دیدار استیو ویتکاف با رضا پهلوی به دستور ترامپ نشانه چیست؟/ آیا جنگ قریب الوقوع است؟
اقتصاد ۲۴- سه شنبه هفته گذشته آخرین جلسه مذاکرات ایران و آمریکا با واسطهگری عمان در ژنو برگزار شد. با اینحال هنوز روز دیگری برای نشست بعدی تعیین نشده و آخرین مصاحبه استیو ویتکاف با فاکس نیوز نشان میدهد که ترامپ از تسلیم شدن ایران در مقابل خط قرمزهای واشینگتن کاملاً ناامید است. اما مهمتر از آن خبری است که ویتکاف درباره دیدارش با رضا پهلوی، اپوزوسیون جمهوری اسلامی داده است؛ موضوعی که شاید نشانهای از ناامیدکننده بودن شکلگیری توافق میان طرفین باشد.
در همین حال ضرب العجل ۱۰ تا ۱۵ روزهای که ترامپ در جریان سخنرانی در نشست «هیئت صلح» برای ایران در نظر گرفته رو به اتمام است و به نظر میرسد آخرین طرح پیشنهادی ایران که هستهای و اقتصادی بود، چندان مورد قبول طرف مقابل قرار نگرفته است. چنانکه چندی قبل یک مقام ارشد آمریکایی به آکسیوس گفته بود: «اگر ایرانیها میخواهند از حمله جلوگیری کنند، باید پیشنهادی بدهند که نتوان آن را رد کرد. ایرانیها مدام این پنجره فرصت را از دست میدهند. اگر بازی درآورند، صبر زیادی در کار نخواهد بود.» موضوعی که چشم انداز رسیدن به یک توافق معقول میان دو طرف آمریکایی- ایرانی را ناامیدکنندهتر میکند.
موضوعی که ویتکاف نیز به آن اشاره کرد. استیو ویتکاف در مصاحبه با شبکه فاکسنیوز که بخشهایی از آن لحظاتی پیش منتشر شد، در خصوص واکنش ایران به حجم زیادی از تجهیزات نظامی آمریکا که در منطقه غرب آسیا مستقر شده گفت «رئیسجمهور امروز صبح این موضوع را از من پرسید. او ـ نمیخواهم بگویم ناامید است ـ بلکه بهتر است بگویم با توجه به اینکه گزینههای متعددی در اختیار دارد، این وضعیت برایش محل پرسش است. او کنجکاو است بداند چرا آنها (ایران) چرا تحت چنین فشاری تسلیم نشدهاند.»
از آنجا که غنی سازی صفر مدنظر آمریکاییهاست، تهران حاضر به گذشتن از حق غنیسازی خود نشده است. وی در پاسخ به این پرسش که ایالات متحده در مذاکره با ایران چه خطوط قرمزی را دنبال میکند، گفت «به نظر من رئیسجمهور پیش از اعزام ما، به من و جرد کوشنر چارچوب مشخصی داده بود. خطوط قرمز تعیین شده بود: غنیسازی صفر.»
ویتکاف در ادامه افزود: «همچنین باید مواد هستهای بازگردانده شود. آنها میگویند برنامه آنها کاملاً غیرنظامی است، اما در عین حال میزان غنیسازیشان بسیار فراتر از سطح مورد نیاز برای یک برنامه هستهای غیرنظامی بوده است. این سطح به ۶۰ درصد رسیده و احتمالاً تنها یک هفته با دستیابی به مواد لازم برای ساخت بمب با کیفیت صنعتی فاصله دارند. این موضوع بسیار خطرناک است و قابل پذیرش نیست.»
او تأکید کرد «این مسئلهای است که باید تا زمانی که آنها به ما ثابت کنند قادر به رفتار مسئولانه هستند، بر آن پافشاری شود.»
دیدار با رضا پهلوی را باید در ادامه همین ناامیدی ترامپ از تسلیم تهران تفسیر کرد. این دیدار به نظر دیداری نمادین برای اعلان هشدار به ایران است. این درحالیست که آکسیوس نیز از زبان یکی از مقامات ارشد آمریکایی از یکی از طرحهای مداخلهجویانه آمریکا مبنی بر حذف سران جمهوری اسلامی خبر داده بود. به هر حال آنچه مقامات آمریکایی تاکید دارند این است که دونالد ترامپ هنوز تصمیم خود را برای مذاکره یا حمله و حتی حمله محدود یا جنگ تمام عیار نگرفته است. این موضوعی است که در این روزهای حساس مشخص خواهد شد.
