این خوراکی‌ها را در ایام عید نوروز نخورید

نوروز، فرصتی برای شادی و دورهمی با خانواده و دوستان است، اما پرخوری و مصرف غذاهای ناسالم در این ایام می‌تواند منجر به اضافه وزن و بروز مشکلات گوارشی شود.

کد خبر: ۲۹۲۷۱۳

تاریخ: ۰۶ فروردين ۱۴۰۴ - ۱۶:۰۰

اقتصاد۲۴- رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه دانشگاه علوم پزشکی مشهد بر باید و نباید‌های تغذیه‌ای در ایام نوروز به جهت پیشگیری از بروز آسیب به سلامت و همچنین دوری از ایجاد سوء تغذیه تأکید کرد.

دکتر زهرا اباصلتی اظهار کرد: روز‌های مفرح شروع سال نو زمان مغتنمی جهت استراحت و لذت بردن از هوای بهاری توام با دید و بازدید‌ها و مسافرت‌های شاد است که عموماً فرصت مناسبی را نیز جهت رسیدگی بیشتر به نظافت کلی و سروسامان دادن به امور خانه و خانواده در اختیار می‌گذارد. این ایام رخصتی برای تجدید خاطرات گذشته و بها دادن به سنن و رسوم گذشتگان است، اما در عین حال رعایت آئین و رسوم مربوط به این روز‌ها ممکن است بر وعده‌های غذایی، مقدار و نوع غذای دریافتی افراد اثر قابل ملاحظه‌ای داشته باشد.

وی تصریح کرد: برخی‌ها در این زمان ترک دیار کرده و عزم را برای تماشای طبیعت سبز و دیدار آشنایان ساکن دیگر نقاط جزم نموده و به سفر می‌روند. در سفر نیز به ناچار تغییراتی در غذای مصرفی ایجاد می‌شود. به این ترتیب، چنانچه توجه کافی به نوع، کیفیت، مقدار و نحوه مصرف غذای افراد نشود، لطمه دیدن سلامت و در واقع ایجاد سوء تغذیه چندان دور از ذهن نخواهد بود.

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به رعایت اعتدال در مصرف میوه و آجیل، بیان کرد: در مصرف مغز‌ها باید اعتدال را رعایت کرده و اینکه از آجیل بدون نمک استفاده کنیم و اینکه از مصرف آجیل در اوقات نزدیک به وعده‌های اصلی غذایی خودداری نماییم.

دکتر اباصلتی اضافه کرد: همچنین بهتر است که از انواع میوه‌ها، به‌خصوص میوه‌های دارای پوست، مثل مرکبات، کیوی و امثال آن در دید و بازدید‌ها استفاده شود و اینکه در صورت استفاده از میوه‌هایی که با پوست مصرف می‌شوند مانند سیب، انگور، گلابی و غیره، از شست‌وشو و ضدعفونی کردن آنها مطمئن شویم.

وی با اشاره به اینکه مواد غذایی حاوی فیبر، مانند میوه‌جات و سبزیجات باعث تسریع عبور غذا از دستگاه گوارش شده و از بروز یبوست پیشگیری می‌کند، بیان کرد: این کار موجب کاهش چربی‌های نامطلوب خون و تنظیم تعادل فشار خون می‌شوند. در این ایام بهتر است که از مصرف سبزی خوردن و سالاد در خارج از خانه خودداری ورزید، اما حتماً از این مواد غذایی در ایام نوروز، در خانه به مقدار کافی استفاده کنید.

بیشتر بخوانید:ویتامین‌هایی که حافظه را بیدار می‌کنند

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: افراط در مصرف شیرینی می‌تواند لطمات فراوانی به سلامت انسان وارد سازد. یکی از زیان‌های مهم مصرف زیاد شیرینی، چاقی و عوارض و اختلالات ناشی از آن است. مواد قندی و نشاسته‌ای به آسانی تبدیل به چربی شده و در بدن ذخیره می‌شوند و ایجاد چاقی می‌کنند. ضمناً افراط در مصرف شیرینی به سلامت دندان‌ها لطمه وارد کرده و موجب پوسیدگی دندان‌ها می‌شود؛ همچنین باعث افزایش فشار خون و چربی‌های نامطلوب خون و در نهایت اختلال در سلامت قلب و عروق می‌گردند.

