در سالهای اخیر، صنعت داروی ایران بارها به عنوان یکی از نمونههای موفق خودکفایی صنعتی معرفی شده است. آماری که نشان میدهد بیش از ۹۰ درصد داروهای مصرفی کشور در داخل تولید میشوند، در نگاه نخست تصویری امیدوارکننده از توانمندی تولید داخلی ارائه میدهد.
یک داروساز میگوید: «امروز بخش قابل توجهی از داروهای کمیاب به جای اینکه در داروخانه موجود باشد و در اختیار بیماران قرار بگیرد، در دست دلالان است. این یعنی دارو از یک جایی نشت پیدا میکند و به دست واسطهها میرسد.»
یک کارشناس امور دارویی میگوید: «در حوزه داروهای سرطان، برخی داروهای کمکی مورد استفاده در کنار شیمیدرمانی با کمبود مواجه هستند. در حوزه بیماری اماس نیز بعضی از اینترفرونها و حتی برخی برندهای تولید داخل در دسترس بیماران نیستند.
یک داروساز میگوید: «امروز میبینیم که بیمار برای پیدا کردن برخی داروها از این داروخانه به آن داروخانه میرود، اما همان دارو در فضای مجازی، شبکههای واسطهای و بازار غیررسمی به سهولت قابل تهیه است
سخنگوی سازمان غذا و دارو با اشاره به کاهش ۲۰ تا ۳۰ درصدی کمبودهای دارویی، از گشایش در روند تأمین دارو خبر داد و تأکید کرد هنوز نمیتوان درباره واردات دارو از محل منابع مالی بلوکهشده با قطعیت اظهارنظر کرد.
همزمان با افزایش هزینههای درمان، کمبود برخی اقلام دارویی هم به یکی از واقعیتهای روزمره بیماران تبدیل شده است؛ کمبودهایی که تنها به دشوارترشدن دسترسی مردم به دارو ختم نمیشود، بلکه زمینه را برای رونق بازارهای غیررسمی فراهم میکند؛ بازاری که در آن دارو گاه با چند برابر قیمت رسمی فروخته میشود و مرز میان داروی اصل، داروی قاچاق و داروی تقلبی هر روز مبهمتر از گذشته میشود
حق فنی داروخانهها که در سالهای اخیر بیشتر با عنوان «تعرفه خدمات دارویی» شناخته میشود، طی دهههای گذشته روندی افزایشی داشته است. براساس تعرفههای ابلاغی وزارت بهداشت، در سال ۱۳۹۳ میزان حق فنی برای داروخانههای روزانه هزارو ۶۰۰ تومان، برای داروخانههای شبانهروزی هزارو ۹۰۰ تومان و برای داروخانههای دولتی هزارو ۳۰۰ تومان تعیین شد.
در جریان جنگ ۴۰ روزه آمریکا و اسرائیل با ایران، بخشی از زیرساختهای حیاتی کشور آسیب دید؛ وضعیتی که زندگی بیماران بهویژه مبتلایان به بیماریهای نادر را با دشواریهای جدیتری روبهرو کرده است.
در حالی که کشور طی هفتههای اخیر روزهای پرالتهابی را پشت سر گذاشته و بسیاری از خدمات عمومی تحت تأثیر شرایط جنگی، نگرانیهای امنیتی و اختلالات ارتباطی قرار گرفتهاند، سازمان غذا و دارو بار دیگر با ابلاغ بخشنامهای جدید، همکاری داروخانهها با پلتفرمهای دارورسانی آنلاین را ممنوع اعلام کرد.
کمبود و گرانی دارو در داروخانههای تهران باعث شده خانوادهها برای درمان بیمارانشان وارد مسیر طولانی و پراضطراب شوند؛ نسخهها دیگر فقط درمان نیستند، بلکه معیاری از توان مالی و دسترسی به دارو شدهاند.
بر اساس اطلاعات رسمی موجود در آمارنامه دارویی سازمان غذا و دارو از نظر عددی سالانه حدود ۴۰ میلیارد عدد دارو به ارزش حدود ۲۲۲۲ هزار میلیارد ریال معادل ۲۲۲ همت مصرف میشود
مهمترین اثر ناترازی دارو بر دوش بیماران است. بیماران خاص از جمله مبتلایان بهاماس، تالاسمی یا سرطان بیش از دیگران از کمبودها آسیب میبینند و فشار اقتصادی ناشی از کاهش حمایت بیمهای نیز دسترسی به دارو را دشوارتر کرده است.
جلوی برخی از داروخانهها تعدادی از زنان و مردان ایستادهاند تا شاید کسی پیدا شود و نسخهشان را حساب کند؛ آنها میگویند هر بار به داروخانه مراجعه میکنند با افزایش قیمت مواجه میشوند
در کمتر از ۱۰ دقیقه میتوان به انواع و اقسام داروهای اعصاب و روان دسترسی پیدا کرد. در ناصرخسرو همه زمزمه میکنند: ویاس، ریتالین، دیازپام، زولپیدوم، میدازولام و... از ورقی ۲ تا ۵ میلیون تومان
سخنگوی سازمان غذا و دارو، درباره مجوز سازمان غذا و دارو برای اوزمپیک و مانجارو میگوید: هر دو دارو در فهرست رسمی دارویی ایران قرار دارند. با این حال، برند مانجارو تاکنون در اداره ثبت و صدور پروانه اداره کل دارو ثبت نشده است.