یوسف سلامی: من خبرنگارم نه خبر بیار!

یوسف سلامی یکی از خبرنگاران صداوسیماست که اغلب گفت و گوهایش در فضای مجازی سروصدا به پا می‌کند. این اواخر هم فیلمی از او در فضای مجازی منتشر شد که در آن یکی از شهروندان با او برخورد کرده و خبرنگاران صداوسیما را متهم به دروغگویی می‌کند.

کد خبر: ۷۴۲۰۹

تاریخ: ۱۱ مرداد ۱۳۹۹ - ۱۲:۰۲

اقتصاد۲۴-  گفت و گو با کسی که که خودش از بچه های رسانه است و زیر و زبر خبرنگاری را می داند، کار را کمی پیچیده می کند. اما جذابیت گفت و گو همین نکته است که مقابل کسی می نشینی که خودش هم خبرنگار است. بیشتر بخوانید:جشن خانه سینما برگزار خواهد شد؟

یوسف سلامی یکی از خبرنگاران صداوسیماست که اغلب گفت و گوهایش در فضای مجازی سروصدا به پا می کند. این اواخر هم فیلمی از او در فضای مجازی منتشر شد که در آن یکی از شهروندان با او برخورد کرده و خبرنگاران صداوسیما را متهم به دروغگویی می کند. جام جم با او گفت و گویی داشته که در ادامه می خوانید:

چرا این قدر پرحاشیه هستید و سراغ سوژه هایی می روید که مدام ویدئوهایش در فضای مجازی دست به دست می شود؟

مردم به حاشیه علاقه مند هستند. به همین دلیل بخش «حاشیه های پزشکی» را در «۲۰:۳۰» داشتیم. از طرفی جنس کار حاشیه ای را دوست دارم.

مثل سوژه خبرنگار من و تو یا کت و شلوار ایرانی؟

بله. من شب ها ساعت ها به سوژه های روز بعد فکر می کنم. شاید بعضی از همکاران ما دوست داشته باشند هر روز یک گزارش بگیرند، اما من دوست دارم یک نگاه متفاوت به سوژه داشته باشم. حس می کنم برای مردم هم جذاب تر است. به عنوان مثال وقتی نگاه ساده ای به یک سوژه داشته باشی، می روی سراغ مردم و می پرسی، چرا ماسک نمی زنی؟ و این خیلی برای مردم جذاب نیست. اما من در یک گزارش، لباس کادر درمان را به تن مردم کرده و احساس کردم این کار برای مردم جذاب تر است. اصلا شاید دلیل علاقه مردم به بخش خبری «۲۰:۳۰» این است که حاشیه نگاری می کند.

البته جذابیت این بخش خبری برای مردم در سال های گذشته خیلی بیشتر بود.
من هم قبول دارم که بخش ها و بسته هایی که در گذشته داشت، خیلی برای مردم جذاب تر بود. با این حال هنوز هم مخاطبان خودش را دارد. من در بخش های خبری دیگر هم گزارش می دهم، اما من را بیشتر به عنوان خبرنگار «۲۰:۳۰» می شناسند و به جای نام خودم در خیابان به من می گویند: چطوری «۲۰:۳۰». بیشتر گزارش های من هم در این بخش خبری پخش می شود و به دلیل جنس حاشیه ای بودن آن است و این که به نسبت بخش های خبری دیگر سعی می کند متفاوت تر باشد.

شما را بیشتر به عنوان خبرنگار حوزه سلامت می شناختند. چطور شد که حوزه فعالیت تان را تغییر دادید؟

حوزه ام را تغییر دادند (می خندد). من از اوایل دهه ۸۰ که آقای پزشکیان وزیر بهداشت بود، در حوزه سلامت فعالیت کردم و در این مدت هم کلی وزیر پشت سر گذاشتم، اما این اواخر، حواشی پزشکی خیلی باب میل وزارت بهداشت قرار نگرفت و من هم آدم گزارش های سفارشی نبودم. بنابراین فشارهایی که وارد می شد، باعث شد من به گروه اجتماعی بروم. بیشتر بخوانید:نظر آیت‌الله بهجت درباره شغل خبرنگاری
دقیقا کدام گزارش به مذاق آنها خوش نیامد؟

دو سه گزارش آخر بود که باعث ناراحتی وزیر وقت بهداشت شد. به عنوان مثال گزارشی که درباره یکی از بیماران بود که برای جراحی کاشت مو رفته بود و موقع بیهوشی برای او کارتخوان برده بودند و تاکید داشتند اول باید پول پرداخت کنی و کارت بکشی بعد جراحی می کنیم یا گزارش اورژانس و عدم رضایت مردم از شرایط.

