متاورس چه ارتباطی با ارزهای دیجیتال دارد؟
اقتصاد۲۴- تصور کنید وارد دنیایی دیجیتال میشوید که در آن میتوانید کنسرت بروید، ملک مجازی بخرید، در یک گالری هنری کار کنید و با دوستانی از سراسر جهان معاشرت کنید؛ همه اینها بدون ترک خانه. این چشمانداز جذاب، هسته اصلی مفهوم «متاورس» است. اما این جهان موازی پیچیده چگونه اداره میشود؟ چگونه مالکیت یک اثر هنری دیجیتال یا یک قطعه زمین مجازی را اثبات میکنید؟ چگونه بدون حضور یک بانک مرکزی، خرید و فروش انجام میدهید؟ پاسخ این پرسشها در قلب ارتباط عمیق و اجتنابناپذیر متاورس با ارزهای دیجیتال و فناوری بلاکچین نهفته است. در حقیقت، ارزهای دیجیتال، رگهای حیاتی و سیستم اقتصادی بنیادین متاورس را تشکیل میدهند.
ارزهای دیجیتال؛ جریان خون اقتصاد متاورس
در جهان فیزیکی، اقتصاد بر پایه ارزهای فیات مانند دلار یا یورو و سیستمهای بانکی متمرکز استوار است. اما متاورس، جهانی ذاتاً غیرمتمرکز، فراسرزمینی و دیجیتال است که نیازمند یک نظام مالی همسان با ماهیت خود میباشد. ارزهای دیجیتال، به ویژه توکنهای بومی پلتفرمهای متاورسی (مانند MANA در Decentraland یا SAND در The Sandbox)، نقش پول رایج این دنیاها را ایفا میکنند. کاربران با این توکنها میتوانند اقلام مجازی مانند لباس آواتار، تزئینات خانه، ابزارهای بازی یا حتی زمینهای دیجیتال را خریداری کنند. این تراکنشها به صورت همتابههمتا، بدون نیاز به واسطههای مالی سنتی، سریع و با کارمزد نسبتاً پایین انجام میشوند. بدون یک ارز دیجیتال قابل اعتماد و امن، ایجاد یک اقتصاد درونپروژهای روان و کارآمد در متاورس تقریباً غیرممکن خواهد بود.
بیشتر بخوانید: زمین بخرید توکن رایگان بگیرید/ پیش بینی آینده پروژههای متاورسی بر پایه سولانا
بلاکچین و ستون فقرات مالکیت دیجیتال
اینجاست که نقش حیاتی بلاکچین به عنوان فناوری زیربنایی ارزهای دیجیتال، پررنگتر میشود. متاورس تنها در مورد تعامل اجتماعی یا بازی نیست؛ در مورد داراییهای باارزش دیجیتال است. بلاکچین با ارائه یک دفتر کل توزیعشده تغییرناپذیر، مسئله مالکیت در فضای دیجیتال را برای همیشه حل میکند. وقتی شما یک آیتم منحصربهفرد (مانند یک NFT یا توکن غیرمثلی) در متاورس میخرید، مالکیت آن بر روی بلاکچین ثبت میشود. این سند مالکیت دیجیتال به شما تعلق دارد، قابل جعل نیست و میتوانید آن را در بازارهای مختلف بفروشید یا با خیال راحت در پلتفرمهای سازگار استفاده کنید. این «حقیقیسازی داراییهای دیجیتال» از طریق بلاکچین و NFT ها، انقلابی در نحوه درک ما از ارزش در فضای مجازی ایجاد کرده و پایههای یک بازار اقتصاد دیجیتال واقعی را میریزد.
