همه مردانِ سعید جلیلی؛ ماموریت پیاده نظام دولت سایه از تاخت و تاز در فضای مجازی تا مجلس

مردان جلیلی در چه نهاد‌هایی در خدمت او هستند و چرا حضور آنها در این نهاد‌ها می‌تواند برای جریان سیاسی جلیلی سرنوشت‌ساز باشد؟ آیا دولت سایه او امروز کمتر از یک دولت واقعی پیاده نظام و نیرو در بخش‌های مختلف به خود اختصاص داده است؟

کد خبر: ۲۸۸۲۰۲

تاریخ: ۱۱ اسفند ۱۴۰۳ - ۰۹:۳۸

اقتصاد۲۴- مردان جلیلی در چه نهاد‌هایی در خدمت او هستند و چرا حضور آنها در این نهاد‌ها می‌تواند برای جریان سیاسی جلیلی سرنوشت‌ساز باشد؟ آیا دولت سایه او امروز کمتر از یک دولت واقعی پیاده نظام و نیرو در بخش‌های مختلف به خود اختصاص داده است؟

شاید وقتی سعید جلیلی برای نخستین بعد از انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۲ ایده «دولت سایه» را مطرح کرد، در ذهن او چیزی متفاوت از مبنا و تعریف علمی دولت سایه که در ادبیات علوم سیاسی مرسوم است، شکل گرفته بود.

سعید جلیلی در بیانیه‌ای که پس از شکست در انتخابات سال ۱۳۹۲ منتشر کرد، ایدهٔ تشکیل دولت در سایه را طرح و در ماه‌ها و مصاحبه‌های بعد به تشریح و توضیح دولت در سایه پرداخت. در حقیقت تاریخ تولد این دولت سایه، در دولت حسن روحانی بود، زمانی که او مدعی رصد مسائل کشور در قالب دولت سایه بود.

فعالیت دولت سایه سعید جلیلی در دوره دولت سیزدهم در دوران ریاست‌جمهوری سید ابراهیم رئیسی نیز ادامه یافت، اما در این میان اتفاق مهمتری رخ داد. علی رغم تاکید مکرر جلیلی بر این که کماکان راهبری دولت سایه را در دست دارد او نیرو‌های سیاسی خود را به بخش‌های مختلف در دولت سیزدهم فرستاد و در عمل دولت سعید جلیلی با ریاست فردی دیگر تشکیل شد.

از پیروزی مسعود پزشکیان در انتخابات تیرماه سال جاری جلیلی طی پیامی ضمن تبریک به وی از استمرار فعالیت دولت سایه خبر داد. حالا، اما دولت سایه جلیلی فرم و شکل دیگری به خود گرفته است. مردان جلیلی در بخش ها، نهاد‌ها و سازمان‌های مختلف حضور فعال دارند و دیدگاه‌های او را تبلیغ می‌کنند و در عمل نوعی اپوزیسیون درون دولتی را برای دولت پزشکیان ایجاد کرده‌اند.

بیشتر بخوانید:جنگ یاران قالیباف و سعید جلیلی بر سر یک جلسه شبانه در مشهد؛ آیا قالیباف هزینه همراه شدن با «وفاق» را می دهد؟

مردان جلیلی در چه نهاد‌هایی در خدمت او هستند و چرا حضور آنها در این نهاد‌ها می‌تواند برای جریان سیاسی جلیلی سرنوشت‌ساز باشد؟ آیا دولت سایه او امروز کمتر از یک دولت واقعی پیاده نظام و نیرو در بخش‌های مختلف به خود اختصاص داده است؟ مرور نهاد‌ها و سازمان‌هایی که مردان سعید جلیلی در آن هستند می‌تواند این پرسش را با تصویری واضح پاسخ دهد که آیا سعید جلیلی در شرایط امروز رهبر دولت سایه است یا دولت پنهان در دل دولت چهاردهم.

صداوسیما؛ ملک شخصی برادران جلیلی و بلندگوی دولت سایه

بدون شک صداوسیما شامل محتوای تولیدی برنامه‌ها و بخش‌های خبری به صورت روشن و بدون رودربایستی در اختیار سعید جلیلی قرار دارد. میزان آنتن‌های زنده‌ای که در اختیار سعید جلیلی در مناسبات‌های مختلف قرار داده می‌شود بدون شک این تصویر را تداعی می‌کند که او اگر رئیس دولت مستقر در پاستور نیست، اما رییس دولتی دیگر است.

