در اقتصاد۲۴ بخوانید؛

دلیل رشد تقاضای خودروهای چینی در ایران چیست؟

چه اتفاقی افتاد که خریدار ایرانی، که سال‌ها به برندهای اروپایی، کره‌ای و ژاپنی وابسته بود، اکنون خودروهای چینی را انتخاب می‌کند؟ پاسخ این پرسش در مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، سیاسی، طراحی و بازاریابی نهفته است.

کد خبر: ۳۳۸۰۶۷

تاریخ: ۲۳ آبان ۱۴۰۴ - ۱۱:۴۴

اقتصاد۲۴- بازار خودروی ایران در سال‌های اخیر با موج تازه‌ای از برند‌های چینی روبه‌رو شده؛ موجی که ابتدا با تردید نگریسته می‌شد، اما به‌مرور توانست جای خود را در میان خریداران باز کند. اکنون این برند‌ها نه‌تنها بخشی بزرگ از بازار را در اختیار دارند، بلکه در برخی کلاس‌های خودرویی عملاً تبدیل به گزینه اول خریداران شده‌اند. اما چرا خودرو‌های چینی تا این حد محبوب شده‌اند؟

خلأ برند‌های معتبر جهانی در بازار ایران

یکی از مهم‌ترین دلایل رشد تقاضای خودرو‌های چینی، خروج برند‌های معتبر جهانی پس از تحریم‌هاست. با خروج پژو، رنو، هیوندای و کیا، شکاف بزرگی در بازار ایجاد شد؛ شکافی که خودروسازان داخلی قادر به پر کردن آن نبودند. در چنین فضایی، برند‌های چینی به‌سرعت وارد میدان شدند و نه‌تنها امکان تأمین منظم خودرو داشتند، بلکه شبکه گسترده‌ای از نمایندگی و خدمات را نیز شکل دادند. مصرف‌کننده ایرانی که همچنان به‌دنبال طراحی مدرن و آپشن‌های امروزی بود، در نبود برند‌های مطرح جهانی چاره‌ای جز انتخاب خودرو‌های چینی نداشت.

تنوع زیاد در مدل‌ها و کلاس‌های بدنه

یکی دیگر از دلایل موفقیت برند‌های چینی، تنوع گسترده محصولات است. در بازاری که خودروسازان داخلی عمدتاً تعداد محدودی مدل با طراحی تکراری ارائه می‌دهند، برند‌های چینی از کراس‌اوور و سدان تا هاچ‌بک، مینی‌ون و وانت را عرضه می‌کنند. این تنوع نه‌فقط در ظاهر، بلکه در موتور، گیربکس و سطح آپشن‌ها نیز دیده می‌شود. خریدار با هر میزان بودجه‌ای می‌تواند چندین گزینه چینی پیش روی خود داشته باشد، موضوعی که در بازار محدود ایران اهمیت زیادی پیدا می‌کند.

طراحی مدرن و نزدیک به استاندارد‌های جهانی

تحول صنعت خودروسازی چین طی یک دهه اخیر انکارناپذیر است. همکاری با طراحان معتبر جهانی و ارتقای زبان طراحی باعث شد خودرو‌های چینی از ظاهر ساده و کپی‌برداری‌شده گذشته فاصله بگیرند و به خودرو‌هایی با خطوط پویا، نمای جذاب و هویت بصری متمایز تبدیل شوند. بسیاری از مدل‌های چینی امروز از نظر طراحی با برند‌های کره‌ای رقابت می‌کنند و حتی در برخی موارد جلوتر هستند. همین جذابیت ظاهری از نخستین عواملی است که نظر خریداران ایرانی را به خود جلب می‌کند.

امکانات رفاهی گسترده نسبت به قیمت

در بازاری که خودرو‌های داخلی هنوز با کمبود امکانات اولیه مواجه‌اند، خودرو‌های چینی با آپشن‌هایی مانند سانروف پانوراما، دوربین ۳۶۰ درجه، ترمز پارک برقی، کنترل پایداری، مانیتور بزرگ، گرمکن و سردکن صندلی‌ها و بسته‌های ایمنی متعدد عرضه می‌شوند. این سطح از امکانات، آن هم در بازه قیمتی نسبتاً قابل‌دسترس، باعث شده خودرو‌های چینی منطقی‌ترین انتخاب برای کسانی باشند که می‌خواهند خودرویی مجهز ولی با قیمت مناسب داشته باشند. بسیاری از مدل‌های چینی استاندارد‌های ایمنی معتبر مانند C-NCAP را دریافت کرده‌اند که اعتماد خریداران را تقویت می‌کند.

