اقتصاد۲۴- مالیات بر خودرو لوکس ۱۴۰۵ فعلا با مرز ۷.۵ میلیاردی روی میز تصمیمگیری رفته است.
البته این بند ابتدا در نسخههای اولیه لایحه بودجه حذف شده بود، اما در اصلاحات اخیر مجددا روی میز قرار گرفته؛ این درحالیست که مالیات مشمول سال ۱۴۰۲ مبلغ ۲.۸۵ هزار میلیارد تومان برای ۱۶۶,۳۲۵ دستگاه خودرو بوده، اما کل رقم وصولی (شامل تعویض پلاک) تنها ۱.۷ هزار میلیارد تومان گزارش شده. براساس اعلام دیوان محاسبات فقط ۱۰ درصد از کل مالیات خودروهای لوکس وصول شده و این جمله نشان میدهدبیش از ۱۰۰ هزار مالک، مالیات خود را پرداخت نکردهاند.
بیش از ۷۸۰ هزار خودرو طی سالهای ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ مشمول مالیات خودروهای لوکس شدند، اما فقط حدود ۲۳۵ هزار نفر از مالکان این مدلها مالیات پرداخت کردند. در واقع، رقم دریافتی دولت باید نزدیک به هفت هزار میلیارد تومان میبود، اما رقم وصولی فقط به ۲.۵ هزار میلیارد تومان محدود شد. یعنی بیش از ۳۳۰ هزار نفر از مالکان خودروهای لوکس مالیات خود را به طور کامل پرداخت نکرده یا تنها بخشی از آن را تسویه کردهاند.
در سال ۱۴۰۲ نیز از میان ۱۶۶ هزار خودروی مشمول، تنها ۲۱۸ میلیارد تومان از مالیات حین تعویض پلاک واریز شد و کل مالیات وصولی هم در آن سال به ۱.۷ هزار میلیارد تومان رسید. یعنی حدود ۱۰ درصد مالیات مشمول وصول شده است و بیش از ۱۰۰ هزار نفر از مالکان این خودروها از پرداخت مالیات خود امتناع کردهاند.
معیار مشمولیت مالیات خودروهای لوکس بر اساس قیمت روز خودروهای تولید داخل و وارداتی تعیین میشود. این قیمتها را هر ساله توسط سازمان امور مالیاتی اعلام و طبق استانداردهای خاص محاسبه میشوند، هرچند اغلب با قیمت واقعی بازار فاصله دارند
برای مثال، مالیات خودروهای لوکس در سال ۱۴۰۰ پلکانی محاسبه میشد؛ خودروهای با ارزش بالای ۱.۵ میلیارد تومان با نرخ ۱ درصد، خودروهای با ارزش بالای ۳ میلیارد تومان با نرخ ۲ درصد و خودروهای با ارزش بالای ۴.۵ میلیارد تومان با نرخ ۳ درصد مشمول مالیات بودند.
در سال ۱۴۰۱ نیز مالیات بهصورت پلکانی برای خودروهای با ارزش بالای یک میلیارد تومان با نرخ ۱ درصد اعمال شد. در سال ۱۴۰۲ هم مالیات برابر با یک درصد برای خودروهای با ارزش بالای ۳ میلیارد تومان تعیین شد.
بیشتر بخوانید:مالیات برای این خودروها از سال آینده
آستانه مشمولیت خودروهای لوکس در سال ۱۴۰۴ در محدوده ۵ میلیارد تومان و نرخ مالیات هم ۱ درصد از مبلغ مازاد اعمال میشد. عدم پرداخت مالیات نیز منجر به ممنوعیت نقل و انتقال میشد.
با این حال، اجرای نصفه و نیمه این قانون کاملا از آمارها مشهود است. مثلا در سال ۱۴۰۳ که انتظار درآمد مالیاتی ۳۳ هزار میلیارد تومانی میرفت، تنها ۵ هزار میلیارد تومان وصول شد. تداوم این سیاست با وجود ضعف مکانیزمهای اجرایی، احتمالا نتیجهای جز تداوم فرار مالیاتی نخواهد داشت، مگر آنکه پیشنهاد ۷.۵ میلیارد تومانی ۱۴۰۵ با راهکارهای اجرایی قوی همراه شود.
آستانه مشمولیت مالیات و تعریف خودروی لوکس در لایحه بودجه ۱۴۰۵ به ۷.۵ میلیارد تومان افزایش یافته است. این اقدام اگرچه در جهت افزایش درآمدهای مالیاتی دولت انجام شده، اما میتواند تعداد خودروهای مشمول را کاهش دهد. تجربه سالهای گذشته هم نشان داده که احتمالا تعداد مالکانی که مالیات خودروی لوکس خود را پرداخت میکنند نیز کاهش خواهد یافت.
به عبارت دیگر، اگر سازمان امور مالیاتی نتواند به طور دقیق خودروهای لوکس را شناسایی و مکانیزمهایی برای تضمین پرداخت مالیات ایجاد کند، همین ۷.۵ میلیارد نیز مانند سالیان پیش ناکارآمد میماند و دوباره همان آش و همان کاسه.