حضور برادر سعید جلیلی، وحید در جایگاه قائم مقامی این سازمان و نیرو‌های او در بخش‌های مختلف در عمل صداوسیما را به رسانه دولت سایه تبدیل کرده‌اند. به غیر از برادر سعید، از محمدی علی صائب که سابقه رئیس دفتری سعید جلیلی در زمان فعالیت در شورای‌عالی امنیت ملی را دارد تا مجریانی همچون محمدرضا شهبازی، همه و همه پیاده نظام‌های سعید جلیلی هستند.

آش این داستان به قدری شور است که محمدحسین رنجبران مجری و مقام سابق صدا و سیما، در تیرماه سال جاری در ویدئویی مدعی شد که سازمان در اختیار سعید جلیلی است. او در اینباره گفت: «جلیلی یک کارنامه نیابتی دارد، سازمان صداوسیما ۳ سال است که در خدمت ایشان و فامیل‌هایش است؛ فقط برادرش هم نیست. پسرخاله جلیلی-علیرضا خدابخشی- چطور معاون سیاسی شده که به دستور دفتر رهبری در اسفندماه عزل می‌شود؟ پس از عزل معاون سیاسی، رئیس دفتر سابق (جلیلی) معاون سیاسی می‌شود و فرد عزل شده هم می‌شود مشاور عالی سازمان»

دانشگاه امام صادق؛ نهاد دانشگاهی و سهامی مشترک جبهه پایداری و جلیلی

تردیدی نیست که علی رغم شکل گیری برخی حلقه‌های متمایل به محمدباقر قالیباف در دانشگاه امام صادق در سال‌های اخیر، کماکان جو روانی غالب بر این نهاد متمایل به جبهه پایداری و سعید جلیلی است و کماکان خروجی این دانشگاه نیرو‌های جلیلی در بخش‌های مختلف هستند. به همان اندازه که می‌شد عنوان «امپراطوری جلیلی در دولت رئیسی» را به کار برد، مساله دولت امام صادقی‌ها نیز با عبارت قبلی همپوشانی داشت به این معنی که عموم مدیران دولت سیزدهم، که در عمل نیرو‌های دولت سایه سعید جلیلی تلقی می‌شدند فاغ التحصیلان دانشگاه امام صادق نیز بودند.

بیشتر بخوانید:در جلسه وحدت کاندیداهای جبهه انقلاب چه گذشت؟

بهترین توصیف از نوع ارتباط بین سعید جلیلی و دانشگاه امام صادق را بالغ بر ۱۰ سال پیش یادداشتی در خبرگزاری تسنیم به قلم صالح اسکندری ترسیم کرد. یادداشتی که در آن زمان از ذهن جوانی با آرزوی ریاست جمهوری سعید جلیلی به رشته تقریر در آمده بود: «یکی دیگر از دلایل پدیده شدن جلیلی اطمینان رأی‌دهندگان از پشتوانه علمی و عقبه کارشناسی مرتبط با مدیریت کشور از نوع غیرسکولار آن برای جلیلی است. مردم می‌دانند رأی به جلیلی رأی به یک فرد یا یک گفتمان مقطعی نیست بلکه رأی به یک عقبه علمی در اندازه یک دانشگاه با هزاران فارغ التحصیل در رشته‌های کاملاً مرتبط با مدیریت کشور است که در سه دهه گذشته گره‌های بسیاری را از مشکلات کشور گشوده‌اند. در واقع پدیده شدن جلیلی در انتخابات یازدهم یکی از نشانه‌های ارتقای رقابت‌های سیاسی در ایران از سطح احزاب و جریانات سیاسی به مکاتب و حلقه‌های فکری و دانشگاهی غیرسکولار است». البته پیش بینی و آرزوی پدیده شدن جلیلی آن هم به اتکای دانشگاه امام صادق هرگز محقق نشد.