غیرمتمرکزسازی؛ انتقال قدرت از شرکتها به کاربران
نسخه اولیه متاورس که توسط شرکتهای بزرگ فناوری مانند فیسبوک (متا) تصویر میشود، ممکن است متمرکز و تحت کنترل انحصاری همان شرکت باشد. اما چشمانداز ایدهآل و رهاییبخش متاورس، نسخه غیرمتمرکز آن است. در این مدل، مالکیت و حکمرانی پلتفرم نه در دست یک نهاد مرکزی، بلکه در اختیار جامعه کاربران آن است. ارزهای دیجیتال و توکنهای حاکمیتی این امکان را فراهم میکنند. کاربرانی که توکن بومی یک پلتفرم متاورسی را در اختیار دارند، میتوانند در مورد آینده آن پلتفرم، قوانین حاکم بر دنیا، توزیع منابع و بودجهها رأی دهند. این ساختار دموکراتیک که از طریق قراردادهای هوشمند اجرا میشود، تضمین میکند که متاورس به نفع کاربرانش توسعه مییابد، نه به نفع سهامداران یک شرکت خاص. ارزهای دیجیتال در اینجا تنها وسیله مبادله نیستند، بلکه ابزار اعمال حاکمیت و توزیع قدرت هستند.
ایجاد هویت و اجتماعات دیجیتال پایدار
ارزهای دیجیتال و به ویژه NFT ها، نقش کلیدی در ساخت هویت دیجیتال منحصربهفرد و قابل انتقال در متاورس ایفا میکنند. آواتار شما، لباسها، تجهیزات و دستاوردهایتان میتوانند به شکل توکنهایی در کیف پول دیجیتال شما ذخیره شوند. این مجموعه داراییهای دیجیتال، هویت و اعتبار شما را در دنیای متاورس میسازد و شما میتوانید این هویت را بین پلتفرمهای مختلف (در صورت سازگاری) با خود حمل کنید. از طرفی، اقتصاد مبتنی بر کریپتو به جوامع (کامیونیتیها) حول پروژههای متاورسی جان میبخشد. کاربران نه تنها مصرفکننده، بلکه با سرمایهگذاری در توکنهای پروژه، به حامیان و ذینفعان آن تبدیل میشوند. این احساس مالکیت مشترک، منجر به شکلگیری اجتماعات متعهد و پویایی میشود که در رشد و گسترش آن دنیای مجازی سهیم هستند.
چالشها و آینده مشترک
اگرچه این پیوند قدرتمند است، اما چالشهای مشترکی نیز وجود دارد. مقیاسپذیری شبکههای بلاکچین کنونی برای پشتیبانی از میلیونها کاربر متاورس به صورت همزمان نیاز به بهبود دارد. کارمزدهای تراکنش (Gas Fee) میتواند برای فعالیتهای خرد در متاورس مانع ایجاد کند. همچنین، پیچیدگی فنی استفاده از کیف پولهای دیجیتال و مدیریت کلیدهای خصوصی، هنوز برای عده زیادی از کاربران معمولی یک سد محسوب میشود. با این حال، راهحلهای لایه دوم، بلاکچینهای جدید و رابطهای کاربری سادهتر در حال توسعه هستند.
در نتیجه، ارتباط متاورس و ارزهای دیجیتال یک همزیستی ضروری و تکاملی است. متاورس به عنوان بستر تعامل انسانی در عصر دیجیتال، بدون یک نظام اقتصادی شفاف، امن و غیرمتمرکز که توسط ارزهای دیجیتال و بلاکچین ارائه میشود، نمیتواند به وعده کامل خود یعنی ایجاد یک جهان دیجیتال پایدار، دارای حاکمیت مردمی و مولد ارزش واقعی دست یابد. در سوی دیگر، ارزهای دیجیتال نیز برای خروج از حوزه صرفاً مالی و سرمایهگذاری و نفوذ به زندگی روزمره مردم، به یک کاربرد عینی و گسترده نیاز دارند که متاورس میتواند آن کاربرد را در مقیاسی عظیم فراهم کند. بنابراین، آینده این دو فناوری به طور جداییناپذیری در هم تنیده شده است؛ یکی جسم دنیای جدید را میسازد و دیگری روح و اقتصاد آن را به جریان میاندازد.
