فرار سرمایهها از بازار دیجیتال در میانه جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل/ جنگ خاورمیانه با سبد دارایی مردم چه کرد؟
اقتصاد۲۴- بازار ارزهای دیجیتال که مدتی بود روی ریل صعود حرکت میکرد، بار دیگر با چالشهای جدی روبهرو شده است. در آخرین تحولات بازار جهانی، بیتکوین به عنوان لیدر این بازار، سطح حمایتی روانی ۷۰ هزار دلار را از دست داد. این عقبنشینی در حالی رخ میدهد که نگاه معاملهگران نه تنها به نمودارهای فنی، بلکه به نقشههای سیاسی جهان و آمارهای اقتصادی واشنگتن دوخته شده است. همزمان در بازار داخلی ایران نیز تغییرات قیمتی تتر، سیگنالهای متفاوتی را به معاملهگران مخابره میکند.
هراس از گسترش درگیریها
در حالی که طی ماههای اخیر بسیاری از تحلیلگران بیتکوین را «طلای دیجیتال» و پناهگاهی امن در برابر تورم نامیده بودند، رفتار اخیر این دارایی نشان داد که در برابر شوکهای نظامی و تنشهای ژئوپلیتیک، همچنان آسیبپذیریهای خاص خود را دارد.
با تشدید درگیریها در منطقه خاورمیانه و افزایش نااطمینانی در مسیرهای تجاری، سرمایهگذاران به سمت داراییهای سنتیتر نظیر طلای جهانی کوچ کردهاند. این خروج نقدینگی از داراییهای پرریسک باعث شد تا در معاملات روز چهارشنبه بازار آسیا، بیتکوین با فشاری مضاعف روبهرو شده و به زیر مرز حساس ۷۰ هزار دلار سقوط کند. در واقع، ترس از گسترش دامنه جنگ باعث شده تا ریسکپذیری در بازارهای مالی به حداقل برسد و رمزارزها فعلاً در موضع دفاعی قرار بگیرند.
تورم آمریکا با بازار چه میکند؟
علاوه بر فاکتور جنگ، فاکتور حیاتی دیگری که نبض بازار را در دست گرفته، انتظار برای انتشار دادههای کلیدی تورم در ایالات متحده است. بازار کریپتو همواره حساسیت بالایی به نرخ بهره و سیاستهای پولی بانک مرکزی آمریکا نشان داده است. معاملهگران نگرانند که اگر آمارهای تورمی بالاتر از حد انتظار باشد، سیاستهای انقباضی تداوم یابد و رویای کاهش نرخ بهره در آینده نزدیک از بین برود. همین عدم قطعیت باعث شده تا خریداران بزرگ دست از خرید بکشند و بازار در وضعیت صبر و انتظار فرو برود. ریزش اخیر بیتکوین را میتوان پیشدرآمدی بر واکنش احتمالی بازار به این گزارشهای اقتصادی دانست.
تبعات ریزش در بازار ایران
اما وضعیت در بازار داخلی ایران کمی متفاوت و البته پرشتابتر دنبال میشود. قیمت تتر که همواره به عنوان دماسنج قیمت دلار در بازار غیررسمی شناخته میشود، در روز ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ با افت معناداری مواجه شد. این ارز دیجیتال با کاهش حدود ۲ درصدی، برتری خود را در سطوح بالاتر از دست داد و به کانال ۱۴۲ هزار تومانی سقوط کرد. تحلیلگران بازار داخلی معتقدند این افت قیمت میتواند ناشی از فروکش کردن هیجانات ارزی در روزهای پایانی سال و یا تزریق نقدینگی و سیاستهای کنترلی باشد. کاهش قیمت تتر در کنار ریزش قیمت جهانی بیتکوین، باعث شده تا ارزش سبد دارایی بسیاری از معاملهگران ایرانی در هر دو سمت (ارزی و دلاری) با کاهش مواجه شود.
