چرا برخی ساختار‌ها در فرآیند احیا موفق نمی‌شوند؟

بزرگ‌ترین مانع برای احیای موفق، مقاومت در برابر تغییر است. بسیاری از ساختار‌ها به‌ویژه آن‌هایی که فرهنگ سازمانی بسته و غیرمنعطف دارند، به سختی می‌توانند تغییرات لازم برای احیا را بپذیرند. این مقاومت ممکن است از سطوح مختلف سازمان، از مدیران ارشد گرفته تا کارکنان، نشأت بگیرد.

کد خبر: ۲۹۳۵۸۶

تاریخ: ۱۴ فروردين ۱۴۰۴ - ۰۸:۰۹

اقتصاد۲۴- غلامحسین اقمشه‌ئی: احیای ساختار‌ها، فرآیندی حیاتی برای بازگشت آن‌ها به مسیر رشد و موفقیت پس از مواجهه با بحران‌هاست. با این حال، هر ارگانیسمی موفق به عبور از این مسیر نمی‌شود. بسیاری از ارگانیسم‌ها به دلایل مختلف در تلاش‌های خود برای احیا شکست می‌خورند. در این مقاله، به آسیب‌شناسی ساختار‌های ناتوان از احیا می‌پردازیم و دلایل کلیدی عدم‌موفقیت آن‌ها را در این فرآیند بررسی می‌کنیم. این تحلیل به ساختار‌ها کمک می‌کند تا از اشتباهات دیگران درس بگیرند و مسیر احیا را به درستی طی کنند.

۱. مقاومت در برابر تغییر: دشمن شماره یک احیا

رویه‌های سنتی و قدیمی: ساختار‌هایی که بیش از حد به روش‌های سنتی وابسته‌اند و تمایلی به پذیرش نوآوری و تکنولوژی‌های جدید ندارند، نمی‌توانند خود را با تغییرات سریع بازار سازگار کنند.

فرهنگ سازمانی سخت‌گیر: در برخی از ساختارها، تغییر به‌عنوان یک تهدید تلقی می‌شود، نه فرصت. این نوع فرهنگ سازمانی می‌تواند هر تلاشی برای تغییر و تحول را از بین ببرد.

۲. رهبری ضعیف و ناتوانی در ایجاد چشم‌انداز آینده

یک ساختار برای احیا نیاز به رهبری قوی دارد که بتواند یک چشم‌انداز واضح و الهام‌بخش ارائه دهد. بسیاری از ساختار‌های ناتوان از احیا، فاقد رهبرانی هستند که قادر به هدایت سازمان در دوران بحران باشند. دلایل این ناتوانی می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

عدم‌وجود رهبران تحول‌آفرین: رهبران سنتی که تنها به حفظ وضعیت موجود علاقه‌مندند، نمی‌توانند ساختار را به سوی تغییرات اساسی هدایت کنند. احیای یک ساختار به رهبرانی نیاز دارد که بتوانند چشم‌انداز جدیدی برای آینده ارائه دهند و کارکنان را برای پذیرش تغییرات تهییج کنند.

تصمیم‌گیری‌های نادرست: بسیاری از رهبران در دوران بحران، به دلیل فشار‌های زیاد و اضطراب، تصمیماتی عجولانه و نادرست می‌گیرند. این تصمیمات ممکن است به تعمیق بحران منجر شود.

۳. فقدان برنامه‌ریزی استراتژیک و عملیاتی موثر

احیا نیازمند یک برنامه‌ریزی استراتژیک دقیق و قابل اجرا است. بسیاری از ساختار‌ها به دلیل نداشتن برنامه‌ای روشن و عملی، از مسیر احیا خارج می‌شوند.

اهداف نامشخص و غیرواقعی: برخی ساختار‌ها برنامه‌های احیا را با اهداف نامشخص و یا غیرقابل دستیابی شروع می‌کنند. این مسئله می‌تواند باعث سردرگمی در اجرا و کاهش انگیزه کارکنان شود.

عدم‌تحلیل دقیق بحران: بسیاری از ساختار‌ها دلیل واقعی بحران خود را به درستی تحلیل نمی‌کنند و به جای رفع علت‌های اصلی، به علائم سطحی می‌پردازند. بدون شناخت دقیق مشکل، هرگونه تلاشی برای احیا محکوم به شکست است.

۴. مشکلات مالی و محدودیت دسترسی به منابع

در بسیاری از موارد، منابع مالی ناکافی و نبود دسترسی به سرمایه جدید، به عنوان یکی از عوامل کلیدی شکست در احیای ساختار‌ها مطرح می‌شود. ساختار‌هایی که در دوران بحران نتوانند سرمایه مورد نیاز برای احیا را تأمین کنند، معمولاً دچار مشکلات زیر می‌شوند:

عدم‌توانایی در جذب سرمایه‌گذار: ساختار‌های ناتوان از احیا معمولاً به دلیل اعتبار پایین یا مشکلات ساختاری قادر به جذب سرمایه‌گذاران جدید نیستند. این مسئله می‌تواند مانع اجرای استراتژی‌های بازسازی و نوآوری شود.