الان چطور؟ در گروه اجتماعی به مشکلی برنخوردید؟

بعید نیست باز حوزه من را تغییر بدهند، چون روابط عمومی وزارت کار هم سر یکی از گزارش ها اعلام کرده بود اگر این روند را ادامه بدهید، همکاری هایمان را کمتر می کنیم. به همین دلیل گاهی من را برای برخی از برنامه ها دعوت نمی کنند، چون می گویند چرا فلان سوال را پرسیدی.

مگر چه سوالی پرسیده بودید؟

از رئیس صندوق بازنشستگی تامین اجتماعی پرسیدم خودتان می توانید با این حقوقی که به بازنشسته ها می دهید زندگی کنید یا این که به معاون اشتغال گفتم خودت نگران شغل فرزندت نیستی. روابط عمومی می گوید، چرا از این سوال ها می پرسی.

تغییر حوزه باعث شد دست تان بسته شود یا همچنان جسارت گذشته را دارید؟

دستم بسته نشده یا محدود نشدم، چون سیاست ها که تغییری نکرده. فقط سلامی از بخش پزشکی به بخش اجتماعی آمده. البته در این بخش راحت ترم چون از حمایت مدیرم برخوردارم. چند هفته ای است که بسته ای به عنوان «پیگیری ۲۰:۳۰» را راه انداخته ایم که تلاش می کنیم با همان پیگیری مطالبات مردم و نگاه نقادانه پیش می رویم. اما من برای حوزه پزشکی خیلی زحمت کشیدم و تلاش کردم.

دلیل علاقه تان به حوزه پزشکی چیست؟

چون اولویت همه در زندگی سلامتی است و مردم خیلی درگیر این موضوع هستند. ضمن این که کار در این حوزه برای من خیلی برکت داشت و کار یک نفر را که راه می انداختی، دعایش پشت سرم بود. سوژه های سلامت هم خیلی جذاب بود. ارتباطات خوبی هم در این حوزه داشتم. البته مافیایی در این حوزه وجود دارد که خیلی فشار وارد می کنند.

اصولا علاقه به کار خبرنگاری از کجا شروع شد؟

من به خبرنگاری علاقه نداشتم. می خواستم بازیگر شوم و به بازیگری علاقه داشتم. شاید عده ای بگویند به دیده شدن علاقه داشتم. البته به تقلید صدا و دوبله علاقه دارم و به راحتی می توانم صدای فلان بازیکن فوتبال را تقلید کنم.

منظورتان چه کسی است؟

نمی توانم بگویم.

فکر می کنید می توانستید بازیگر خوبی باشید؟

احساس می کردم می توانم بازیگر خوبی شوم. کلاس بازیگری هم رفتم، اما فکر می کنم در این کار پارتی بازی خیلی وجود دارد. به همین دلیل اتفاق نیفتاد. بعد وارد باشگاه خبرنگاران جوان شدم و فکر می کردم بتوانم با فیلم های کوتاه مستندی که می سازم توانایی ام را نشان بدهم و دیده شوم.

اولین مستندی که آنجا ساختید چه بود؟

مربوط به گوشت های آلوده بود که سال ۸۳ ۸۲ ساختم که آقای ابراهیم زادگان، رئیس وقت باشگاه خبرنگاران از آن کار تقدیر کرد. بعد از آن خیلی به کار خبرنگاری علاقه مند شدم و جذابیتی که دنبالش بودم را در این کار دیدم. همچنین جسارت و شجاعت و دیده شدن را می توانستم با این کار نشان بدهم. البته گاهی هم از کار خبر خسته می شوم و احساس می کنم فرسوده شدم. علی رغم نگاهی که مردم نسبت به این کار و خبرنگاران صداوسیما دارند و تصور می کنند وضعیت مالی خوبی داریم، اما واقعیت چیز دیگری است.