بیشتر بخوانید: دنده عقب تتر از ۱۵۳ هزار تا کانال ۱۴۹ هزار تومان | بیتکوین نوسانی شد، شاخص ترس سقوط کرد
چرا طلا و بیتکوین مسیر خود را جدا کردند؟
یکی از نکات کلیدی که در گزارشهای اخیر رسانههای اقتصادی بینالمللی نیز به چشم میخورد، گسست میان رفتار طلا و بیتکوین در میانه بحرانهای نظامی است. در حالی که به طور سنتی انتظار میرفت با افزایش سایه جنگ در خاورمیانه، هر دو دارایی به عنوان «ذخیره ارزش» صعود کنند، اما بیتکوین در روزهای اخیر رفتاری مشابه سهامهای تکنولوژی از خود نشان داده است. این موضوع نشان میدهد که با وجود پذیرش گسترده سازمانی، بیتکوین هنوز در زمان اوجگیری تنشهای نظامی، توسط بخش بزرگی از سرمایهگذاران به عنوان یک دارایی پرریسک تلقی میشود که در اولین مرحله از هراس بازار، نقد میشود.
در مقابل، عبور طلا از سقفهای تاریخی نشاندهنده آن است که نقدینگی جهانی در شرایط جنگی، هنوز «امنیت مطلق» را در فلز زرد میبیند. این واگرایی باعث شده تا فشار فروش بر لیدر بازار رمزارزها سنگینتر شود و قیمت را به زیر کانال ۷۰ هزار دلار بکشاند.
تحلیل رفتار نهنگها؛ دست به عصا در بازار پرنوسان داخلی و جهانی
در کنار تحلیلهای کلان، رصد تراکنشهای بزرگ یا اصطلاحاً «نهنگها» نشاندهنده یک احتیاط استراتژیک است. در بازار داخلی ایران، همزمان با افت قیمت تتر به کانال ۱۴۲ هزار تومانی در ۲۱ اسفند ۱۴۰۴، حجم معاملات در برخی صرافیهای معتبر با کاهش مواجه شده که نشان از خروج موقت معاملهگران بزرگ از بازار دارد. در سطح جهانی نیز، دادههای درونزنجیرهای حکایت از انتقال بخشی از داراییها از کیفپولهای سرد به صرافیها دارد که معمولاً سیگنالی برای آمادگی جهت فروش در صورت بدتر شدن اوضاع سیاسی است.
با این حال، برخی تحلیلگران معتقدند این ریزش به زیر ۷۰ هزار دلار، یک «پاکسازی بازار» از اهرمهای خطرناک است تا بازار بتواند با ساختاری سالمتر به استقبال تحولات اقتصادی ماه مارس برود. بنابراین، روزهای پایانی اسفندماه برای معاملهگران ایرانی، زمان «مدیریت ریسک» است تا «سودگیری هیجانی».
اصلاح موقت یا پایان رالی صعودی؟
اکنون پرسش اساسی این است که آیا این عقبنشینی، فرصتی برای ورود خریداران جدید است یا آغازی بر یک روند نزولی طولانیمدت؟ با توجه به نزدیک شدن به رویدادهای مهم شبکه بیتکوین و همچنین وزن سنگین اخبار سیاسی، به نظر میرسد بازار در روزهای آینده نوسانات شدیدی را تجربه کند. اگر تنشهای منطقهای به سمت آرامش پیش نرود و دادههای تورمی آمریکا ناامیدکننده باشد، احتمال آزمایش سطوح حمایتی پایینتر برای بیتکوین دور از ذهن نیست. با این حال، تاریخ نشان داده که بازار رمز ارزها همواره پس از تخلیه هیجانات ناشی از اخبار سیاسی، مسیر اصلی خود را بازمییابد. در این میان، فعالان بازار داخلی باید با دقت بیشتری نوسانات قیمت تتر را دنبال کنند، چرا که هرگونه تغییر در مناسبات سیاسی میتواند به سرعت قیمتها را در پلتفرمهای تبادل داخلی جابهجا کند.