دکتر اباصلتی تصریح کرد: مصرف غذا‌های سرخ کرده و پرچرب به هیچ وجه برای سلامت انسان مفید نیست و بهتر است از مصرف این قبیل غذا‌ها خودداری شود. مصرف حبوبات را در ایام نوروز و به طور کلی در تمام اوقات زندگی فراموش نکنید. مشکل دیگری که در ایام نوروز به طور معمول در برنامه غذایی افراد رخ می‌دهد، کاهش مصرف آب است. مصرف آب کافی، باعث فعالیت بهتر و مناسب‌تر کلیه‌ها در تصفیه‌خون و دفع مواد زائد از بدن می‌شود. پس آب کافی مصرف کرده و روزانه حدود ۶ تا ۸ لیوان آب بنوشید. البته در سفر‌ها باید از سالم و بهداشتی بودن آب اطمینان داشته باشید

وی با بیان یانکه مشکل دیگر هنگام تعطیلات عید، کمبود تحرک و فعالیت جسمی مانند پیاده‌روی، ورزش و ... بوده است، خاطرنشان کرد: به همین علت بسیاری از افراد بعد از ایام نوروز افزایش وزن پیدا می‌کنند و یا در سنین بالاتر مبتلا به افزایش فشار یا چربی‌های خون می‌شوند؛ بنابراین ورزش و پیاده‌روی در ایام نوروز نبایستی فراموش شود، زیرا در حفظ سلامت و شادابی بدن و پیشگیری از بروز چاقی، یبوست و افزایش چربی‌های نامطلوب خون بسیار مفید است. اجازه ندهید دید و بازدید‌ها و سفر‌های نوروز نظم خواب شما را بر هم بزنند، زیرا اختلال در نظم خواب، سلامتی بدن را به خطر می‌اندازد.

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأکید کرد: هنگام خرید آجیل به تازگی آن توجه داشته باشید و تا حد امکان از فروشگاه‌های معتبر که اجناس با کیفیت مرغوب و تازه عرضه می‌کنند، خرید کنید. از خرید خشکباری که علائم کپک‌زدگی در آنها مشاهده می‌شود، خودداری ورزید. بهتر است انواع کم نمک را انتخاب نمایید. برای استفاده از میوه‌های خشک به خاطر داشته باشید که ارزش تغذیه‌ای میوه‌های خشک به شیوه خشک شدن آنها بستگی دارد. هر چه زمان خشک کردن بیشتر باشد و مواد خشک کننده بیشتری استفاده گردد، از ارزش تغذیه‌ای آنها کاسته می‌شود. میوه‌های خشک به نسبت واحد حجم، کالری بیشتری دارند، اما به دلیل نگهداری آسان‌تر برای استفاده در مدت‌طولانی مناسب‌ترند. کارشناسان توصیه می‌کنند برای بهره مندشدن از ویتامین‌ها و املاح موجود در میوه‌ها، آنها را به صورت تازه مصرف کنید.

دکتر اباصلتی ضمن تأکید بر اهمیت مصرف غذا‌های آبدار مثل سوپ، آش، میوه‌های آبدار و سبزی‌های آبدار مثل خیار و گوجه‌فرنگی و کاهو، تصریح کرد: معتقدیم که باید از مصرف زیاد چای و قهوه پرهیز شود و اینکه ورزش و تحرک بدنی به اندازه کافی باشد. کسانی که قصد مسافرت دارند، باید در طول سفر اصول تغذیه‌ای، بهداشت و ایمنی مواد غذایی را رعایت نموده و در طول سفر مانند سایر مواقع به طور متناسب، متعادل و متنوع از تمام گروه‌های غذایی استفاده نمایید.

بیشتر بخوانید:چرا برخی زنان مکرر دچار عفونت قارچی می‌شوند؟

وی خاطرنشان کرد: در صورت مصرف غذا‌های کنسروی قبل از مصرف، از سلامت آنها اطمینان حاصل کرده و در صورت مشاهده برآمدگــی و فرورفتگی از مصرف آنها خودداری کنید. قبل از مصرف حتماً آنها را ۲۰ دقیقه بجوشانید. بهتر است از خوردن سبزی‌ها به صورت خام، به دلیل احتمال آلودگی خودداری کنید. در صورتی که در هنگام سفر تمایل به مصرف غذا در رستوران دارید، به رستوران‌های معتبر که اصول بهداشتی بیشتر در آنها رعایت شده است، مراجعه کنید. وضعیت بهداشت سالن، دستشویی‌ها، کارگران و ... تا حدی می‌تواند معیار سطح بهداشت رستوران باشد. در صورت امکان لوازم شخصی مانند قاشق، چنگال و لیوان مخصوص خود را همراه داشته باشید. از مصرف بعضی موادغذایی مانند سالاد الویه، همبرگر، کباب کوبیده و پیاز در مکان‌هایی که قابل اطمینان نیستند، خودداری کنید.

