اقتصاد۲۴- وزنامه فرهیختگان در گزارشی به دلایل انصراف ترامپ از حمله به ایران پرداخته که در ادامه میخوانید.
این روزنامه در مقدمه متن نوشته است: عقبنشینی ناگهانی ترامپ از تنش و تهدید علیه ایران بعد از آشوب در کشور، باعث تعجب جهان شده، اما واقعیت ماجرا چیست؟
همه چیز به نفت بر میگردد؛ شروع آشوب سازماندهی شده آمریکایی برای دستیابی به نفت ایران بود و به نظر میرسد بخشی از عقبنشینی موقت این کشور نیز به همین دلیل باشد.
ایران اینبار تهدید کرده در صورت اقدام نظامی آمریکا، پاسخ انتقامجویانهاش شامل اهداف جدیدی نسبت به درگیریهای گذشته میشود که میتواند جریان عرضه نفت از منطقه به بازارهای جهانی را تحتتاثیر قرار دهد.
برای فهم اهمیت نفت در بازارهای جهانی باید این بازار را موشکافی کرد که در آن قیاس با برخی از دیگر تجارتها راهگشا لست. به عنوان نمونه، در صنعت هوایی دو شرکت هواپیماهای مسافربری پهن پیکر تولید میکنند که دو شرکت اروپایی ایرباس و شرکت آمریکایی بوئینگ در آن فعال هستند.
شرکت ایرباس با ارزش ۲۰۰ میلیارد دلار، طی یک سال ۴۰ میلیارد دلار هواپیما فروخته که از فروش، ۴ میلیارد دلار یا ۱۰ درصد آن سود خالص بوده است. حالا باید کویت را درنظر گرفت که کشوری است که تنها یک شهر دارد.
این کشور سالانه تا ۸۰ میلیارد دلار نفت میفروشد که با توجه به درصد سود بالای ۹۵ درصدی فروش نفت، باید تمام آن را سود خالص به حساب آورد. در این صورت، کویت به تنهایی در یک سال، برابر با ۲۰ شرکت ایرباس سودخالص بدست میآورد؛ این درحالی است که برای استخراج و فروش نفت زحمت زیادی نمیکشد، اما توسعه هواپیماهای مسافربری و ساخت آنها فرآیند دشواری است.
ایران بارها تهدید کرده در صورتی که با مشکل موجودیتی روبهرو شود، دنیا را در بحران اقتصادی غرق خواهد کرد که این هدف با مسدود کردن امکان عرضه نفت از منطقه به بازارهای جهانی صورت میگیرد.
در اینجا باید بار دیگر به جزئیات پرداخت. تولید روزانه نفت درجهان به طور تقریبی ۸۰ میلیون بشکه نفت است. مفهوم تولید با مفهوم بازار تفاوت دارد و آن میزان از نفت کشورها که صادر میشود بازار را تشکیل میدهد. به طور تقریبی از ۸۰ میلیون بشکه نفت تولیدی در روز، ۴۰ میلیون بشکه صادر میشود و این میزان همان بازار نفت است.
روزانه تا ۲۰ میلیون بشکه نفت برای صادرات از خلیج فارس عبور میکند که این عدد، نیمی از بازار نفت است. اگر آمریکا بخواهد جنگی به راه بیندازد که ایران پاسخی شدید به آن بدهد، نیمی از بازار نفت مسدود خواهد شد.
گرچه آمریکا ادعا دارد با تامین نفت از منابع داخلی و منابعی که در نزدیکی خاک آمریکاست نیازهای خود را تامین میکند، و اثر کمتری از التهاب در خلیج فارس میپذیرد، اما این مساله تحت تاثیر موضوعات قرار دارد. آمریکا نه برای تامین نیازهای خود بلکه برای کسب سود، سرمایهگذاریهایی در صنعت انرژی منطقه دارد و از سوی دیگر درآمد کشورهای عربی منطقه از فروش نفت را جذب میکند.
بیشتر بخوانید: افشای راز عقبنشینی دونالد ترامپ از حمله به ایران
ملتهب شدن منطقه به معنای تضعیف جدی کسب سود از سرمایهگذاریهای مستقیم آمریکا و جریان انتقال پول از خلیج فارس به این کشور است.
از سوی دیگر آمریکا به دلیل وسعت، اتکای بسیار زیادی به خودروهای شخصی دارد و افزایش شدید قیمت بنزین میتواند به بیثباتی جدی در آن منجر شود.
پیش بینی شده که با مسدود شدن امکان صادرات نفت از خلیج فارس قیمت نفت به ۱۵۰ تا ۲۰۰ دلار میرسد که دو تا سه برابر سطح کنونی نفت است که تا ۶۵ دلار قیمتگذاری شده است.
اگر در آمریکا چند درصد و چند سنت افزایش قیمت بنزین ساکنان را ناراضی کرده و دولتها و نمایندگان کنگره را تغییر میدهد، افزایش دو تا سه برابری قیمت آن میتواند بدنامیهای تاریخیتری بیافریند.
کماکان اهداف و مقاصد بعدی آمریکا مشخص نیست، اما اگر هرگاه به سمت مسائل مهم حرکت کند، این گزینه وجود دارد و به دلیل گسترده محور مقاومت میتواند فراتر از خلیج فارس را نیز از دور خارج کند.