افزایش قیمت نفت زیر سایه مذاکرات مسقط / بیم و امید بازار انرژی در همزیستی دیپلماسی و تهدید نظامی
اقتصاد۲۴- روز جمعه، نفت خام برنت با ۰.۷۴ درصد رشد به ۶۸.۰۵ دلار در هر بشکه رسید و نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با ۰.۴۱ درصد افزایش، بشکهای ۶۳.۵۵ دلار معامله شد. این افزایش، هرچند جزئی است، اما بازار انرژی را به وضعیت «بیم و امید» برده است. معاملهگران به دقت رفتار بازار را زیر نظر دارند تا بفهمند آیا تحولات دیپلماسی میتواند تنشها را کاهش دهد یا احتمال اختلال عرضه همچنان پابرجاست.
کارشناسان اقتصادی میگویند: این افزایش جزئی قیمت نفت نشاندهنده نگرانی معاملهگران از پایداری عرضه در خاورمیانه است. هرچند مذاکرات دیپلماتیک در عمان جریان دارد، بازار هنوز آثار احتمالی یک درگیری نظامی را در محاسبات خود لحاظ میکند.
سایه جنگ بر مسیر عرضه نفت
تحولات اخیر در خاورمیانه نشان داده است که حتی احتمال کوچکترین اختلال در مسیرهای اصلی صادرات نفت، میتواند به سرعت قیمتها را تحت تأثیر قرار دهد. منابع نظامی و رسانهای گزارش دادهاند که آمریکا و متحدانش تحرکات گستردهای در منطقه داشتهاند؛ از ورود ناوها و گروههای جنگی گرفته تا پرواز هواپیماهای ترابری سنگین و حمل تجهیزات نظامی به پایگاههای خاورمیانه.
این اقدامات، به گفته تحلیلگران، بیشتر جنبه آمادهسازی و پیشقرار دادن نیرو دارد تا در صورت تشدید بحران، پاسخ سریع و مؤثر ارائه شود. این وضعیت باعث شده بازار نفت در حالت تعلیق بین «امید به دیپلماسی» و «ترس از درگیری نظامی» باقی بماند.
معاملات نفت و واکنش سرمایهگذاران
در شرایط فعلی، معاملهگران نفت همزمان دو سناریو را بررسی میکنند. نخست، سناریوی دیپلماسی. یعنی در صورتی که مذاکرات مسقط بتواند به کاهش تنشها و تضمین مسیرهای صادراتی منجر شود، بازار نفت میتواند ثبات پیدا کند و روند صعودی محدود شود.
دوم، سناریوی نظامی به این معنی که هر گونه برخورد یا تشدید تنش، به سرعت قیمت نفت را بالا خواهد برد و بازار جهانی را با بیثباتی شدید مواجه خواهد کرد.
با توجه به حجم بالای انتقال تجهیزات نظامی آمریکا، از جمله پروازهای اخیر هواپیماهای ترابری C-۵M و C-۱۷، نگرانی معاملهگران از اختلال در عرضه نفت در کوتاهمدت افزایش یافته است.
تحلیلگران تاکید میکنند که این وضعیت «بیسابقه» است: همزمانی مذاکرات حساس با افزایش آرایش نظامی و تحرکات ناگهانی، تجربهای است که کمتر در تاریخ بازار نفت مشاهده شده است.
تقویت حضور نظامی آمریکا و اثر آن بر بازار
در کنار پروازهای نظامی، حضور گروههای ناو هواپیمابر آمریکا و کشتیهای جنگی در خلیج فارس و دریای عمان، سطح آمادهباش نظامی در منطقه را بالا برده است. این تحرکات، علاوه بر اثر روانی بر بازار نفت، به معاملهگران یادآوری میکند که هر اتفاق کوچک در منطقه میتواند زنجیره عرضه جهانی را مختل کند.
تحلیلگران بازار انرژی میگویند: «بازار نفت اکنون بین دو قطب «ترس از جنگ» و «امید به توافق دیپلماتیک» گرفتار شده است. سرمایهگذاران نه تنها روند مذاکرات را دنبال میکنند، بلکه تحرکات نظامی، اعزام نیروها و انتقال تجهیزات را هم زیر نظر دارند.»
با توجه به این شرایط، قیمت نفت در حالی رشد جزئی را تجربه میکند که نوسانات شدید هنوز اتفاق نیفتاده است. دلیل این تعادل نسبی، امید معاملهگران به نتیجه مذاکرات و کاهش تنشهای نظامی است. با این حال، تحلیلگران هشدار میدهند که حتی یک حادثه نظامی کوچک یا اختلال محدود در تنگه هرمز، میتواند وضعیت بازار را به سرعت به بیثباتی شدید بکشاند و قیمت نفت را به کانالهای بالاتر سوق دهد.
چشمانداز کوتاهمدت و راه پیش رو
بازار نفت در روزهای آینده همچنان تحت تأثیر دو عامل اصلی خواهد بود؛ نتایج مذاکرات مسقط و تحرکات نظامی در خلیج فارس و مسیرهای صادرات. در صورتی که توافقی میان ایران و آمریکا حاصل شود، سایه جنگ کاهش یافته و قیمتها تثبیت میشوند. در عین حال ادامه انتقال تجهیزات، پروازهای نظامی و حضور ناوها، همچنان ریسکهای بالقوه را حفظ خواهد کرد.
کارشناسان توصیه میکنند سرمایهگذاران و شرکتهای نفتی علاوه بر رصد مذاکرات، وضعیت واقعی میدان و تحرکات نظامی را نیز زیر نظر داشته باشند، زیرا کوچکترین حادثه میتواند اثر مستقیم بر قیمتها و تصمیمات تجاری داشته باشد.
افزایش قیمت نفت در روزهای اخیر، بازتاب مستقیم ترکیب امید به دیپلماسی و ترس از جنگ است. بازار انرژی به شدت به تحولات سیاسی و نظامی منطقه حساس است و هر تصمیم در مسقط یا تحرک جدید نظامی، میتواند مسیر قیمتها را به سرعت تغییر دهد. معاملهگران و تحلیلگران باید همچنان با دقت و سرعت بالا، تحولات را دنبال کنند تا در مواجهه با هرگونه اختلال در عرضه نفت، آماده تصمیمگیری باشند.
