تاریخ انتشار: ۱۱:۳۹ - ۲۱ خرداد ۱۴۰۱

تهران-وین؛ بازی در وقت اضافه

گروگانگیری در وین؛ چند خیابان بالاتر از کوبورگ، در مقر آژانس انرژی اتمی؛ رای سی برابر پنج، به نفع قطعنامه‌ای که می‌گویند «تند و آتشین» نیست، اما ۲۷ دوربین آژانس را اینجا در ایران از کار انداخته است، آژانس می‌گوید تا «ضربه مهلک» به برجام «چهار هفته» بیشتر باقی نیست، تهران، اما می‌گوید «قلدری» را «قاطعانه و با دست باز» پاسخ خواهد داد.

توافق تهران وین

اقتصاد۲۴- «روز خوبی نبود»؛ این تعبیر گروسی، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از چهارشنبهِ قطعنامه علیه برنامه هسته‌ای تهران است؛ قطعنامه‌ای که در کمتر از دو سال دوباره در واپسین ساعات جلسه دوره‌ای حکام صادر شد تا برجام را باز هم در اتاق احیا، متصل به دستگاه تنفس اجباری در بیم و هراس نگه دارد. هشدار تهران به آژانس مبنی بر قطع دوربین‌های فراپادمانی در سایت‌های اصفهان، نطنز و تهران چندین ساعت زودتر از صدور قطعنامه شورای حکام به صحنِ جلسه در وین رسید.

قطعنامه انتقادی به دنبال درخواست «محکومیت» آمریکا و سه کشور اروپایی عضو ۴+۱، تهران را به عدم «شفافیت و پاسخ‌گویی» نسبت به فعالیت‌های صلح آمیز هسته‌ای متهم کرده، اما قرار نیست پرونده هسته‌ای ایران را راهی شورای امنیت سازمان ملل متحد کند.

در شب مخالفت روسیه و چین و رای ممتنع هند، لیبی و پاکستان با قطعنامه حکام علیه ایران، موضع‌گیری واشنگتن چندان سخت و تنش‌زا نبود. آمریکا ابتدا اعلام کرد، «برای دامن زدن یا تقابل برای اهداف سیاسی» به قطعنامه رای موافق نداده و تأکید کرد به دنبال «تنش» نمی‌گردد، اما کمتر از ۲۴ ساعت بعد با طرح این پیش شرط که «ایران باید از خواسته‌های فرابرجامی دست بردارد» اعلام کرد که «رفتار‌های ایران به انزوای اقتصادی و سیاسی بیشتر تهران خواهد انجامید و بحران هسته‌ای را تشدید می‌کند».


بیشتر بخوانید: تصمیم سخت بایدن درباره ایران


سید صباح زنگنه، تحلیلگر مسائل غرب آسیا درباره تبعات قطعنامه مقرضانه آژانس علیه تهران معتقد است: «آمریکا، انگلیس، آلمان و فرانسه با این قطعنامه‌ها آب درهاون می‌کوبند؛ این مسیر کنار گذاشتن برجام به زبان بی‌زبانی است و هیچ علامت مثبتی برای بازگشت به برجام نخواهد داشت».

به رغم موضع شفاف ایران در پاسخ‌گویی به ابهامات درباره «منشأ پیداشدن مواد رادیواکتیو در سه مرکز هسته‌ای اعلام‌نشده» و همکاری کامل برای «نمونه‌برداری از برخی مراکز هسته‌ای»، ساز ناکوک مدیر کل آژانس انرژی اتمی گمانه‌زنی‌ها درباره سیاسی بودن مواضع رافائل گروسی و ارتباط آن با سفر اخیر او به تلاویو و دیدار با نفتالی بنت، نخست وزیر رژیم صهیونیستی و فشار واشنگتن برای تغییر راهبرد آژانس در قبال ایران را تقویت می‌کند.