قیمت رقابتی در شرایط محدودیت واردات

افزایش نرخ ارز و محدودیت‌های واردات باعث شده خودرو‌های اروپایی و ژاپنی با قیمت‌های نجومی عرضه شوند یا عملاً از بازار حذف شوند. در چنین شرایطی، خودرو‌های چینی با قیمت پایین‌تر و سطح امکانات بالاتر وارد بازار شدند و توانستند فاصله میان خودرو‌های داخلی و وارداتی را پر کنند. برای مصرف‌کننده‌ای که قدرت خریدش کاهش یافته، خودرو‌های چینی گزینه‌ای مناسب برای تجربه یک خودروی مدرن با هزینه منطقی‌تر هستند.

توسعه خدمات پس از فروش و دسترسی بهتر به قطعات

در سال‌های اولیه حضور خودرو‌های چینی، کمبود قطعات و محدود بودن نمایندگی‌ها نقطه ضعف بزرگ این برند‌ها بود. اما امروز شرکت‌هایی مانند مدیران خودرو، کرمان موتور، فردا موتورز و بهمن موتور شبکه‌های خدماتی گسترده‌تری ایجاد کرده‌اند. ارائه گارانتی‌های بلندمدت، سرویس‌های دوره‌ای و دسترسی سریع‌تر به قطعات باعث شده نگرانی‌های خریداران کاهش یابد و اعتماد عمومی نسبت به این خودرو‌ها افزایش پیدا کند.

رشد کیفیت ساخت و استاندارد‌های جهانی

برند‌های چینی طی دهه گذشته سرمایه‌گذاری سنگینی در توسعه پلتفرم، سیستم‌های ایمنی و فناوری‌های موتور انجام داده‌اند. بسیاری از مدل‌ها با همکاری شرکت‌های اروپایی طراحی شده‌اند و تست‌های ایمنی معتبر را پشت سر گذاشته‌اند. استفاده از قطعات باکیفیت‌تر و مونتاژ دقیق‌تر نیز باعث شده انتقاداتی که زمانی به کیفیت پایین خودرو‌های چینی وارد می‌شد، امروز کمتر شنیده شود.

تغییر نگرش خریداران ایرانی

در ابتدای ورود خودرو‌های چینی، خریداران نگاه مثبتی به آنها نداشتند و بیشتر آنها را انتخابی موقتی می‌دانستند. اما با گذشت زمان و افزایش تجربه مثبت مالکان، نگاه عمومی تغییر کرد. مدل‌هایی مانند تیگو ۷، دیگنیتی، جک S۵ یا فیدلیتی توانستند اعتماد زیادی جلب کنند و حتی در بازار دست‌دوم نیز ارزش خرید بالایی پیدا کنند. این تغییر ذهنیت نقش مهمی در رشد تقاضا داشته است.

بازاریابی گسترده و روش‌های نوین جذب مشتری

برخلاف روش سنتی خودروسازان داخلی، برند‌های چینی در ایران از بازاریابی دیجیتال، تست درایو عمومی، همکاری با اینفلوئنسر‌ها و تبلیغات محیطی گسترده استفاده می‌کنند. ارائه طرح‌های فروش اقساطی، جشنواره‌های دوره‌ای و شرایط تحویل فوری از دیگر عواملی است که توجه خریداران را به این خودرو‌ها جلب کرده است.

نبود رقابت جدی از سوی خودرو‌های داخلی

در حالی که خودرو‌های داخلی همچنان با طراحی قدیمی، کیفیت پایین و امکانات محدود عرضه می‌شوند، برند‌های چینی با طراحی بهتر، امکانات بیشتر و کیفیت مناسب‌تر در بازار حضور دارند. این عدم رقابت باعث شده خودرو‌های چینی عملاً بدون رقیب جدی به رشد خود ادامه دهند.

نقش مونتاژ داخلی و همکاری شرکت‌های ایرانی

مونتاژ برخی مدل‌های چینی در داخل کشور نیز به کاهش قیمت، دسترسی بهتر به قطعات و افزایش سرعت تحویل کمک کرده است. این همکاری‌ها باعث شده حضور برند‌های چینی در بازار تثبیت شود و سهم بیشتری از بازار را به خود اختصاص دهند.