خیلی از گزارش هایی که گرفته اید و جنجالی شده، به خاطر دیده شدن بوده یا دنبال مطالبات مردم بودید؟
دوست دارم در گزارش هایم دغدغه مردم را بیان کنم، اما وقتی متفاوتش می کنم، می خواهم که بیشتر دیده شود. نمی توانم کتمان کنم که به دلیل دیده شدن خودم هم نبوده. من می خواهم هم خودم دیده شوم و هم کارم، چون وقتی کار مردم بهتر دیده شود، من هم بالطبع دیده می شوم.

تا به حال هنگام گزارش اتفاقی هم برایتان افتاده؟

در این مدت پیش آمده جایی رفته باشم که به دوربینم بزنند و من را بیرون کرده باشند. البته تهدیدهای میدانی زیاد بوده. این که تلفنی گفته اند اگر فلان گزارش را پخش کنی برایت گران تمام می شود. یا این که برای یکی از گزارش ها به ناصرخسرو رفتم و برایم چاقو کشیدند و فرار کردم. مثلا داروخانه هلال احمر که رفتم به طرز فجیعی بیرونمان کردند و برخورد خیلی خوبی نداشتند.

جالب تر این که چون مردم دست شان به مسوول مربوطه نمی رسد، فکر می کنند ما می توانیم همه مشکلات را حل کنیم و با ما برخورد می کنند. اتفاقا در مورد ویدئویی که چند روزی است وایرال شده و آقایی به ما تهمت دروغگویی می زند، من به آن آقا هم گفتم مگر صداوسیما  آجیل مشکل گشاست؟ من به عنوان خبرنگاری که در رسانه کار می کند می توانم مشکلات را در گزارش ها مطرح کنم. من که نمی توانم یقه فلان وزیر را بگیرم. فقط می توانم مساله را به گوش آنها برسانم. تصور مردم از خبرنگار صداوسیما خیلی غیر واقعی است. به نظر شما من نانوایی بروم و بگویم یوسف سلامی هستم، دو تا نان بیشتر به من می دهند؟

اتفاقا می گویند برو ته صف.

و می گویند خبرنگاران صداوسیما وضعیت مالی خوبی دارند و پول بیشتری از من می گیرند.

به همین خاطر در برنامه «شب گرد» درباره دستمزدتان صحبت کردید؟
بله، حقیقت را گفتم که باور کنند.

تا به حال گزارشی تهیه کرده اید که نهاد مربوطه اجازه پخش آن را به شما و تلویزیون ندهد؟
پیش آمده که مدام تماس گرفتند و مسوول بالادستی من مگر چقدر می توانسته مقاومت کند. من بارها دیده ام که آقای سیدمهدی، مدیرعامل خبرگزاری ما مقاومت کرده و گزارش پخش شده. اما گاهی هم به قدری پیگیری کرده اند و تماس گرفته که برای پخش نشدن یک گزارش تا دفتر آقای علی عسکری پیش رفته اند.

در کار خبرنگاری از کسی هم الگو گرفته اید یا در یک گزارش از فرد خاصی تقلید می کنید؟

بله، من از متفاوت بودن و قلم و نگاه خاص کامران نجف زاده یاد گرفتم. به عنوان مثال خاطرم هست که همه سراغ نفرات برتر کنکور می رفتند و کامران نجف زاده سراغ آخرین نفر کنکور رفت. بر این اساس به لحاظ سبک کاری سعی کردم از او یاد بگیرم و نگاهم نسبت به سوژه ها متفاوت باشد، اما اگر شجاعت و جسارت هم هست، به خودم برمی گردد.

تا به حال سوژه شده اید؟

بله. در دورانی که مردم فکر می کردند قحطی می شود و زیاد خرید می کردند برای گزارش به فروشگاهی رفته بودم که در آنجا آقایی را دیدم که کلی رب و چیزهای دیگر خریده بود و اعتراض کردم که متوجه شدم خودم سوژه دوربین مخفی شدم. بیشتر بخوانید:تبرئه نیلوفر حامدی از اتهام همکاری با آمریکا با کدام گزارش شناخته شدید؟

نمی توانم بگویم یک گزارش باعث دیده شدنم شد و تاثیرگذار بود، اما مستند «قلب» که با جت رفتیم و قلب آوردیم، خیلی مورد توجه قرار گرفت. با حاشیه های پزشکی که هر هفته داشتم هم شناخته شدم.

