اقتصاد۲۴ ـ ساعاتی پیش، جزیره راهبردی خارک در خلیج فارس، هدف حملات هوایی آمریکا قرار گرفت. منابع میدانی از شنیده شدن صدای بیش از ۱۵ انفجار در این جزیره خبر دادهاند. گزارشها حاکی از آن است که در این حملات، پدافند ارتش، پایگاه دریایی جوشن، برج مراقبت فرودگاه و آشیانه بالگرد هدف قرار گرفتهاند، اما خوشبختانه هیچیک از زیرساختهای نفتی آسیب ندیدهاند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پس از این حملات در شبکه اجتماعی تروث سوشال ادعا کرد که آمریکا تمام اهداف نظامی در جزیره خارک را منهدم کرده است. او در پیام خود نوشت: «لحظاتی پیش، به دستور مستقیم من، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) یکی از سنگینترین حملات هوایی تاریخ خاورمیانه را به اجرا درآورد و تمامی اهداف نظامی را در جزیره خارک، که نگین درخشان ایران محسوب میشود، بهطور کامل منهدم کرد.» ترامپ همچنین با ادعای «دلایل انسانی و اخلاقی»، اعلام کرد که فعلاً از هدف قرار دادن زیرساختهای نفتی خودداری کرده است، اما تهدید کرد که در صورت هرگونه اخلال در عبور آزاد کشتیها از تنگه هرمز، در این تصمیم خود تجدیدنظر خواهد کرد.
این در حالی است که دادههای شرکت بینالمللی کپلر نشان میدهد میزان بارگیری نفت از مخازن جزیره خارک در یک ماه اخیر ۱.۵ برابر شده است. این آمار نشان میدهد که ایران با تخلیه سریع مخازن، خود را برای سناریوی حمله به خارک آماده کرده و تمهیدات لازم را اندیشیده است.
بیشتر بخوانید: از دروغ اسکورت کشتیها تا تهدید علیه شناورهای تهران/ آمریکا از بسته شدن تنگه هرمز چه سودی میبرد؟
جزیره خارک، با موقعیت جغرافیایی منحصربهفرد خود در قلب مسیرهای انرژی خلیج فارس و نزدیکی به ساحل بندر گناوه، نقشی حیاتی در اقتصاد و امنیت انرژی ایران ایفا میکند. این جزیره میزبان بزرگترین پایانه صادرات نفت ایران است؛ مکانی که بخش عمده نفت خام کشور از آنجا بارگیری و به بازارهای جهانی صادر میشود. خارک نه تنها ظرفیت پهلوگیری همزمان چندین نفتکش بزرگ را دارد، بلکه قادر به ذخیرهسازی میلیونها بشکه نفت است. این جزیره را میتوان شریان اصلی صادرات نفت ایران دانست.
اهمیت خارک تنها به اقتصاد محدود نمیشود؛ این جزیره در تاریخ معاصر ایران نیز جایگاهی ویژه دارد. در دوران جنگ ایران و عراق، خارک با وجود ۲۸۰۰ بار حمله، توانست روند صادرات نفت خود را حفظ کند و همچنان به فعالیت خود ادامه دهد. این مقاومت، نمادی از اهمیت راهبردی و اقتصادی این جزیره برای ایران است.
به دلیل همین اهمیت حیاتی، ایران هشدار داده است که در صورت هرگونه تعدی به تأسیسات نفتی خارک یا سایر نقاط کشور، تأسیسات نفتی منطقه که شرکتهای آمریکایی در آنها سهامدارند، هدف قرار خواهند گرفت.
پیش از آغاز حملات نیز محمدمنان رئیسی، نماینده مجلس، از احتمال تلاش آمریکا برای تصرف خارک خبر داده بود. به گفته او؛ «طبق گزارش FDD، جزیره خارک به عنوان تنها مبدا صادرات نفت ایران، یکی از گزینههای محتمل برای حمله آمریکاست. سناریو بدبینانه آن است که ترامپ ابتدا بخواهد با اشغال جزیره خارک، مسیر فروش نفت ایران را ببندد! لذا ایران باید برای همه سناریوها (ازجمله سناریوهای بدبینانه) آماده باشد.»
این نماینده مجلس سناریوی جایگزین را انتقال مبدا دوم فروش نفت ایران از طریق خط لوله گوره به جاسک دانسته بود. به نظر میرسد ایران نیز همچنان از برخی سناریوهای جایگزین برخوردار است. ضمناً نباید فراموش کرد که با وجود حدود ۶۰ میلیون بشکه نفت ایران روی آب در نزدیکی چین، ایران توان فروش به چین تا یک ماه بعد از شروع جنگ را داراست.