من حقوقدانم سرهنگ نیستم/ بررسی دوازده سال تقابل رسانه‌ای قالیباف و روحانی از خرداد ۹۲ تا مهر ۱۴۰۴

مجلس یازدهم حتی به دنبال عدم کفایت سیاسی روحانی بود، اما آن را با تذکر رهبری کنار گذاشتند. اما نهایتا در پایان کار دولت روحانی، رئیس آن را به خاطر استکاف از اجرای اصول ۷۷ و ۱۲۵ قانون اساسی در ارتباط با سند ۲۰۳۰ به قوه قضاییه معرفی کردند

کد خبر: ۳۳۶۴۰۹

تاریخ: ۱۴ آبان ۱۴۰۴ - ۱۲:۰۰

اقتصاد۲۴- «من سرهنگ نیستم، من حقوقدانم» بیان این جمله از حسن روحانی در تقابل انتخاباتی سال ۹۲ با محمدباقر قالیباف، باعث شکل گیری یک جدال طولانی بین این دو شد. در انتخابات ۹۲ یک فایل صوتی از قالیباف که مربوط به حوادث کوی دانشگاه بود منتشر شد. قالیباف در این فایل صوتی به ناآرامی‌های سال ۱۳۸۲ پرداخته و گفته بود که به عنوان فرمانده پلیس در جلسه شورای امنیت کشور برخورد تندی با وزیران دولت آقای خاتمی داشته و این شورا را متقاعد کرده که به پلیس اجازه ورود به کوی دانشگاه و اجازه تیراندازی بدهد.

مناظره و روایت‌های متضاد از کوی دانشگاه

او در یکی از مناظره‌های انتخاباتی سال ۹۲ خواست به این فایل صوتی که می‌توانست به ضرر او تمام شود واکنش نشان دهد. از طرفی می‌خواست بگوید که او طرفدار آزادی بیان و تجمعات دانشجویی بوده است و از طرفی نیز گویا دنبال آن بود که اگر کوی دانشگاه قرار است دامان کسی را در انتخابات بگیرد، حسن روحانی هم بی نصیب نماند؛ چراکه روحانی در تیرماه ۸۲ دبیر شورای عالی امنیت ملی بود.

قالیباف در توضیح آن فایل صوتی گفت که BBC و VOA بخشی از صحبت‌های او را حذف کرده‌اند و او را متهم به برخورد دوگانه می‌کنند.

سپس روایت خود را مطرح کرد و گفت که سال ۸۲ بنده در جلسه‌ای خطاب به آقای روحانی گفتم که بهتر است بگذاریم دفتر جلسه خود را درباره مراسم ۱۸ تیر برگزار کند و دانشجو در چارچوب قانون بتواند حرفش را بزند، اما ایشان گفتند دنبال دردسر هستید؟

وی با بیان این که بهتر است وقتی خودمان در مسئولیت هستیم همین نگاه را با آزادی داشته باشیم که وقتی به‌عنوان منتقد در جلسه‌ای حاضر می‌شویم گفت: در سال ۸۲ در شورای امنیت در جلسه‌ای در وزارت کشور بنده معتقد بودم که در حوادث کوی دانشگاه و طرشت که نیروی انتظامی تمام قد جلوی لباس شخصی‌ها ایستاد افراد حاضر دانشجو نیستند و با اصرار مجوز ورود برای بررسی موضوع را گرفتند آن شب هم به همه اطمینان دادم که هیچ اتفاقی نمی‌افتد و هیچ اتفاقی هم نیفتاد.

پاسخ حسن روحانی و تقابل دو روایت

با این حال حسن روحانی در مقام پاسخ‌گویی به روایت فرمانده سابق پلیس کشور روایت دیگری کرد؛ روایتی که در آن مجوز خواستن قالیباف صحت داشت، اما حسن روحانی ناگفته‌ای به آن اضافه کرد. حسن روحانی گفت که «شما می‌گفتید اجازه دهید دانشجویان بیایند، به شکل گازانبری برای آنها برنامه دارید و کار را تمام می‌کنید، اما من گفتم راه این نیست، از ابتدا یا بگوئیم مجوز وجود ندارد یا اگر مجوز می‌دهیم، اجازه دهیم آنها کارشان را بکنند.»