مطبوعات؛ ارادت کیهان و رجانیوز به جبهه سعید جلیلی

سعید جلیلی البته در زمینه مطبوعات نیز دو رسانه مهم برای حمایت و تبیین دیدگاه هایش دارد. روزنامه کیهان و شخص مدیرمسئول آن یدطولایی در دفاع از سعید جلیلی و تخریب رقبایش داشته و دارند.

علاوه بر این سایت رجانیوز که روزگاری پایگاه خبری نزدیک به جبهه پایداری تلقی می‌شد حالا به طور مشخص در دست حلقه مقداد است و در عمل وبلاگ دفاع و تبلیغ سعید جلیلی محسوب می‌شود. نکته قابل توجه این که به نظر می‌رسد بین کیهان و رجانیوز در تخریب منتقدان جلیلی تقسیم کاری نیز صورت گرفته است؛ در بسیاری از منازعات سیاسی بین نیرو‌های خارج از اردوگاه اصولگرایی و رقابت‌های جلیلی با کاندیدا‌های اصلاح طلب این روزنامه کیهان است که منتقدان و رقبای جلیلی را در عمل به توپ می‌بندد. برای منازعات داخل جریان اصولگرایی به خصوص بحث اختلافات قالیباف و جلیلی، رجانیوز وارد عمل شده و قالیباف را هدف قرار می‌دهد.

ستاد امر به معروف و نهی از منکر؛ ستاد انتخاباتی جلیلی برای ۱۴۰۷

کاظم صدیقی، روح الله مومن نسب، مهری طالبی دارستانی، محمد کرباسی، محمد حسین طاهری آکردی و محمدرضا میرشمسی تنها اسامی شناس ستاد امر به معروف و نهی از منکر هستند که در عمل هم منویات سعید جلیلی را در حوزه‌های مختلف پیگیری و پیاده می‌کنند و هم به ستادی سیاسی علیه دولت مسعود پزشکیان تبدیل شده‌اند.

نقش این ستاد در برگزاری تجمعاتی علیه موضوعاتی از قبیل رفع فیلترینگ واتس آپ و گوگل پلی، عدم ابلاغ قانون حجاب ذیل مصوبه شورای عالی امنیت ملی و درخواست برکناری ظریف به خوبی نشان می‌دهد که ستاد امر به معروف با ترکیبی از اعضاء «جریان شریان» و چهره‌های «حلقه سعید جلیلی» در عمل به نهاد سیاسی فعال ضد دولت تبدیل شده و از ماهیت حقوقی و قانونی خود فاصله گرفته و محفلی سیاسی برای فعالیت انتخاباتی برای ریاست جمهوری ۱۴۰۷ شده است.

موسسه امام خمینی (ره)؛ خانه پدری جبهه پایداری یا روابط عمومی سعید جلیلی

مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) به عنوان مجموعه‌ای آموزشی برای تحصیل دانشجویان و طلبه‌های شیعه است که در سال ۱۳۷۲ توسط محمدتقی مصباح یزدی پایه‌گذاری شد و پس از درگذشت وی در ۱۳۹۹، محمود رجبی مدیریت مؤسسه را بر عهده گرفت، در عمل به نهادی برای تولید نیرو‌های سیاسی حامی جلیلی تبدیل شده است.

بیشتر بخوانید:عکس/ ثابتی مشاور جلیلی، تیم قالیباف را تهدید کرد

تردیدی نیست که نوع ارتباط بین جبهه پایداری و. سعید جلیلی می‌توان در آینده رفتار‌های این نهاد تاثیرگذار باشد، اما در حال حاضر این موسسه و رییس آن به صورت رسمی از جلیلی حمایت می‌کنند.

بهارستان؛ میدان حضور وزرای دولت سایه در قالب نماینده مجلس

تردیدی نیست که تعداد نیرو‌های سعید جلیلی و نمایندگان منتسب یا عضو جبهه پایداری – که فعلا به دلیل رویکرد مشترک بر علیه محمدباقر قالیباف و مسعود پزشکیان با یکدیگر ائتلافی جدی دارند- در مجلس بیش از سه نفر است، اما اصلی‌ترین نمایندگانی که این روز‌ها در مورد سعید جلیلی با شناسنامه برای دیدگاه‌های او تبلیغ و از هیچ کوششی برای زمین گیر کردن دولت پزشکیان دریغ نمی‌کنند در یک مثلث خلاصه می‌شود؛ حمید رسایی، امیرحسین ثابتی و مرتضی آقا تهرانی.

