اقتصاد۲۴- محمد آیتی: بیماریهای تنفسی در زمستان مانند سرماخوردگی، آنفولانزا و عفونتهای ریوی به دلیل هوای سرد، خشک و افزایش انتقال ویروسها در فضاهای بسته شایعتر میشوند. این بیماریها معمولاً با علائمی مانند سرفه، تب، سردرد، خستگی و دردگلو آغاز میشوند و میتوانند در افراد آسیبپذیر مانند سالمندان و بیماران مزمن شدید شوند. ویروسهای رینو و اینفلوآنزا از اصلیترین عوامل ایجاد این بیماریها هستند. در صورت بروز علائم، مراجعه به پزشک و استراحت کافی برای جلوگیری از عوارض ضروری است.
هوای سرد و خشک میتواند تاثیرات منفی بر بیماران ریوی داشته باشد. سردی هوا میتواند بر تنشهای عضلات تنفسی تأثیر بگذارد و تنفس را سختتر کند، به ویژه برای افرادی که بیماریهایی مانند آسم، برونشیت مزمن یا بیماری انسدادی ریه (COPD) دارند. هوای خشک میتواند مخاط ریهها را خشک و چسبنده کند، که منجر به سرفه و افزایش خطر عفونتهای تنفسی میشود.
همچنین، سرمای هوا میتواند باعث التهاب بیشتر در مجاری تنفسی شود. بنابراین، بیماران ریوی باید در فصل زمستان از قرار گرفتن در معرض هوای سرد خودداری کنند، لباس گرم بپوشند، از تنفس در هوای سرد و خشک خودداری کنند و با پزشک خود در مورد اقدامات احتیاطی مناسب مشورت کنند.
هوای سرد میتواند بر ریهها تأثیر منفی بگذارد، زیرا هوا سرد و خشک باعث تنگی هوایی و تحریک مجاری تنفسی میشود، به ویژه در افراد مبتلا به آسم یا بیماریهای مزمن ریوی. این شرایط میتواند باعث افزایش ترشح مخاط، تورم لولههای هوایی و کاهش عملکرد سیستم ایمنی ریه شود، که خطر عفونتهای تنفسی را افزایش میدهد.
همچنین، دریافت هوای سرد میتواند باعث کاهش حرکت مخاطهای ریهای و کاهش توانایی ریه در دفع گرد و غبار و میکروارگانیسمها شود. افرادی که در هوای سرد مکرر قرار میگیرند، باید از ماسک گرمازدایی و لباس گرم و مناسب استفاده کنند تا ریهها را از تأثیرات منفی محافظت کنند.
انواع بیماریهای تنفسی در هوای سرد شامل سرماخوردگی (به دلیل ویروسهای رینو)، آنفولانزا (ویروس اینفلوآنزا)، عفونتهای ریوی (مانند پنومونی و برونشیت)، بیماریهای سرفه کرونا (مثل کووید-۱۹) و بیماریهای خودایمنی مانند آسم و بیماریهای ریوی مزمن (COPD) هستند.
این بیماریها معمولاً در شرایط هوای سرد و خشک بیشتر شیوع دارند، زیرا ویروسها در هوای سرد پایدارتر میمانند و سیستم ایمنی بدن در این شرایط ضعیفتر عمل میکند. علائم این بیماریها شامل سرفه، تب، سردرد، خستگی، دستکمکشی و مشکل در تنفس است. پیشگیری از این بیماریها شامل واکسیناسیون، شستوشوی دستها، پوشیدن لباس گرم و اجتناب از مکانهای شلوغ است.
برونشیت
برونشیت یک التهاب در لولههای برونشی (کانالهای هوایی که از ریهها عبور میکنند) است که معمولاً با علائمی مانند سرفه مزمن، ترشح مخاط، تنگی نفس و تب همراه است. این بیماری میتواند حاد یا مزمن باشد. برونشیت حاد معمولاً ناشی از ویروسهای تنفسی (مانند ویروسهای سرماخوردگی) و مزمن آن در افراد مبتلا به بیماریهای ریوی مانند بیماری مزمن ریوی مانند COPD شایعتر است.
عوامل خطر شامل سیگار کشیدن، مواجهه با آلودگی هوا و عفونتهای تنفسی مکرر هستند. درمان معمولاً شامل داروهای ضدالتهاب، آنتیبیوتیکها در صورت عفونت باکتریایی و داروهای آسمی است. پیشگیری با اجتناب از سیگار، واکسیناسیون و حفظ بهداشت مناسب میتواند از ابتلا جلوگیری کند.
