اقتصاد۲۴- هنوز رقم قطعی مجموع حقوق زوجهای حقوق بگیر که باعث قطع یارانه میشود، مشخص نشده است، اما احتمالا معیار داشتن ملک ۵ میلیاردی یا خودروی ۵ میلیاردی قطعی است.
با جایگزینی شاخصهایی مانند درآمد و دارایی بهجای دهکهای درآمدی، خیلیها به سطحهایی از درآمد خانوار اشاره کردند که میتواند در ارزیابی وضعیت یارانه مورد استفاده قرار گیرد. طرح این اعداد، همزمان با اعلام حداقل حقوق سال آینده، این پرسش را ایجاد کرد که با اجرای معیارهای جدید، وضعیت یارانه زوجهایی که هر دو نفر حقوق ثابت دریافت میکنند چگونه خواهد بود. در همین زمینه، ابهاماتی درباره نحوه اجرای معیارهای جدید و تأثیر آن بر یارانه زوجهای حقوقبگیر مطرح شده است
سالها پرداخت یا حذف یارانه بر اساس دهکبندی انجام میشد. دولت خانوارها را به ۱۰ گروه درآمدی تقسیم کرده بود تا بتواند با توجه به دهک خانوار منابع یارانهای را مدیریت کند. حتی در مقاطعی اعلام شد، یارانه دهکهای ۷ به بعد قطع میشود. سپس خطاهایی در این سیستم دهکبندی شروع به ظهور کرد. بهطوری که مواردی از قطع یارانه بازنشستگان دیده میشد.
وزارت کار اخیرا اعلام کرد این روش کنار گذاشته شده و معیارهای جدید جایگزین آن شده است. طبق اعلام رسمی، زین پس دهکبندی بهتنهایی مبنای حذف یا پرداخت یارانه نیست و شاخصهای واقعیتری مثل سطح درآمد و دارایی در نظر گرفته میشود. هدف از این تغییر، نزدیکتر شدن تصمیمگیری به وضعیت اقتصادی واقعی خانوارها و کاهش احتمال خطا عنوان شده است.
بر اساس اعلام مقامهای وزارت رفاه، چند معیار اصلی برای حذف یارانه در نظر گرفته شده است:
سطح درآمد خانوار
ارزش ملک مسکونی
ارزش خودرو
مجموع داراییهای اقتصادی خانوار
بهطور مشخص اعلام شده است افرادی که خانه با ارزش حدود ۵۰ میلیارد تومان یا خودرو با ارزش حدود ۵ میلیارد تومان داشته باشند، از فهرست یارانهبگیران حذف خواهند شد.
همچنین در بررسی وضعیت خانوار، مجموع درآمد و دارایی همه اعضای خانواده محاسبه میشود، نه فقط یک فرد.
بیشتر بخوانید:تکلیف کالابرگ و یارانه نقدی در سال ۱۴۰۵ روشن شد
در کنار شاخصهایی مانند دارایی، سطح درآمد خانوار هم یکی از معیارهایی است که در چارچوب روش جدید پرداخت یارانه مورد توجه قرار گرفته است. پیشتر اعدادی در محدوده ۳۰ میلیون تومان برای خانوار یکنفره و حدود ۳۶ میلیون تومان برای خانوار دونفره بهعنوان نمونههایی از سطح درآمد مطرح شده بود. همزمان با اعلام حداقل حقوق حدود ۱۸.۶ میلیون تومانی برای سال آینده، این موضوع پیش کشیده شد که مجموع درآمد برخی زوجهای حقوقبگیر ممکن است به این سطوح نزدیک شود و این پرسش مطرح شد که با اجرای معیارهای جدید، وضعیت یارانه زوجهایی که هر دو نفر حقوق ثابت دریافت میکنند چگونه خواهد بود.
در عین حال، مقامهای مسئول اعلام کردهاند سطحهای نهایی درآمدی در قالب آییننامه جدید تعیین و بهصورت رسمی اعلام خواهد شد.
معیار جدید قطع یارانهها هنوز در مرحله تدوین و اجرا است. هنوز حذف بر اساس حقوق پایه قطعی نشده، از طرفی هم هنوز معیار مشخصی برای سطح درآمدی اعلام نشده و سطوح درآمدی اعلام شده در آینده بهروزرسانی خواهد شد. دولت اعلام کرده آییننامه جدید در حال تکمیل است و وضعیت خانوارها بر اساس اطلاعات اقتصادی بررسی میشود.
همچنین طبق گفته معاون وزیر رفاه، هدف از این اقدام حذف حدود ۱۵ درصد از افراد جامعه و تمرکز روی افراد پردرآمد و دارای دارایی زیاد است؛ بنابراین تنها بخش کوچکی از خانوارهای پردرآمد مشمول قطع یارانه خواهند شد که کاملا با آمار جمعیتی حداقلبگیران تناقض دارد. با این حال، احتمالا معیار املاک ۵۰ میلیاردی و ماشینهای ۵ میلیاردی برای قطع یارانهها قطعی است.
تغییر معیارهای پرداخت یارانه باعث شده تمرکز از دهکبندی به سمت بررسی دقیقتر درآمد و دارایی خانوارها منتقل شود. در همین چارچوب، مجموع درآمد خانوار یکی از معیارهای اصلی محسوب میشود. دقیقا به همین دلیل است که موضوع زوجهای حقوقبگیر مطرح شده است. اما هنوز رقم قطعی مجموع حقوقی که باعث قطع یارانه میشود، مشخص نشده است.
در عین حال، بررسی وضعیت اقتصادی خانوارها بر اساس مجموعهای از شاخصها برای سنجش کل درآمد و دارایی خانوار انجام میشود و فقط میزان حقوق، معیار تصمیمگیری نیست. حال باید منتظر اجرای طرح جدید دولت و مشخص شدن سطوح جدید درآمدی که منجر به قطع یارانه میشوند ماند.