۴ راهکار فوری برای عبور از وضعیت بحرانی؛ بازسازی اعتماد عمومی در وقت اضافه

اقتصاد ۲۴- کشور در شرایطی بحرانی قرار دارد که هر روز تاخیر در تصمیم‌گیری و اقدام عملی، هزینه‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی بیشتری به همراه دارد. بحران کنونی صرفاً محدود به یک حوزه نیست؛ اقتصاد، سیاست خارجی و فضای اجتماعی هر سه به‌شدت تحت تاثیر فشار‌های داخلی و خارجی قرار گرفته‌اند. در چنین وضعیتی، اولویت اصلی جمهوری اسلامی باید بازسازی اعتماد میان مردم و حاکمیت باشد؛ اعتمادی که طی سال‌های اخیر در پی نارضایتی عمومی و محدودیت‌های مختلف آسیب دیده است.

۱. در گام نخست، گفت‌وگوی صادقانه با مردم حیاتی است. مردم امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند شفافیت و صداقت هستند؛ نه وعده‌های تکراری و شعار‌های سیاسی، بلکه پذیرش واقعی مشکلات، دلجویی از جامعه و اعلام زمان‌بندی قابل باور برای حل معضلات. این ارتباط باید فراتر از رسانه‌های رسمی باشد و در سطح محلات، مدارس و کارخانه‌ها نیز حضور عملی داشته باشد. مردم باید ببینند که حاکمیت هم گوش می‌دهد و هم اقدام می‌کند، نه اینکه مشکلات را به آینده موکول کند.

۲. اقتصاد کشور نیز نیازمند اقدامات فوری و عملی است. کنترل قیمت کالا‌های اساسی و انرژی، حمایت از کسب‌وکار‌های کوچک و متوسط و تسهیل دسترسی مردم به نیاز‌های اولیه، می‌تواند فشار کوتاه‌مدت بر زندگی روزمره را کاهش دهد. همزمان، باید روی بازسازی بلندمدت تولید داخلی، تقویت بخش خصوصی واقعی و اصلاح ساختار بودجه تمرکز شود تا اقتصاد کشور وابستگی کمتری به درآمد‌های ناپایدار داشته باشد و زمینه توسعه پایدار فراهم شود.

۳. در سیاست خارجی، کاهش تنش‌ها و دیپلماسی واقع‌گرا باید در صدر اولویت‌ها باشد. تعامل متوازن با جهان و بازگشت به میز مذاکره در چارچوب توافق‌های موجود، بدون وعده‌های غیرعملی، می‌تواند فشار خارجی را کاهش دهد و فرصت بیشتری برای اصلاحات داخلی ایجاد کند. شفاف‌سازی مواضع ایران برای شرکای منطقه‌ای و جهانی نیز به تثبیت موقعیت کشور و کاهش سوءتفاهم‌ها کمک خواهد کرد.

۴. در حوزه اجتماعی، باز کردن فضای گفت‌و‌گو، کاهش فشار بر فعالیت‌های فرهنگی و هنری و احترام به حقوق شهروندان، هم اعتماد عمومی را افزایش می‌دهد و هم مشارکت اجتماعی را تقویت می‌کند. مردم باید احساس کنند صدای آنها شنیده می‌شود و محدودیت‌های گذشته دیگر مانع از ابراز نظر و زندگی عادی نیست. این اقدامات کوتاه‌مدت باید با اصلاح قوانین و سازوکار‌های نظارتی در بلندمدت تکمیل شوند تا آزادی‌های مشروع تضمین و اختیارات فراقانونی کاهش یابد.

اگر امروز فرصت بازسازی اعتماد و اقدام عملی از دست برود، بازگرداندن آن ده‌ها سال طول خواهد کشید. اما با صداقت در گفت‌و‌گو، شفافیت در عمل، و اجرای تدابیر اقتصادی، اجتماعی و سیاسی، کشور می‌تواند از بحران فعلی عبور کرده و زمینه توسعه پایدار و آرامش اجتماعی را فراهم کند.