محدودیت در اجرای تغییرات: حتی اگر برنامه‌ریزی‌های استراتژیک مؤثری وجود داشته باشد، بدون منابع مالی کافی، اجرای آن‌ها ممکن نخواهد بود.

۵. مدیریت ضعیف در بحران: فقدان سیستم‌های کارآمد

احیا نیازمند مدیریت بحران کارآمد است. ساختار‌هایی که فاقد این توانایی هستند، معمولاً در مواجهه با بحران‌ها دچار هرج و مرج می‌شوند و از پیشروی بازمی‌مانند.

نبود سیستم‌های هشدار اولیه: بسیاری از ساختار‌ها هیچ سیستم هشدار دهنده‌ای برای شناسایی بحران در مراحل اولیه ندارند. این باعث می‌شود که ساختار‌ها زمانی به فکر احیا بیفتند که بحران عمیق‌تر از آن است که بتوان به راحتی از آن خارج شد.

پاسخ‌های نامناسب به بحران: در برخی از ساختارها، حتی پس از شناسایی بحران، پاسخ‌های مدیریتی ناکارآمد یا تأخیر در واکنش‌ها می‌تواند وضعیت را بدتر کند.

۶. عدم‌هم‌افزایی میان اعضای تیم و کارکنان

همکاری و تعامل تیمی در دوران احیا حیاتی است. ساختار‌هایی که نتوانند کارکنان و مدیران خود را در یک مسیر واحد قرار دهند، در مسیر احیا با چالش‌های بزرگی مواجه خواهند شد.

مقاومت کارکنان: کارکنان ممکن است به دلیل ترس از تغییر، از همکاری در فرآیند احیا خودداری کنند. در صورتی که رهبری ساختار نتواند حمایت و مشارکت کارکنان را جلب کند، تلاش‌های احیا به شکست منجر می‌شود.

عدم‌اعتماد به رهبری: در ساختار‌هایی که اعتماد میان رهبری و کارکنان از بین رفته است، همکاری لازم برای اجرای استراتژی‌های احیا ایجاد نمی‌شود. این موضوع می‌تواند مانع از هرگونه تغییر و تحول موثر در سازمان شود.

۷. بی‌توجهی به نیاز‌های بازار و مشتریان

یکی از دلایل اصلی شکست ساختار‌ها در احیا، بی‌توجهی به نیاز‌های بازار و مشتریان است. ساختار‌هایی که تنها بر مشکلات داخلی خود تمرکز می‌کنند و تغییرات بازار و انتظارات مشتریان را نادیده می‌گیرند، نمی‌توانند بدرستی خود را احیا کنند.

نبود نوآوری در محصولات و خدمات: ساختار‌هایی که در ارائه نوآوری‌های محصول یا خدمات ناتوان هستند، در بازار رقابتی بسرعت جای خود را از دست می‌دهند. احیا تنها با تمرکز بر مسائل داخلی امکان‌پذیر نیست، بلکه باید به نیاز‌های مشتریان و تغییرات بازار نیز توجه داشت.

بازاریابی ناکارآمد: حتی اگر ساختاری محصولات یا خدمات جدیدی برای بازار ارائه دهد، بازاریابیِ ضعیف و ناتوانی در جذب مشتریان می‌تواند مانع از موفقیت در احیا شود.

۸. فقدان توانایی در مدیریت تکنولوژی و تحول دیجیتال

امروزه، تحول دیجیتال بخش جدایی‌ناپذیر از هر برنامه احیاست. ساختار‌هایی که نتوانند با سرعت پیشرفت تکنولوژی و دیجیتالی شدن همگام شوند، شانس کمی برای احیا خواهند داشت.

عدم‌پذیرش تکنولوژی‌های نوین: ساختار‌هایی که به دلیل ضعف فرهنگی یا مدیریتی از پذیرش تکنولوژی‌های جدید خودداری می‌کنند، قادر به رقابت در بازار‌های نوظهور نخواهند بود.

ضعف در مدیریت داده‌ها: بسیاری از ساختار‌ها از داده‌ها بدرستی استفاده نمی‌کنند. مدیریت صحیح داده‌ها و استفاده از تحلیل‌هایِ مبتنی بر داده می‌تواند به تصمیم‌گیری‌های استراتژیک کمک کند و شانس احیای ساختار را افزایش دهد.

نتیجه‌گیری

احیای یک ساختار، فرآیندی پیچیده و چندلایه است که نیازمند ترکیبی از رهبری قوی، فرهنگ سازمانی منعطف، منابع مالی کافی و نوآوری‌های مستمر است. ساختار‌هایی که در احیا ناکام می‌مانند، معمولاً به دلیل وجود یکی یا چندین عامل از موارد ذکر شده است. شناخت دقیق این عوامل و جلوگیری از اشتباهات رایج می‌تواند به ساختار‌ها کمک کند تا در مسیر احیا به موفقیت دست یابند و از بحران‌ها با قدرت بیشتری خارج شوند.

منبع: نشان تجارت