گروسی البته پنجشنبه در کنفرانس مطبوعاتی خود یک روز پس از تصویب قطعنامه، سیاسی خواندن اظهاراتش از سوی تهران را «عجیب» خوانده و گفته بود با اینکه «پنجره زمانی محدودی برای بازگشت به برجام وجود دارد و شرایط نیز تنش‌زا است»، اما او «تمام تلاشش» را برای احیای برجام خواهد کرد.

در این بین، اما ناظران بین‌المللی از نقش پر رنگ اسرائیل در پرونده هسته‌ای ایران می‌گویند؛ سیاست‌های رژیم صهیونیستی که از یک سو با جنگ داخلی احزاب در پارلمان بر سر قدرت و از سوی دیگر با بی‌اعتمادی یهودیان به بن بست خورده، و حالا تلاش می‌کند تا برای جبران حیثیت از دست رفته خود در منطقه چاره‌ای بیندیشد. برای اسرائیل تنها کافی است زاویه دید افکار عمومی برای مدتی معطوف به مسئله دیگری شود؛ زنگنه در این باره می‌گوید: «لابی‌های طرفدار رژیم به دنبال خریدن یک فرصت هستند تا به توافقات داخلی برسند و شاید بهترین گزینه برای آن‌ها ایجاد انحراف و بحران در مسئله هسته‌ای ایران باشد».

تلاش‌های تلاویو، ریاض و منامه در منطقه یا لندن، پاریس و برلین در اروپا هیچ یک، از نیاز واشنگتن برای رسیدن به توافق با ایران کم نمی‌کند؛ چیزی تا آغاز انتخابات درون حزبی کنگره آمریکا و داغ شدن تنور رقابت‌ها باقی نمانده و بایدن و دموکرات‌های حامی او به خوبی می‌دانند که برای ماندن در کورس رقابت‌ها رسیدن به توافقی که روزی ترامپ آن را پاره کرده بود یک دستاورد بزرگ است.

با این همه، اما صدور قطعنامه علیه تهران می‌تواند راه گریز تروئیکای اروپا و آمریکا را برای نرسیدن احتمالی به آنچه آن‌ها توافق معقول با ایران می‌خوانند باز نگه دارد، اما حتی باز هم در بین ۴+۱ هیچ کدام به اندازه آمریکا به احیای برجام برای ترمیم وجهه آسیب دیده بین‌المللی خود نیازمند نیست.

برخی بر این عقیده‌اند که حتی رای منفی چین و روسیه به قطعنامه اخیر آژانس نیز نمی‌تواند پشتوانه دلگرم کننده‌ای برای ایران باشد؛ حمایت‌هایی که تنها از دور، دستی بر آتش خواهد بود، اما در مهلکه واقعی یا به قیمت جایگزین کردن دیگر فروشندگان انرژی به جای ایران تمام می‌شود و یا با پایین آوردن قیمت فروش انرژی به قصد کنار زدن ایران از کورس دیپلماسی انرژی همراه است.

«بحران انرژی و به تبع آن بحران غذا پس از درگیری روسیه و اوکراین کشور‌ها را تشویق می‌کند که با دست گذاشتن روی نقطه ضعف کشور‌ها در خاورمیانه، امتیاز‌هایی به نفع خود کسب کنند؛ زنگنه تحلیلگر مسائل غرب آسیا همچنین معتقد است: «عدم احیای برجام، کشور‌های درگیر در مسئله هسته‌ای ایران را سریع‌تر به منافع منطقه‌ای خود خواهد رساند».

اما واقعیت اینجا است که نه این قطعنامه اخیر علیه ایران و نه حتی به بن بست رسیدن مذاکرات پس از اعلام تنفس اجباری از زمان آخرین نشست‌ها در وین، هیچ کدام در عمل به زیان ایران نخواهد بود؛ فارغ از اظهارات اخیر وزیر امور خارجه که گفته است ایران «توسعه پایدار اقتصادی» را پر شتاب‌تر از همیشه دنبال می‌کند و بنابراین «تحریم‌های یک‌جانبه و ظالمانه آمریکا دوامی ندارد»، ایران هنوز یک کارت بازی قدرتمند دارد و آن خود برنامه هسته‌ای است.

