اقتصاد۲۴- روز گذشته، آسمان ایران به بنبستی برای پیشرفتهترین ماشینهای جنگی جهان بدل شد؛ روزی که بدترین روز برای بزرگترین ارتش جهان بود. آمریکا دو فروند جنگنده خود را از دست داد و برای نخستین بار یک جنگنده آمریکایی در خاک ایران منهدم شد و سقوط کرد. اتفاقی که به گفته منابع آگاه، به عملیات گسترده جستوجو و نجات از سوی دو طرف منجر شده و ابعاد تازهای به درگیریها داده است. در حالی که دونالد ترامپ از برتری مطلق هوایی سخن میگفت، حالا شعلههای آتش بهجامانده از دو جنگنده مدرن و عملیات نجاتِ پرمخاطره در دل کوهستان و اعماق آبهای خلیج فارس، روایت دیگری را به تیتر اول رسانههای جهان آورده است.
در ساعات اولیه نخستین تصاویر از چتر نجات و لاشه یک جنگنده در شبکههای اجتماعی حکایت از سرنگونی یک جنگنده داخل خاک ایران و فرود یکی از خلبانان در داخل خاک ایران داشت. در خصوص نوع جنگنده نیز در ابتدا اختلاف روایت وجود داشت. برخی رسانههای کشور آن را «اف-۳۵» اعلام کردند، اما سیان ان با تحلیل تصاویر منتشرشده، احتمال داد که هواپیمای ساقطشده از نوع «اف-۱۵» بوده است. همچنین شبکه الجزیره به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده که این جنگنده برخلاف برآوردهای اولیه، به دلیل نقص فنی سقوط نکرده است. اما در ساعات بعد اخبار دقیقتری از واقعه منشر شد.
بر اساس گزارش شبکه سیبیاس نیوز به نقل از دو مقام آمریکایی، یک جنگنده «اف-۱۵» آمریکا بر فراز جنوبغربی ایران هدف قرار گرفته و سقوط کرده است. به گفته این منابع، یکی از خدمه این جنگنده توسط نیروهای آمریکایی نجات یافته، اما عملیات جستوجو برای یافتن نفر دوم همچنان ادامه دارد. این در حالی است که در ساعات اولیه ارتش آمریکا هنوز بهطور رسمی سقوط این جنگنده را تأیید نکرده بود.
همزمان، یک مقام آمریکایی به خبرگزاری رویترز نیز تأیید کرده که جنگندهای آمریکایی بر فراز ایران سرنگون شده و تلاشها برای یافتن خدمه آن ادامه دارد. گزارشها حاکی است خلبان یا یکی از خدمه پیش از سقوط، از هواپیما ایجکت کرده است.
مادر یکی از خلبانان جنگنده F-۱۵ آمریکا که در جریان حمله به ایران هدف اصابت قرار گرفته و سرنگون شده، شب گذشته در توییتی نوشت: لطفاً امشب برای دو خلبان جنگنده اف-۱۵ که در ایران سرنگون شدند دعا کنید. یکی از پسرهای من خلبان جنگنده است و من هنوز هیچ خبری از او یا یگانش نشنیدهام.
در همین حال، خبرگزاری تسنیم گزارش داده که نیروهای آمریکایی با استفاده از چند بالگرد بلکهاوک، یک فروند هواپیمای «هرکولس ۱۳۰» و پهپادهای شناسایی، عملیات گستردهای را برای یافتن خلبان مفقودشده آغاز کردهاند.
در همین راستا، خبرگزاری آسوشیتدپرس به نقل از یک مقام ارتش اسرائیل اعلام کرد که تلآویو در عملیات جستوجو و نجات خلبان آمریکایی به ایالات متحده کمک میکند. این همکاری در حالی صورت میگیرد که به گفته منابع آمریکایی، عملیات در منطقهای کوهستانی در جنوبغرب ایران در جریان است. منطقهای که به لحاظ جغرافیایی عملیات جستوجو را پیچیدهتر کرده است.
از سوی دیگر، شبکه سیانان گزارش داده که کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، اعلام کرده دونالد ترامپ در جریان سقوط این جنگنده قرار گرفته و عملیات جستوجو برای یافتن خدمه شامل یک خلبان و یک افسر تسلیحات همچنان ادامه دارد.
در تحولی دیگر، شبکه انبیسی گزارش داده که دو بالگرد نجات آمریکایی در جریان عملیات جستوجو هدف آتش ایران قرار گرفتهاند؛ موضوعی که نشاندهنده حساسیت و خطر بالای این عملیات در عمق خاک ایران است.
در داخل ایران نیز روایتهای رسمی از آغاز جستوجوها از سوی نیروهای نظامی کشور حکایت دارد. خبرگزاری فارس گزارش داده که نیروهای نظامی کشور نیز عملیات جستوجو برای یافتن خلبان این جنگنده را آغاز کردهاند. در همین حال، رسانههای محلی در استان کهگیلویه و بویراحمد از مردم خواستهاند در صورت مشاهده خلبانان، موضوع را به نیروهای نظامی اطلاع دهند.
اما این تنها جنگنده سرنگون شده در خاک ایران نبود. در کنار این حادثه، گزارشها از سرنگونی یک جنگنده دیگر آمریکایی نیز در همان روز حکایت دارد. روابط عمومی ارتش اعلام کرده یک فروند هواپیمای تهاجمی A-۱۰ با سامانههای پدافند هوایی هدف قرار گرفته و در آبهای خلیج فارس سقوط کرده است. این هواپیما که به «Warthog» معروف است، برای پشتیبانی نزدیک از نیروهای زمینی طراحی شده و به دلیل بدنه مقاوم و زره تیتانیومی کابین خلبان، از جمله جنگندههای سرسخت در میدان نبرد به شمار میرود.
سرنگونی این جنگنده و ادامه عملیات جستوجو در خاک ایران، یکی از مهمترین تحولات میدانی جنگ بود؛ به ویژه اینکه ترامپ بارها در سخنرانیهایش به نابودی کامل نظامی ایران اشاره کرده بود. در همین زمینه، سیانان در تحلیلی اعلام کرده که این رویداد نشان میدهد ادعاهای مقامات دولت ترامپ درباره «پیروزی در جنگ با ایران» و «برتری کامل هوایی آمریکا» اغراقآمیز بوده است. در واقع اتفاق شب گذشته ادعاهای طرف مقابل درباره وضعیت کنونی ارتش را دچار تردید کرده است.