پنومونی (عفونت ریه)
پنومونی یا عفونت ریه، یک بیماری التهابی است که معمولاً توسط باکتریها، ویروسها یا قارچها ایجاد میشود و باعث التهاب در حفرههای هوایی (آلوئولها) در ریهها میشود. این بیماری میتواند از میزان شدید و حتی نجاتبخش باشد، به ویژه در افراد سالمند، کودکان، بیماران مزمن و افراد با سیستم ایمنی ضعیف. علائم اصلی شامل سرفه، تب، تب، تنگی نفس، درد قفسه سینه و خستگی شدید است.
درمان پنومونی بستگی به عامل آن دارد و میتواند شامل آنتیبیوتیکها (برای عفونتهای باکتریایی)، آنتیویروسها یا درمانهای پشتیبانی باشد. پیشگیری از پنومونی از طریق واکسیناسیون (مانند واکسن پنوموکوکال و آنفولانزا)، تهیه دست و اجتناب از سیگار میتواند مؤثر باشد.
سینوزیت
سینوزیت، التهاب غشاهای مخاطی حفرههای سینوس (فضاهای پر از هوا در استخوانهای صورت) است که معمولاً به دلیل عفونت ویروسی، باکتریایی یا قارچی ایجاد میشود. علائم سینوزیت شامل درد و فشار در ناحیه صورت، احتقان بینی، سرفه، تب و کاهش حس بویایی است. در موارد مزمن، سینوزیت میتواند باعث کاهش کیفیت زندگی و مشکلات تنفسی شود.
درمان سینوزیت به علت آن بستگی دارد و ممکن است شامل داروهای ضداحتقان، آنتیبیوتیکها (در صورت عفونت باکتریایی)، شستشوی بینی با محلول نمکی و در موارد شدید جراحی باشد. پیشگیری از سینوزیت با رعایت بهداشت، اجتناب از آلرژنها و تقویت سیستم ایمنی بدن امکانپذیر است.
آسم
آسم یک بیماری مزمن و التهابی راههای هوایی است که باعث تنگی در دستگاه تنفسی، سرفه، کفگیری و سرفههای تکراری میشود. در این بیماری، راههای هوایی به دلیل تحریک از جمله آلرژنها، گرد و غبار، دود سیگار یا تغییرات آب و هوا، باریک و التهاب میشوند.
این وضعیت باعث سختی در تنفس، به ویژه در شب یا هنگام فعالیت بدنی میشود. درمان آسم شامل استفاده از داروهای کاهشدهنده التهاب و گشادکننده برونخی است و کنترل مناسب بیماری میتواند زندگی نرمال و فعالیتهای روزمره را ممکن سازد.
عفونتهای ویروسی
عفونتهای ویروسی ناشی از ویروسها هستند که میتوانند به بدن آسیب برسانند. این ویروسها میتوانند با راههای مختلفی مانند قطرات تنفسی، تماس مستقیم یا از طریق ناقلها (مانند حشرات) منتقل شوند. علائم این عفونتها بسیار متنوع است و میتواند شامل تب، بدن درد، خستگی، و مشکلات دستگاه تنفسی باشد.
برخی از شایعترین عفونتهای ویروسی شامل سرماخوردگی، آنفولانزا، کرونا ویروس و سرخک هستند. در حال حاضر، واکسیناسیون و رعایت بهداشت فردی (مانند شستن دستها) از مهمترین روشهای پیشگیری از عفونتهای ویروسی است. درمان این عفونتها معمولاً شامل استراحت، مصرف مایعات و داروهای ضدعلامتی است، اما برای برخی از ویروسها داروهای ضدویروسی نیز وجود دارند.
برای پیشگیری از بیماریهای تنفسی در هوای سرد و زمستان، رعایت بهداشت فردی از اهمیت بالایی برخوردار است. شستوشوی مکرر و دقیق دستها با آب و صابون به مدت حداقل ۲۰ ثانیه، بهخصوص بعد از تماس با سطوح عمومی، قبل از غذا خوردن و بعد از سرفه یا عطسه، بسیار مهم است.
همچنین استفاده از دستمال کاغذی هنگام سرفه یا عطسه و دور انداختن آن در سطل زباله، از انتشار ویروسها جلوگیری میکند. پوشیدن لباس گرم به خصوص گردن، سر و دستها به حفظ سیستم ایمنی بدن کمک میکند. تهویه مناسب فضاهای بسته و استفاده از مرطوبکننده هوا در صورت نیاز نیز میتواند به کاهش خطر ابتلا به بیماریهای تنفسی کمک کند. واکسیناسیون سالانه آنفولانزا و تقویت سیستم ایمنی با تغذیه مناسب و خواب کافی نیز از اقدامات پیشگیرانه مهم هستند.