بازار ارز در وضعیت هشدار در آمد

افزایش ۶۵ درصدی قیمت دینار عراق در یک سال

در حالی‌ که طی ماه‌های اخیر تقاضای سفر و زیارت برای دینار عراق تقریبا متوقف شده است، قیمت این ارز در بازار ایران روندی خلاف انتظار داشته و افزایشی است. چرا دینار بدون پشتوانه‌ تقاضای واقعی، در روند افزایشی قرار گرفته است؟

کد خبر: ۳۴۱۰۱۶

تاریخ: ۱۰ آذر ۱۴۰۴ - ۱۵:۱۰

اقتصاد۲۴- در حالی که طی هفته‌ها و ماه‌های اخیر تقاضای واقعی برای دینار عراق ناشی از سفر، زیارت یا واردات به نظر چندان مشهود نیست، قیمت این اسکناس طی یک ماه اخیر در بازار ایران رشد نزدیک به ۱۰ درصدی داشته است. این افزایش همراه با ثبات نسبی قیمت دینار در برابر دلار در عراق، این ابهام را ایجاد می‌کند که دینار در بازار ایران در حال تبدیل شدن به ارز سرمایه‌ای و سفته‌بازی است.

دینار عراق در بازار ایران عمدتا به صورت بسته‌های ۱۰۰ و ۱۰۰۰ دیناری معامله می‌شود. چنین ساختاری این زمینه را ایجاد می‌کند که دینار بیشتر نقش دارایی سرمایه‌ای و سفته‌ای پیدا کند تا اینکه وسیله مبادله روزمره در سفر باشد؛ زیرا استفاده خرد و تراکنش‌های کوچک با این بسته‌ها عملا محدود است.

قیمت دینار عراق طی یک ماه اخیر، در بازار ایران روندی افزایشی داشته است؛ بررسی‌ها نشان می‌دهد قیمت دینار در یک ماه اخیر از ۸۱ تومان به ۸۹ تومان رسیده است که معادل بازدهی ۹.۸۸ درصدی و افزایش هشت تومانی این اسکناس است. این روند در بازه یک ساله نیز محسوس است؛ به طوری که قیمت دینار از ۵۴ تومان به ۸۹ تومان افزایش یافته و رشد ۶۴.۸۱ درصدی را تجربه کرده است.

علت افزایش قیمت دینار در ایران چیست؟

دینار عراق توسط بانک مرکزی عراق (CBI) منتشر می‌شود و قیمت آن در برابر دلار به‌صورت مدیریت شده و عمدتا ثابت تعیین می‌شود. بر اساس داده‌های بازار جهانی در سال ۲۰۲۵، ارزش دینار در محدوده‌ای تقریبا ثابت نسبت به دلار باقی مانده است. این یعنی افزایش قیمت در بازار ایران به دلیل تغییر ارزش ذاتی دینار نیست و نقدینگی و عرضه محدود در بازار داخلی می‌تواند عامل رشد این اسکناس باشد.

بیشتر بخوانید:دلار بالاترین قیمت را تجربه کرد

بررسی رفتار خریداران و تحلیل بازار نشان می‌دهد برخی معامله‌گران در یک سال اخیر دینار را نه به‌عنوان وسیله مبادله، بلکه به‌عنوان دارایی سرمایه‌ای خریداری کرده‌اند؛ به این معنا که اکنون خرید می‌کنند و در فصل سفر به عراق، یا در فرصت مناسب به امید سود، آن را می‌فروشند.

سرمایه‌گذاری در دینار چگونه است؟

با وجود جذابیت کوتاه‌مدت، سرمایه‌گذاری در دینار، با ریسک‌هایی نظیر نقدشوندگی پایین، سختی فروش در بازار، کارمزد و هزینه بالا و وابستگی قیمت به تحولات سیاسی و اقتصادی عراق همراه است. بسیاری از منابع معتبر و تحلیلگران، ادعای جهش ارزش دینار در میان‌مدت و بلندمدت را رد کرده‌اند و آن را یک دارایی پرریسک می‌دانند. بنابراین، افزایش قیمت ماه‌های اخیر عمدتا ناشی از سفته‌بازی و امید به سود کوتاه‌مدت است، نه تقاضای مصرفی یا ارزش ذاتی دینار عراق.