هنوز دو بند سوپاپ اطمینان برای زنده نگه‌داشتن امید‌ها برای احیای برجام وجود دارد؛ اول الزام غرب برای رسیدن به توافق سریع برای آنچه آن‌ها مهار برنامه هسته‌ای ایران می‌گویند و دوم بیم آمریکا، اروپا و حتی چین و روسیه از نتیجه پیشرفت هسته‌ای ایران در پی استفاده از سانتریفیوژ‌های نسل پیشرفته در مراکز هسته‌ای آن هم حالا که دوربین‌های ناظر آژانس یکی پس از دیگری در ایران از مدار خارج می‌شوند.

قطعنامه حالا روی میز شورای حکام، منتظر تصمیم تهران است و تهران اعلام کرده «ذره‌ای از مواضع خود عقب نشینی نمی‌کند». رای منفی چهارشنبه شب چین و روسیه به قطعنامه علیه ایران، احتمالاً به معنی وتوی قطعنامه در سازمان ملل در صورت ارسال احتمالی آن به شورای امنیت است با این حال اگر تلاش‌ها برای خروج برجام از بن بست مذاکرات به نتیجه نرسد و اگر کمای برجام باز هم طولانی‌تر شود، احتمالا اروپا پیش از ارسال قطعنامه به شورای امنیت، مکانیسم ماشه علیه تهران را فعال خواهد کرد و این نه تنها آینده اقتصاد ایران را با چالشی به مراتب بزرگ مواجه می‌کند، بلکه سیاست‌های آمریکا در خاورمیانه و جهان را هم به بحران خواهد کشید.

منبع: ایسنا
ارسال نظر
قوانین ارسال نظر
لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و ... باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
در غیر این صورت، «اقتصاد24» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.

صفحه اول روزنامه‌های سیاسی امروز

پیش‌بینی هواشناسی تهران و ایران امروز + جدول

وضعیت هواشناسی امروز

قیمت خودرو‌های سایپا امروز جمعه ۲۸ دی ۱۴۰۳ + جدول

قیمت دلار و یورو امروز جمعه ۲۸ دی ۱۴۰۳ + جدول

قیمت سکه و طلا امروز جمعه ۲۸ دی ۱۴۰۳ + جدول

عکس/ پوستر پرسپولیس برای دیدار با سپاهان

عکس/ پرسپولیس چند بار قهرمان سوپرجام شد؟

عکس/ پوستر AFC برای مسابقه سوپرجام بین پرسپولیس و سپاهان

عکس/ نورا هاشمی با لباس محلی در قشم

عکس/ ترکیب پرسپولیس مقابل سپاهان

عکس/ کاریکاتور کریم باقری در دستان بانوی هوادار پرسپولیس

عکس/ شبنم قلی خانی و مستانه مهاجر در دبی

عکس/ حضور خبرنگاران در محل دیدار پزشکیان و پوتین

اینفوگرافی/ تفاوت شکست خوردن با بازنده بودن

تصویری از ایلان ماسک و جف بزوس ۲۰ سال پیش

تورم دلاری به بازار دستگاه‌های فلزیاب رسید/ افزایش ۱۰۰ درصدی جویندگان گنج در ۷ سال گذشته

