در اقتصاد۲۴ بخوانید؛

ریسک های سرمایه گذاری در صندوق طلا چیست؟

سرمایه‌گذاری در صندوق‌های طلا هرچند راهی امن‌تر از خرید فیزیکی طلا به نظر می‌رسد، اما خالی از ریسک نیست. شناخت این ریسک‌ها به سرمایه‌گذاران کمک می‌کند تصمیم‌گیری آگاهانه‌تری داشته باشند و از زیان‌های احتمالی جلوگیری کنند.

کد خبر: ۳۲۹۰۸۶

تاریخ: ۰۷ مهر ۱۴۰۴ - ۱۳:۲۳

اقتصاد۲۴- سرمایه‌گذاری در صندوق‌های طلا به دلیل ماهیت دفاعی و پناهگاه امن طلا، برای بسیاری از افراد جذاب به نظر می‌رسد. اما همانند هر ابزار مالی دیگر، این صندوق‌ها نیز بدون ریسک نیستند و سرمایه‌گذاران باید پیش از ورود، از جنبه‌های مختلف آن آگاه باشند. شناخت ریسک‌ها به افراد کمک می‌کند تا تصمیمی هوشمندانه بگیرند و از ضرر‌های احتمالی جلوگیری کنند.

۱. ریسک نوسانات قیمت جهانی طلا

یکی از نخستین ریسک‌هایی که هر سرمایه‌گذار باید به آن توجه کند، وابستگی صندوق‌های طلا به بازار جهانی است. قیمت جهانی طلا به شدت متأثر از عوامل کلان مانند سیاست‌های پولی بانک‌های مرکزی، نرخ بهره آمریکا، میزان ذخایر ارزی کشور‌ها و حتی بحران‌های ژئوپولیتیک است. برای مثال، در دوره‌ای که نرخ بهره فدرال رزرو افزایش می‌یابد، معمولاً قیمت طلا کاهش پیدا می‌کند، زیرا سرمایه‌گذاران به سمت اوراق قرضه با بازده بالاتر می‌روند. این نوسانات جهانی می‌تواند بازده صندوق‌های طلا در ایران را به شدت تغییر دهد.

۲. ریسک تغییرات نرخ ارز

در ایران، علاوه بر قیمت جهانی، نرخ ارز عامل تعیین‌کننده ارزش صندوق‌های طلاست. نوسانات شدید نرخ دلار در بازار آزاد و فاصله آن با نرخ‌های رسمی، اثر مستقیم بر صندوق‌های طلا دارد. حتی اگر قیمت جهانی طلا ثابت بماند، افزایش یا کاهش نرخ ارز می‌تواند ارزش این صندوق‌ها را تغییر دهد. شرایط سیاسی، تحریم‌ها، محدودیت‌های واردات و تصمیمات اقتصادی دولت نیز در تعیین نرخ ارز دخیل هستند و به همین دلیل سرمایه‌گذاران صندوق‌های طلا با ریسک مضاعف مواجه‌اند.

۳. ریسک‌های سیاسی و تحریم‌ها

بازار طلا در ایران همواره تحت تأثیر تحریم‌ها و شرایط سیاسی قرار داشته است. اعمال محدودیت در واردات طلا، تغییر قوانین بانکی یا حتی اخبار مربوط به توافقات بین‌المللی می‌تواند باعث جهش یا سقوط ناگهانی قیمت‌ها شود. این شرایط غیرقابل پیش‌بینی، صندوق‌های طلا را به شدت آسیب‌پذیر می‌کند. برای نمونه، در مقاطعی که مذاکرات هسته‌ای در جریان است، تنها یک خبر مثبت یا منفی می‌تواند مسیر قیمت طلا را در مدت کوتاهی تغییر دهد و این موضوع ریسک بزرگی برای سرمایه‌گذاران ایجاد می‌کند.

بیشتر بخوانید: بهترین زمان برای سرمایه گذاری در صندوق طلا چه موقع است؟

۴. ریسک نقدشوندگی پایین در شرایط بحرانی

یکی از مزایای صندوق‌های بورسی، نقدشوندگی بالا است؛ اما این ویژگی در شرایط بحرانی بازار ممکن است تحت‌الشعاع قرار گیرد. در زمان‌هایی که تقاضا برای فروش بالا می‌رود، حجم معاملات صندوق‌های طلا کاهش می‌یابد و سرمایه‌گذار مجبور می‌شود واحد‌های خود را با قیمتی کمتر از ارزش ذاتی بفروشد. این مسئله به‌ویژه در دوران رکود یا بحران اقتصادی پررنگ‌تر می‌شود و می‌تواند سرمایه‌گذاران را با مشکل جدی مواجه کند.

۵. ریسک عملکرد مدیریت صندوق

صندوق‌های طلا توسط مدیران حرفه‌ای اداره می‌شوند، اما عملکرد این مدیران همیشه بدون خطا نیست. اشتباه در زمان‌بندی خرید و فروش، انتخاب ابزار‌های پوشش ریسک یا ضعف در استراتژی سرمایه‌گذاری می‌تواند موجب کاهش بازدهی صندوق شود. سرمایه‌گذاران در واقع بخشی از اختیار سرمایه خود را به دست مدیر صندوق می‌سپارند و باید همواره در نظر داشته باشند که تصمیمات انسانی نیز می‌تواند با خطا همراه باشد.

۶. ریسک کارمزد و هزینه‌های جانبی

هر صندوق سرمایه‌گذاری دارای کارمزد مدیریت، کارمزد معاملات و هزینه‌های جانبی است. اگرچه این کارمزد‌ها در نگاه اول ناچیز به نظر می‌رسند، اما در سرمایه‌گذاری‌های کوتاه‌مدت یا در شرایطی که بازده صندوق پایین است، می‌توانند بخش قابل توجهی از سود سرمایه‌گذار را کاهش دهند. برخی صندوق‌ها نیز برای خدمات جانبی مانند صدور یا ابطال واحدها، هزینه‌های جداگانه‌ای دریافت می‌کنند که این موضوع بر جذابیت آنها تأثیر می‌گذارد.

۷. ریسک تصمیم‌گیری هیجانی سرمایه‌گذاران

یکی دیگر از ریسک‌های مهم، به خود سرمایه‌گذاران مربوط می‌شود. بسیاری از افراد بدون داشتن استراتژی مشخص و تنها با تکیه بر اخبار لحظه‌ای یا شایعات وارد صندوق‌های طلا می‌شوند. رفتار‌های هیجانی مانند خرید در اوج قیمت یا فروش در زمان افت، می‌تواند زیان‌های سنگینی به همراه داشته باشد. از آنجا که طلا ذاتاً دارایی پرنوسانی است، کنترل احساسات و تصمیم‌گیری منطقی در این بازار اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

۸. ریسک تغییرات قوانین و مقررات

بازار سرمایه ایران به‌طور کامل تحت نظارت سازمان بورس است و هرگونه تغییر در قوانین و دستورالعمل‌ها می‌تواند اثر مستقیم بر صندوق‌های طلا داشته باشد. به‌عنوان مثال، تغییر در روش محاسبه خالص ارزش دارایی‌ها (NAV)، اعمال محدودیت در سقف خرید یا وضع مالیات‌های جدید بر معاملات می‌تواند بازدهی سرمایه‌گذاران را تحت‌الشعاع قرار دهد. این تغییرات معمولاً غیرقابل پیش‌بینی هستند و باعث می‌شوند آینده سرمایه‌گذاری در صندوق‌های طلا با ابهام همراه باشد.