جنجالی ترین گزارشی که داشتید را به خاطر دارید؟
این اواخر گزارشی که در آن از وزیر کار سوال جنجالی پرسیدم، بود. چند روز قبل هم گزارشی از دلالان دارو داشتم که با دوربین و میکروفن رفتم و با آنها صحبت کردم. معمولا با دوربین مخفی این گزارش ها را کار می کنند، اما من این کار را نکردم. جالب این که دلال ها از دست من فرار می کردند، اما من دنبالشان می رفتم. هر لحظه ممکن بود برای من چاقو بکشد، اما تلاش کردم گزارش خوبی بگیرم.

سوژه هایتان را در فضای مجازی پیدا می کنید یا این که ایده خودتان است؟

ایده های خودم هست. در غیر این صورت بود، جذاب نمی شد و می گفتند کپی کاری کردی. من خیلی درباره سوژه هایم فکر می کنم، چون اگر ایده ام را از فضای مجازی گرفته باشم، به دلم نمی نشیند.

با این حال چقدر در فضای مجازی فعالید؟

فضای مجازی جزئی از زندگی من شده و مدام فعالم و همه چیز را چک می کنم تا بدانم نیاز جامعه چیست.

با توجه به این که گزارش هایتان را تدوین و کارگردانی می کنید، به فیلمسازی هم علاقه دارید و در این حوزه فعالیت می کنید؟

بیشتر به برنامه سازی علاقه دارم، اما نیاز به شرایطی دارد از جمله حمایت مالی که هنوز مهیا نشده. البته زمانی که علی زاهدی برنامه «کوله پشتی» را با اجرای فرزاد حسنی تولید می کرد، بخشی از برنامه را من می ساختم. بنابراین خیلی به این موضوع فکر می کنم که یک روز برنامه ساز شوم و از حوزه خبر بیرون بروم.

خبرنگاری زندگی خصوصی تان را هم تحت تاثیر قرار داده؟

بله، این که نتوانسته ام ازدواج کنم شاید دلیلش همین است. چون کار ما زمان و ساعت کاری خاصی ندارد. از طرفی این کار خستگی و استرس زیادی دارد و تحمل زندگی با یک خبرنگار از عهده هر کسی برنمی آید. همین حالا که با پدر و مادرم زندگی می کنم، این نگرانی همواره برایشان وجود دارد. بنابراین خیلی زندگی ام را تحت الشعاع خود قرار داده. حال که بحث به اینجا رسید و در آستانه روز خبرنگار هستیم، لازم است پیشاپیش روز خبرنگار را به همکارانم تبریک بگویم و این که به مردم بگویم باور کنید که ما خبرنگاریم؛ نه خبر بیار. باور کنید که دغدغه مردم اولویت ماست. یادی هم از روح الله رجایی عزیز کنیم که به تازگی از دستش دادیم. روحش شاد و واقعا جایش خالی است. امیدوارم ما خبرنگاران بتوانیم برای مردم مفید باشیم.

حاشیه های پشت صحنه یک گزارش

درباره کلیپی که این اواخر در فضای مجازی منتشر شد باید بگویم که خیلی بی معرفتی کردند، چون من آدمی هستم که با مردم صحبت می کنم. علی رغم این که به من می گویند خیلی در آن فضاها قرار نگیر که منجر به دعوا نشود، اما من در صحنه می مانم و حتی شماره تلفن خودم را می دهم تا مشکلش را پیگیری کنم یا شماره طرف مقابل را می گیرم. اما درباره آن آقایی که با من این گونه برخورد کرد ماجرا از این قرار بود که به من گفت بیماری در بیمارستان شهدای تجریش دارد که کف بیمارستان خوابیده و من خواستم مشکلش را حل کنم و گفتم با هم به بیمارستان برویم. بعد شروع کرد به گفتن جملاتی که در ویدئو هست و بعد خانم ها جلو آمدند و یک نفر از افرادی که در صحنه حضور داشت از این ماجرا فیلم گرفت. جالب تر این که قرار بود گزارش من ساعت ۱۴ پخش شود، اما زودتر از گزارش من فیلم اعتراض این شهروند به «من و تو» رسید و پخش شد!