او اضافه کرد که «آن زمان من درباره چند کلانتری به شما گزارش دادم، شما گفتید کل آدم‌های سالم من این عدد هستند، آقای قالیباف من یادم هست چه تعدادی نام بردید؛ بر نگردید به آن دوره، حرف‌ها بسیار است، اما اینجا جای باز کردن آن نیست.» این دو روایت که از اختلاف نظر حسن روحانی و قالیباف در ارتباط با کوی دانشگاه حکایت می‌کرد بعدا به تقابل سیاسی آن دو انجامید.

رقابت دوباره در انتخابات ۹۶

محمدباقر قالیباف که در همه این سال‌ها رویای ریاست جمهوری داشت در سال ۹۶ هم عزم آن کرد تا یکبار دیگر در مقابل حسن روحانی رقابت کند. آن زمان که احتمال ایجاد دوقطبی احمدی نژاد و روحانی وجود داشت، اما در غیاب رئیس دولت‌های نهم و دهم قالیباف در شمایل احمدی نژاد ظاهر می‌شد به رقیب لبخند می‌زد و سند نشان می‌داد.

قالیباف در حالی وارد انتخابات شده بود که فهرست املاک نجومی منتشر شده بود و این بار نیز می‌خواست رقیب هم در نقطه ضعف خود بی‌نصیب نباشد. او سندی را نشان داد و حسن روحانی را متهم به گرفتن زمینی در شهرک غرب تهران با قیمتی بسیار نازل کرد.

مناظره نهایی و پاسخ تند روحانی

با این حال حسن روحانی در ادامه بار دیگر جملاتی بر زبان آورد که کار را برای قالیباف تمام کرد: «آقای قالیباف! شما که همیشه طرحت لوله کردن بود و همیشه می‌گفتید من این دانشجویان را ظرف دو ساعت لوله می‌کنم. اگر جلوی شما را نمی‌گرفتم که امروز دانشگاه‌ها پر از لوله بود. شما نمی‌خواهد راجع به اموال و املاک مردم صحبت کنید. شما بهتر است باید درباره زمین‌های طرقبه هم توضیحاتی می‌دادید. ما که اموالمان را اعلام کردیم و شما هم باید طبق قانون به قوه قضائیه اعلام می‌کردید. این کار را نکردید و امروز اینجا ریاکاری می‌کنید.»

شکل‌گیری دو قطب سیاسی؛ روحانی و قالیباف

از آن زمان قالیباف و حسن روحانی در فضای سیاسی و رسانه‌ای کشور یک دوقطبی را نمایندگی می‌کردند. قالیباف که مدت‌ها قبل سعی می‌کرد خود را تکنوکرات نشان دهد با پیراهن روی شلوار به نفع ابراهیم رئیسی کناره گیری کرد و خود را نماینده مدیریت جهادی معرفی کرد.

قالیباف در اواخر دولت حسن روحانی که فهمیده بود جریان اصولگرا به جای او میل به ابراهیم رئیسی دارد عزم خود را برای نشستن بر کرسی ریاست مجلس کرد و کنش‌های خود را بر محور «ناکارآمدی» دولت وقت بنا کرده بود می‌گفت در مجلس دنبال آن است که دولت را در سال آخر خود به پاسخ‌گویی وادارد. با این حال به نظر می‌رسید بیشتر دنبال انتقام از روحانی باشد.

مجلس یازدهم و رویارویی ساختاری با دولت روحانی

او پیش از انتخابات به نقد صریح دولت می‌پرداخت و حتی این شعار روحانی در انتخابات ۹۲ که «هم سانتریفیوژ بچرخد و هم چرخ اقتصاد» را صریحا زیر سوال می‌برد. با ریاست قالیباف در مجلس تقابل با روحانی به شکل دیگری نمود پیدا کرد. در ابتدای مجلس، دولت روحانی را به ناکارا» دی و آشفتگی مدیریتی متهم می‌کرد و صد‌ها تذکر، بیش از ۹۰ سوال و ۹ کارت زرد به دولتی‌ها فقط بخشی از ماجرا بود.