عکس/ نماز خواندن هیات همراه پزشکیان در کاخ کرملین

عکس‌های تولد ۲۴ سالگی باران خانم سریال گردن‌زنی

استوری معنادار معاون سابق پرسپولیس علیه درویش

خواندنی‌ها
خودرو
فناوری
آخرین اخبار

قیمت طلا به سقف ۶ هفته اخیر رسید

عکس/ قاب ماندگار عارف، ناصر حجازی، ستار و پروین با استایل خاص

بهرام سکان یا بهرام سوم کیست؟/ یکی از شاهان ساسانی که سلطنتش کوتاه بود

عکس/ چهره متفاوت آتنه فقیه نصیری، سحر ولدبیگی و حمیرا ریاضی در سال ۷۹

تکذیب ادعای ترور قاضی حسینعلی نیری

فیلم/ جزئیات ترور دو قاضی از زبان سخنگوی قوه قضائیه

افزایش دوباره قیمت مرغ از این تاریخ

فیلم/ انتقال پیکر قضات و فرد ضارب بعد از حادثه امروز تیراندازی

قاضی رازینی در گذر زمان از سال ۱۳۵۷ تا امروز

سوابق و ماجرای ترور قبلی قاضی علی رازینی

آشنایی با سوابق و بیوگرافی قاضی محمد مقیسه

حضور فعال بیمه ما در نمایشگاه پتروکم

فیلم/ پریناز ایزدیار هم کمدین شد

دلایل افزایش ۷۶ درصدی سود عملیاتی تکیمیا

بانک دی، پیشتاز در وصول مطالبات

گزارش بورس امروز شنبه ۲۹ دی ۱۴۰۳

انتشار اوراق گواهی سپرده خاص بانک رفاه کارگران ادامه دارد

معرفی خودرو مرسدس بنز S کلاس با موتور V ۱۲ + عکس

با همت و تلاش، کارنامه درخشانی را در ویترین نگاه مردم بگذاریم

آتش‌سوزی مهیب در یکی از بیمارستان‌های مشهد

فیلم/ اولین تصاویر از محل ترور دو قاضی در تهران

آینه صنعت پتروشیمی در ایران پتروکم/ شریعتمداری صدای صاحبان صنایع را شنید

تأکید محمد کبیری بر میزبانی شایسته از گردشگران نوروزی کیش

عکس/ حرم حضرت معصومه (س) در دوران قاجار ۱۲۹ سال پیش

حضور بیمه البرز در نمایشگاه تخصصی صنایع دریایی و دریانوردی ایران

فیلم/ برف شمال تهران را سفیدپوش کرد

عکس/ مکان حمله تروریستی به ۲ قاضی دیوان عالی

برگزاری دومین نشست تخصصی کنفرانس بین المللی فناوری با مشارکت بیمه البرز

واکاوی ابعاد ممنوع‌التصویری رییس دولت اصلاحات با اظهارات تازه حسن روحانی؛ چه کسی سیدمحمد خاتمی را ممنوع‌التصویر کرد؟

ورود اتباع ایرانی و مسافران اسرائیلی به سوریه ممنوع شد

بیانیه قوه قضائیه درباره ترور دو قاضی دیوان عالی

فیلم/ ماجرای ترور قاضی رازینی ۲۶ سال پیش

فیلم/ جشن تولد غم‌انگیز ماه‌چهره خلیلی با حضور پسرش

عکس/ واکنش حسام الدین آشنا به ترور سه قاضی در تهران

عکس/ نقش برجسته غزال در کاخ داریوش شوش بازماند از ۳۰۰۰ سال پیش

عکس/ ژست بامزه رُز و جک در پشت صحنه تایتانیک ۲۸ سال پیش

عکس/ قاب خانوادگی منوچهر وثوق در کنار پدرش ۷۶ سال پیش

هدیه ۵۰ میلیارد تومانی شیخ اماراتی به سردار آزمون+ عکس

قیمت جدید دام زنده ۲۹ دی‌ماه ۱۴۰۳ + جدول

جزییات تیراندازی و شهادت دو قاضی مقابل کاخ دادگستری

حال و هوای تشییع نمادین پیکر حضرت زینب (س)

بازیکن آرژانتینی در آستانه جدایی از استقلال

عکس/ قاب جذاب آناهیتا درگاهی و رویا جاویدنیا در ۳۷ و ۵۹ سالگی

عکس/ حمله مسلحانه به ۳ قاضی در دیوان عالی کل کشور

عکسی پرحاشیه و دیدنی از ملاقات پزشکیان و رئیس جمهور ترکمنستان

تیر اندازی مقابل کاخ دادگستری در میدان ارک

حمله تند کیهان به خودکشی ابراهیم نبوی

عکس/ تولد عجیب ابرا سریال یاغی در ۲۴ سالگی

عکسی پرحاشیه و با جزییات از ۵۵ سال پیش تهران

شکست سنگین پروژه درویش در پرسپولیس