قدیمیترین شواهد باستانشناسی نشان میدهد که قدمت استقرار در سواحل خلیج فارس به هزاره پنجم پیش از میلاد بازمیگردد. نام «خلیج فارس» برای نخستین بار در متون و کتیبههای دوره هخامنشیان (حدود ۵۵۰ تا ۳۳۰ پیش از میلاد) ثبت شده است. در آن دوران، این دریا با عنوان «دریای پارس» یا «Sinus Persicus» شناخته میشد. جغرافیدانان یونانی مانند هکاتئوس نیز در قرن پنجم پیش از میلاد از آن با همین نام یاد کردهاند. دلیل انتخاب "روز ملی خلیج فارس" (۱۰ اردیبهشت) به واقعهای تاریخی در سال ۱۶۲۲ میلادی (۱۰۰۱ شمسی)، حدود ۴۰۴ سال قبل بازمیگردد.