
اقتصاد۲۴- سال ۱۴۰۴، سالی پرتنش برای بازار ارز بود. تا جایی که نرخ ارز طی چند ماه در پی افزایش ریسکهای سیاسی در نیمه دوم سال افزایش قیمت دوبرابری را تجربه کرد. سالی که حذف ارز ترجیحی و احتمال جنگ و افزایش تنشهای بینالمللی کشور شرایط را برای بازار ارز بسیار دشوار کرد.
با این حال با وقوع جنگ نرخهای اعلامی دلار روند کاهشی را نشان داد و بازار در حالی که کاهش قیمت را تجربه میکرد، پا به سال ۱۴۰۵ گذاشت. اما آیا این بدان معناست که سال جدید سال ثبات در بازار ارز خواهد بود. آخرین پیشبینیها از وضعیت قیمت دلار در سال آتی چیست؟
آلبرت بغزیان، کارشناس مسائل اقتصادی در گفتوگو با اقتصاد۲۴ روند قیمت ارز در سال ۱۴۰۵ را افزایشی پیشبینی کرد. او با اشاره به اطلاعرسانیهای فعلی قیمت دلار که کاهش قیمتها را نشان میدهد، قیمتهای اعلامی را غیرشفاف خوانده و تصریح کرد: «در حال حاضر اطلاعات درستی از قیمت واقعی ارز در کشور در دست نیست. نرخ ارز در هیچ یک از سایتها قابل اعتماد نیستند. یک سری معاملات بر اساس نرخی که مشخص نیست بر چه اساسی تعیین شده و معلوم نیست مبادله ارز برقرار است یا خیر در حال انجام است. در ایام جنگ نه صحبتی از رئیس بانک مرکزی وجود دارد و نه وزیر اقتصاد کشور. به همین دلیل تحلیل درستی از وضعیت فعلی بازار ارز در ایام جنگ نمیتوان به دست داد.»
این کارشناس حوزه ارز خاطرنشان کرد: «نرخ طلا که در برخی سایتها اعلام میشود، نیز درست نیست. طی کسب اطلاعاتی که از طلا فروشان داشتم، عموماً طلا یا معامله نمیشود و یا با نرخ اعلامی خرید و فروش در ایام فعلی انجام میشود.»
وی ادامه داد: «براساس نرخ انس جهانی و نرخ طلای موجود در بازار که تقریباً گرمی ۱۷ میلیون و پانصد هزار تومان است، میتوان تقریباً نرخ دلار را ۱۴۵ هزار تومان دانست. اما به هر حال این نرخی نیست که در شرایط قبل از جنگ براساس عرضه و تقاضا تعیین میشد که بانک مرکزی هم در آن دست داشت.»
بغزیان با تاکید بر اینکه در حال حاضر تقاضا برای مسافرت و واردات وجود ندارد، بیان کرد: «انتظارات تورمی در بازار ارز متفاوت است و برخی توقع افزایشی از بازار دلار دارند و برخی انتظارات کاهشی؛ بنابراین نرخ فعلی دلار در ابتدای سال ۱۴۰۵ پایین است، اما نرخ نامعقولی است.»
وی افزود: «پیش از جنگ نرخها بالاتر بود و قیمت فعلی با فرمولها همخوانی ندارد. در این شرایط قیمت مسکن و خودرو افزایشی است، اما بازار ارز کاهشی است، در عین اینکه معاملهای هم صورت نمیگیرد. این بدان معناست که نرخ فعلی اعلامی طلا و ارز با فرمولها همخوانی ندارد.»
بیشتر بخوانید: برندگان و بازندگان بازارها در سال ۱۴۰۴ /طلای ۱۸ عیار در صدر و سود بانکی در قعر جدول/ چرا بازدهی بورس از طلا کمتر شد؟
این کارشناس حوزه ارز معتقد است که «با پایان جنگ و وارد شدن به شرایط عادی شاهد افزایش قیمت ارز خواهیم بود و نرخ ارز به سطح پیش از جنگ میرسد و این امر ادامه روند قبلی خواهد بود.»
به گفته وی؛ «شاید اتمام جنگ به معنای اعمال تحریمهای بیشتر و گستردهتر برای ایران باشد. ممکن هم هست که پایان جنگ به گشایش اقتصادی منجر شود. به نظر میرسد که اولین گزینه محتملتر است.»
بغزیان در پاسخ به این پرسش که اصولاً در شرایط جنگی، نرخ ارز به چه سمتی میرود، گفت: «معمولاً شرایط جنگی به کاهش ارزش پول ملی و افزایش نرخ ارز و کاهش قیمتهای کالاهایی، چون مسکن و خودرو به دلیل رکود بازار منجر میشود. اما الان شرایط بازار بالعکس شده است. قطعی اینترنت و تعطیلی و بیاعتمادی به سایتهایی که الان نرخها را اعلام میکنند، باعث میشود تا فضای بازار ارز غیرشفاف باشد.»
این کارشناس بازار ارز گفت: «در طی جنگ ۱۲ روزه نیز چنین شرایطی را شاهد بودیم، اما جنگ پیشین مدت کوتاهتری داشت و به این گستردگی نیز نبود. برای جنگ پیشین خاتمه قابل پیشبینی متصور بودیم، اما الان مشخص نیست که جنگ با چه شرایطی پایان خواهد یافت. در حال حاضر نمیتوان درباره زمان و نحوه خاتمه جنگ چندان پیشبینی درستی داشت.»
وی با پیشبینی روند افزایشی تحریمها در سال ۱۴۰۵ گفت: «در جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل در واقع ما در حال دفاع هستیم و پیروزی بدان معناست که جنگ متوقف شده و روی آمریکا کم شود، اما این امر به معنای کاهش تحریمها پس از جنگ نیست. به نظر میرسد که پس از جنگ با شرایط سختتری نسبت به پیش از جنگ به لحاظ تحریمها مواجه باشیم.»
وی افزود: «برد ایران به سنگینتر شدن تحریمها خواهد انجامید و احتمالاً رژیم حاکم بر تنگه هرمز تغییر میکند. اگر ایران دست بالا را داشته باشد و تنگه هرمز را به مدیریت خود در آورد، عوارض و بیمهها برای عبور از تنگه هرمز متفاوت خواهد بود و این مسلما به معنای افزایش هزینههای انتقال نفت و افزایش قیمت این طلای سیاه منتهی خواهد شد.»
آلبرت بغزیان در پایان خاطرنشان کرد: «ایران حتی اگر بتواند پس از جنگ درآمدهای خود را افزایش دهد، مسلماً انتقالات ارزی ایران سختتر خواهد شد. اگر این جنگ مانند جنگ ۱۲ روزه به یک آتشبس و آرامش منتهی شود، وضعیت حاکم بر تنگه هرمز تحریمهای ایران را سنگینتر میکند؛ بنابراین پیش بینی من افزایش نرخ ارز در سال ۱۴۰۵ است.»