اقتصاد۲۴؛ میناسادات حسینی- قیمت کالاهای اساسی اعم از روغن، گوشت قرمز و مرغ، تخم مرغ، لبنیات و... پس از حذف ارز ترجیحی یکشبه چند برابر شد، در حالی که سخنگوی دولت اعلام کرده بود که قیمتها کمتر از ۳۰ درصد و به تدریج افزایش خواهد یافت.
خطای محاسباتی دولت باعث شده خانوارها در تامین هزینههای اولیه زندگی خود با مشکل روبهرو شوند و برای به اصطلاح "درآوردن نان شب خود" دائما در تلاش باشند، اما بازهم از پس هزینههای زندگی خود برنیایند.
برآورد اشتباه دولت در مسئله حذف ارز ترجیحی
سهراب دلانگیزان، اقتصاددان و عضو هیات علمی دانشگاه رازی کرمانشاه در گفتوگو با اقتصاد۲۴ در مورد افزایش قیمت کالاهای اساسی پس از حذف ارز ترجیحی، گفت: ما پیش از حذف ارز ترجیحی به دولت تذکر داده بودیم که برآورد کارشناسی او از قیمت و حساسیت قیمتی کالاهای سبد مصرفی خانوار بهویژه کالاهای حمایتی سبد مصرفی، برآورد صحیحی نیست و اگر حذف ارز ترجیحی و افزایش قیمت کالاها اتفاق بیفتد، کالاهای اساسی افزایش قیمت شدید و بیش از برآورد دولت را خواهند داشت.
ناکامی دولت در حمایت از همه دهکها
این اقتصاددان با اشاره به تبعات حذف ارز ترجیحی در سطح بازار، گفت: قیمت کالاهای اساسی بیش از آنچه دولت برآورده کرده و گفته بود، واکنش نشان داده است و این موضوع قابل کتمان نیست.
دلانگیزان افزود: همچنین، دولت نتوانسته به طور همزمان از همه دهکها حمایت کالایی کرده و سریعا کالابرگ را به همه دهکها اختصاص دهد.
مردم برای تامین هزینههای اولیه زندگی با مشکل مواجهاند
به گفته عضو هیات علمی دانشگاه رازی کرمانشاه، این دو موضوع باعث شده که میزان توانمندی بسیاری از خانوادهها برای تامین هزینههای اولیه زندگی با مشکل جدی مواجه شود.
دلانگیزان افزود: این موضوع از قبل قابل پیشبینی بود و از دولت انتظار نمیرفت که این کار را در شرایط کنونی انجام دهد، زیرا شرایط، شرایط مناسبی نبود.
شوک تورمی پس از حذف ارز ترجیحی
این اقتصاددان با بیان اینکه افزایش قیمت کالاهای سبد خانوار یعنی یک بخش از فشار تورمی در جامعه، گفت: افزایش قیمت کالاها شوک تورمی در جامعه ایجاد کرده است.
بیشتر بخوانید: اقتصادخواندههای اقتصادنفهمیده نسخه ارز تک نرخی را تجویز کردهاند/ دولت منتظر تداوم اعتراضات معیشتی باشد
دلانگیزان تاکید کرد: هرچند ما نمیتوانیم میزان افزایش تورم را به طور دقیق محاسبه کنیم، اما اگر به طور مثال قیمت یک شانه تخم مرغ را قبل و بعد از حذف ارز ترجیحی در نظر بگیرید، میبینید که یک شانه تخم مرغ که قبل از حذف ارز ترجیحی ۲۳۰ هزار تومان بود پس از حذف ارز ترجیحی با افزایش صددرصدی به ۴۸۰ هزار تومان رسیده است.
ایران به سمت فقیر شدن میرود
این اقتصاددان با اشاره به دهکبندیهای نادرست خانوارها ازسوی دولت، گفت: دهک دهم که عنوان میشود دهک ثروتمند این کشور است، ۹ میلیون نفر را شامل میشود، در حالی که نمیتوانیم بگوییم که ۹ میلیون نفرِ این دهک، درآمد بالایی دارند یا وضعیت مالی خوبی دارند. دهک نهم نیز همین وضعیت را دارد.
دلانگیزان افزود: دولت با افزایش چند برابری قیمتها، ۳ دهک هشتم، نهم و دهم را وارد طبقات فقیر میکند. در عین حال، بقیه دهکها نیز به دلیل تاخیر و کم بودن یارانه و کالابرگ آنها، فقیرتر میشود، زیرا مقدار افزایش قیمت کالاها بیشتر از یارانهای است که به آنها ارائه میشود.
قیمت کالاها در ایران بالاتر از قیمتهای جهانی
عضو هیات علمی دانشگاه رازی کرمانشاه با مقایسه سبد مصرفی خانوار ایرانی با سایر کشورها، گفت: وضعیت سبد مصرفی خانوار به گونهای است که به طور متوسط، با کمتر از ۲۰۰ دلار بسته میشود که در هیچ جای دنیا چنین چیزی نیست.
دلانگیزان افزود: حداقل حقوق قانونی در کشور ما زیر ۱۰۰ دلار است، در حالی که قیمت کالاها و خدمات مصرفی در داخل کشور از قیمت کالاها و خدمات مصرفی در جهان کمتر نیست و برابری میکند. به طور مثال، قیمت حبوبات، غلات و گوشت برابر با قیمتهای جهانی و حتی قیمت مرغ بالاتر از قیمت جهانی است.
حقوق ۱۹ میلیون خانوار کفاف سبد کالاهای اساسی را نمیدهد
این اقتصاددان با اشاره به پایین بودن دستمزدها در ایران نسبت به سایر کشورها، گفت: دستمزدها در کشور به شدت پایین است.
دلانگیزان خاطرنشان کرد: ما ۱۶ میلیون خانوار داریم که حقوق آنها توسط دولت یا سیستم کارگری تامین میشود. علاوه بر آن، ۲.۵ میلیون کارگر ساختمانی داریم؛ بنابراین درآمد ۱۹ میلیون خانوار، درآمدهای پایینی است که باید سبد خانوار ۲۰۰ دلاری را تامین کنند، در حالی که قادر به این کار نیستند.