این افراد در حال طی کردن مرز‌های جدید در رویکرد‌هایی با ظاهر استفاده از اختیارات قانونی نمایندگی هستند تا دولت پزشکیان را به خوبی زمین گیر و مسیر را برای رسیدن جلیلی به پاستور هماهنگ کنند. در این میان نباید از کوشش‌های قاسم روانبخش، مهدی کوچک زاده و کامران غضنفری به راحتی عبور کرد.

کف خیابان؛ تیم عملیاتی و اتاق فکر در کنار هم

تجمعات اخیر در تهران به خوبی ارتباط بین تجمع کنندگان و نیرو‌های سعید جلیلی را عیان کرد. از ادبیات مشترکی که بین چهره‌های ثابت و حاضر در تجمعات در کف خیابان با ادبیات مومن نسب وجود دارد تا حضور کامران غضنفری در بین تجمع کنندگان مقابل پاستور و مرتضی آقاتهرانی در بین تجمع کنندگان مجلس شورای اسلامی؛ یکی برای اعتراض به اظهارات ظریف در داووس و دیگری برای فشار بر قالیباف برای ابلاغ قانون حجاب و عفاف بی توجه به مصوبه دبیرخانه شوراغی عالی امنیت ملی مبنی بر توقف ابلاغ این قانون.

کف خیابان به خصوص خیابان مجاهدین اسلامی مقابل مجلس شورای اسلامی در بهارستان در حال حاضر در تصرف نیرو‌های سعید جلیلی است. گروه‌هایی که مشخصا با هدایت چهره‌هایی همچون مهری طالبی دارستانی، روح الله مومن نسب و زهرا اشرفی گودرزی در خیابان حاضر هستند و این چهره‌ها برایشان بیانیه می‌نویسند و برایشان سخنرانی می‌کنند.

فضای مجازی؛ قبیله سعید جلیلی در حال تاخت و تاز

تعداد اکانت‌های بدون نام و نشان روشن که هوادار سعید جلیلی هستند به واقع در فضای مجازی به خصوص توئیتر قابل شناسایی نیست با این وجود چهره هایی، چون علی اکبر رائفی پور و یاسر جبرائیلی در حوزه‌های مختلف دیدگاه‌های جلیلی را تبلیغ و در زمان لازم در نزاع‌های سیاسی به حمایت از او وارد زمین می‌شوند.

بیشتر بخوانید: فیلم/ روایت سعید جلیلی از جلسه انتخاباتی با قالیباف و قاآنی در مشهد

علاوه بر این به نظر می‌رسد شبکه ایتا به صورت کامل در یداختیار نیرو‌های حامی سعید جلیلی است و کانال‌های ایتا از ماجرا‌ها و موضوعات تجمعات در مورد حجاب و نقد اظهارات مهدی فضائلی درباره گشت ارشاد و فعالیت‌های انتخاباتی سعید جلیلی بسیار پررنگ عمل کرده است.

تنها یک نمونه در هجمه اخیر نیرو‌های سعید جلیلی در توئیتر علیه قالیباف مشخص شد که این قبیله بدون هماهنگی اقدامی نمی‌کند و سعی دارند سعید جلیلی را در چشم گروه‌هایی که امت حزب الله می‌خواند به عنوان شاگرد اول جبهه انقلاب معرفی کند.

موارد یاد شده تنها بخشی از نیرو‌ها و مردان سعید جلیلی در بخش‌های مختلف هستند. نیرو‌هایی که امید دارند تا با فعالیت هایشان علیه دولت پزشکیان و استفاده از فضای یاس و ناامیدی و کاهش نرخ مشارکت در انتخابات، بتوانند رای سعید جلیلی را از فضای منجمد خارج و با دوپینگ‌های سیاسی از جمله استیضاح وزرای پزشکیان یا برگزاری تجمعات برای سعید جلیلی فتح البابی در مسیر رسیدن به پاستور کنند.