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه دانشگاه علوم پزشکی مشهد بیان کرد: توصیه می‌شود که به بهداشت فردی یعنی شست‌وشوی دست‌ها قبل از مصرف غذا توجه داشته باشید. در مورد آب آشامیدنی در صورت امکان از آب معدنی استفاده شود و در غیر این صورت به بهداشت پارچ و لیوان‌ها توجه نمایید. مواظب باشید برنامه‌های دید و بازدید، سرمای اندک و بارش‌های بهاری و همچنین برنامه‌های متنوع تلویزیونی موجب جلوگیری از فعالیت کافی و مناسب بدنی نشوند. برنامه‌ریزی مناسب برای خواب منظم و کافی شبانه نیز در جلوگیری از ایجاد سوء تغذیه نقش مهمی دارد. یادآوری می‌گردد که کودکان از آسیب‌پذیرترین اقشار هستند که بدخوابی، کم تحرکی، سوء تغذیه، کمبود‌ها و چاقی بیشترین لطمه را به آنان وارد می‌سازد و احتمال چاق بودن و چاق ماندن در آینده و تا بزرگسالی را نیز در آنها افزایش می‌دهد.

دکتر اباصلتی با بیان اینکه غذا‌های مصرفی باید به جهت حفظ ایمنی غذا و پیشگیری از انواع مسمومیت‌ها کاملاً پخته شود، خاطرنشان کرد: ممکن است با توجه به مدت تعطیلات و احتمالاً تعجیل در ساعت حرکت در تهیه غذا کوتاهی شود، به گونه‌ای که غذا به ویژه گوشت‌ها به طور کامل پخته نشوند و همین سبب آلودگی و فساد آنها شود. از ظاهر گوشت می‌توان به میزان پخت آن پی برد. به عنوان مثال رنگ گوشت پخته باید قهوه‌ای باشد، اما اکثر مواقع مغز (درون) کباب کوبیده یا برگ، قرمز رنگ است. مردم فکر می‌کنند، چون گوشت روی شعله مستقیم قرار گرفته، قسمت درونی آن پخته می‌شود، ولی چنین تصوری اشتباه است. بار‌ها دیده شده که روی سطح کباب به حالت سوخته درآمده، اما درون آن همچنان نپخته است. در چنین مواردی باید گوشت را مجدداً روی آتش قرار داد تا به اصطلاح مغز پخت شود؛ همچنین ماهی زمانی پخته است که گوشت آن به صورت لایه لایه درآید. در مورد پخت مرغ آب پز، وقتی آب مرغ شفاف و گوشت مرغ سفید شود، مرغ پخته و آماده شده است. با توجه به اینکه رطوبت زیاد، رشد و تکثیر میکروب‌ها را بیشتر می‌کند، ضمن اینکه بهتر است از غذا‌های نیمه خشک با رطوبت کم مثل عدس پلو، لوبیا پلو و ماکارانی استفاده شود.

وی ضمن تأکید بر نشویدن آب کافی، تصریح کرد: برای جلوگیری از کم آبی و یبوست مقادیر مناسبی آب بنوشید. البته بهتر است از آب‌های بسته‌بندی که سلامت آن مورد اطمینان است، استفاده شود. در صورتی که به آب آشامیدنی سالم دسترسی ندارید، آب را حداقل به مدت یک دقیقه بجوشانید. از خوردن غذا‌های چرب، سرخ شده، شیرینی‌ها، شکلات و خامه اجتناب ورزید. از میوه‌ها به عنوان میان وعده مناسب استفاده کرده و حتماً قبل از استفاده آنها را خوب بشویید. بهتر است به جای مصرف نوشابه، از دوغ و نوشیدنی‌های کم کالری استفاده کنید. برای برطرف شدن نیاز مایعات بدن، آب بهترین نوشیدنی است. تا حد امکان از مصرف آب‌میوه‌های صنعتی و نوشابه‌ها بپرهیزید. حتماً در طول سفر به دریافت مقادیر مناسب لبنیات دقت کرده و روزانه متناسب با نیاز بدن‌تان حدود ۲ تا ۳ لیوان شیر یا ماست بخورید و به جای مصرف غذا‌های سرخ شده، از غذا‌های آب پز، کبابی و تنوری استفاده نمایید و تا حد امکان از مصرف سوسیس و کالباس بپرهیزید.