‌ها هستند. این مواد می‌توانند در بدن به ترکیباتی تبدیل شوند که سرطان‌زا هستند و به آسیب بافت‌های دهان منجر شوند.

۶. غذا‌های شور و حاوی سدیم بالا: مصرف زیاد نمک و غذا‌های شور می‌تواند به افزایش فشار خون و التهاب در بدن منجر شود و همچنین باعث خشکی دهان شود که محیط مناسبی برای رشد باکتری‌ها فراهم می‌کند و احتمال بروز سرطان دهان را بالا می‌برد.

۷. غذا‌های داغ یا تند: مصرف غذا‌های بسیار داغ یا تند می‌تواند به آسیب بافت‌های دهانی و تحریک آنها منجر شود و در بلندمدت، احتمال بروز سرطان دهان را افزایش دهد.

برای کاهش خطر ابتلا به سرطان دهان، بهتر است از مصرف زیاد این نوع مواد غذایی پرهیز کرده و رژیم غذایی متعادل و سالمی داشته باشید که شامل میوه‌ها، سبزیجات و مواد غذایی غنی از آنتی‌اکسیدان باشد. همچنین ترک سیگار و کاهش مصرف الکل از اهمیت بالایی برخوردار است.

راه‌های کمک به بیماران مبتلا به سرطان دهان

کمک به بیماران مبتلا به سرطان دهان از جنبه‌های مختلفی قابل انجام است و می‌تواند شامل حمایت عاطفی، جسمی و اطلاعاتی باشد. این نوع کمک‌ها به بیماران این امکان را می‌دهد تا در طول فرآیند درمان احساس حمایت و آرامش بیشتری داشته باشند. در اینجا چند راهکار برای کمک به این بیماران آورده شده است:

۱. حمایت عاطفی و روانی: سرطان دهان، مانند سایر انواع سرطان، می‌تواند تأثیرات روانی شدیدی به همراه داشته باشد. بیماران ممکن است از اضطراب، افسردگی یا احساس تنهایی رنج ببرند. گوش دادن به مشکلات و احساسات آنها، ارائه حمایت عاطفی و تشویق به صحبت کردن در مورد تجربیاتشان می‌تواند به کاهش استرس و اضطراب کمک کند. گاهی اوقات، مشاوره روانشناسی یا پیوستن به گروه‌های حمایتی نیز مفید است.

۲. کمک به مدیریت درد و ناراحتی: بسیاری از بیماران مبتلا به سرطان دهان از درد و ناراحتی در طول درمان رنج می‌برند. کمک به بیماران برای پیدا کردن روش‌های موثر برای مدیریت درد، مانند استفاده از دارو‌های مسکن تجویز شده توسط پزشک، یا پیشنهاد درمان‌های مکمل مثل آروما‌تراپی یا ماساژ می‌تواند مفید باشد. حفظ بهداشت دهان نیز برای کاهش عفونت و درد ضروری است.

۳. کمک به تغذیه و انتخاب غذا‌های مناسب: یکی از مشکلات رایج در بیماران مبتلا به سرطان دهان، مشکلات بلع و کاهش اشتها به دلیل درمان‌های شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی است. حمایت در انتخاب غذا‌های نرم و مغذی، تهیه نوشیدنی‌های مقوی و حتی استفاده از مکمل‌های غذایی می‌تواند به تقویت بدن و حفظ سلامت بیمار کمک کند. همچنین، پیشنهاد غذا‌های سرد و نرم مانند سوپ‌ها و پوره‌ها می‌تواند راحت‌تر به بلع کمک کند.

۴. یادآوری جلسات درمانی و مراقبتی: بیماران مبتلا به سرطان دهان ممکن است فراموش کنند که به جلسات درمانی خود بروند یا دارو‌های خود را به موقع مصرف کنند. کمک به یادآوری این موارد و همراهی با آنها به دندانپزشک یا پزشک می‌تواند باعث تسریع روند درمان و کاهش نگرانی‌ها شود.

۵. آگاهی‌بخشی و آموزش در مورد بیماری: ارائه اطلاعات دقیق و به‌روز در مورد بیماری سرطان دهان و روش‌های درمان می‌تواند به بیماران کمک کند تا احساس کنترل بیشتری بر وضعیت خود داشته باشند. این اطلاعات می‌تواند شامل عوارض جانبی احتمالی، راه‌های کاهش آنها و شیوه‌های صحیح مراقبت از دهان و دندان باشد.

۶. حمایت از خانواده و مراقبین: خانواده و مراقبین بیماران نیز نیاز به حمایت دارند. ارائه مشاوره به آنها برای مقابله با استرس‌ها و مسئولیت‌های مراقبتی، همچنین آموزش نحوه مراقبت از بیمار، می‌تواند برایشان مفید باشد. به این ترتیب، بیمار در یک محیط حمایتی و راحت‌تر زندگی خواهد کرد.

۷. تشویق به فعالیت‌های مثبت و اجتماعی: حتی در مراحل درمان، فعالیت‌های اجتماعی و تفریحی می‌تواند به بهبود روحیه بیمار کمک کند. تشویق به شرکت در فعالیت‌های آرام‌بخش مانند پیاده‌روی، خواندن کتاب، یا دیدن فیلم‌های مورد علاقه می‌تواند از افسردگی و انزوای اجتماعی جلوگیری کند.

حمایت از بیماران مبتلا به سرطان دهان نیازمند یک رویکرد جامع است که به سلامت جسمی، روحی و عاطفی آنها توجه کند.