بیشتر بخوانید: سایه‌بازی تازه سعید جلیلی/ دولت همیشه در تاریکی اکنون بار دیگر به دنبال چیست؟

بارزترین آنها «قانون اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها و صیانت از منافع ملت ایران» بود که نارضایتی دولت حسن روحانی را به همراه داشت. آن زمان دموکرات‌ها در آمریکا بر سر کار آمده بودند و دولت به دنبال احیای توافق هسته‌ای خود بود. نزدیکان دولت حسن روحانی این قانون را مانع از احیای برجام که شاخص‌ترین دستاورد دولت روحانی بود می‌دانستند. بر اساس این قانون همه دسترسی‌های اژانس بین المللی انرژی اتمی متوقف شد.

بحث رفراندوم و حملات قالیباف

قالیباف در جای دیگر به حسن روحانی به خاطر پیشنهاد برگزاری رفراندوم در مورد مسائل کلان کشور تاخت و گفت که «زمانی می‌گفتند مجلس کاره‌ای نیست... حالا می‌گویند چرا مجلس تصمیمات مهم را بگیرد؟ رفراندوم لازم است.»

مجلس یازدهم حتی به دنبال عدم کفایت سیاسی روحانی بود، اما آن را با تذکر رهبری کنار گذاشتند. اما نهایتا در پایان کار دولت روحانی، رئیس آن را به خاطر استکاف از اجرای اصول ۷۷ و ۱۲۵ قانون اساسی در ارتباط با سند ۲۰۳۰ به قوه قضاییه معرفی کردند. مجلسی‌ها حتی بعد از پایان دولت روحانی هم آن را رها نکردند و طرحی برای تحقیق و تفحص را به تصویب رساندند. حال آنکه به نظر می‌رسید بیشتر فضاسازی رسانه‌ای بود و سرانجام نتیجه آن مشخص نشد.

کرونا و واکسن، میدانی برای تقابل

اما روی کار آمدن مجلس یازدهم مصادف شده بود با شیوع کرونا در کشور و همین می‌توانست به یکی از محور‌های تقابل قالیباف و روحانی تبدیل شود. روحانی نماد رعایت پروتکل‌های بهداشتی شده بود و قالیباف میخواست عکس مسیر و عمل کند. سفر میدانی استانی می‌رفت و به بیمارستان‌هایی که افراد مبتلا به کرونا در آنها بستری بودند سر می‌زد. پس از این دید و بازدید‌های بیمارستانی جلسه سران قوا لغو شد و اعتراضاتی طرف قالیباف را به دنبال داشت.

اما داستان کرونا همچنان ادامه پیدا کرد و حتی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۳ محوری برای حمله قالیباف به دولت حسن روحانی شد. او جایی گفته بود «می‌گویند نگذاشتند در بحث کرونا واکسن وارد کنیم، شما رییس جمهور بودید چه کسی نگذاشت وارد کنید؟ چرا آن زمان نگفتید؟!» این موضوع با واکنش روحانی و ظریف رو به رو شد. ظریف گفت که «می‌گویند اینها واکسن را نیاوردند که FATF را به کشور تحمیل کنند. یادتان رفته وزیر بهداشت کنونی نامه‌ای امضا کرده که ورود واکسن به کشور خیانت است؟» حسن روحانی هم گفت: «به دروغ می‌گویند در داخل واکسن تولید کردیم بعد به ما واکسن دادند. عده‌ای می‌گفتند اصلا واکسن نخرید، ما مرداد یا شهریور ۵۰میلیون دوز واکسن می‌دهیم. روبروی دوربین دروغ گفتند. عده‌ای باید مؤاخذه شوند و جواب دهند که چرا دروغ گفتند. اعلامیه دادند که واکسن از خارج نخریم.»

و اینک روسیه؛ ظریف سخن گفت، قالیباف به روحانی حمله کرد

در یک ماه گذشته و با مرگ برجام، جناح مخالف حسن روحانی دست بالایی پیدا کرده است. گویا قالیباف نیز مترصد فرصتی بود تا بار دیگر به حسن روحانی و ظریف حمله کند. بعد از روایت ظریف درباره کارشکنی‌های روسیه در برجام، دلواپسان سابق و قالیباف خشمگین شدند و قالیباف در نطقی به روحانی نیز تاخت؛ حال آنکه روحانی در ارتباط با روسیه سخنی نگفته بود. قالیباف بار دیگر دوقطبی روحانی قالیباف را تداعی کرد و باعث شد که علی لاریجانی اخیرا در دیداری با اصحاب علوم انسانی خواستار آن شود که در شرایط حساس کنونی از بیان اختلافات به این شیوه خودداری شود.