ماشین ایرانی ۲۰ هزار دلاری شد! خودروهای داخلی هم‌قیمت خارجی‌ها شدند
اقتصاد۲۴- محاسبه قیمت دلاری خودروهای بازار ایران نشان می‌دهد بهای شماری از محصولات داخلی به محدوده ۱۵ تا ۲۰هزار دلار رسیده است، سطحی که آنها را از نظر قیمت در کنار برخی خودروهای خارجی قرار می‌دهد. نزدیکی قیمت‌ها به معنای برابری سطح فناوری، امکانات و ایمنی این محصولات نیست و فاصله قدرت خرید مصرف‌کننده ایرانی با قیمت خودرو نیز همچنان قابل‌توجه است.
افزایش قیمت دلاری خودروهای داخلی لزوما به معنای ارتقای متناسب کیفیت، فناوری یا سطح تجهیزات آنها نیست. در واقع، مصرف‌کننده ایرانی در شرایطی برای برخی خودروهای تولید داخل هزینه‌ای معادل ۱۵ تا ۲۰هزار دلار پرداخت می‌کند که همچنان با محدودیت‌هایی در انتخاب محصول، سطح امکانات رفاهی و ایمنی و دسترسی به فناوری‌های روز مواجه است.
مقایسه دلاری قیمت خودروها بدون در نظر گرفتن قدرت خرید مصرف‌کننده نیز تصویر کاملی از وضعیت بازار ارائه نمی‌دهد. در اقتصادی که درآمد خانوارها متناسب با رشد قیمت دارایی‌ها و کالا‌های بادوام افزایش نیافته، خرید خودرویی با بهای ۱۵ تا ۲۰هزار دلار به تصمیمی سنگین و گاه خارج از توان بخش بزرگی از تقاضای مصرفی تبدیل شده است.
بررسی قیمت‌های بازار خودرو نشان می‌دهد محصولات عرضه‌شده در دامنه قیمتی گسترده‌ای قرار گرفته‌اند؛ با این حال، تمرکز بخش مهمی از خودروهای پرتقاضا در محدوده ۱۰ تا ۲۰ هزار دلار قابل‌توجه است. در گروه خودروهای اقتصادی، ساینا دوگانه‌سوز با قیمت حدود دو‌میلیارد تومان، معادل هفت‌هزار دلار، یکی از ارزان‌ترین محصولات این فهرست است. رانا پلاس نیز با قیمت دو‌میلیارد و ۴۰۰میلیون تومان، حدود هشت‌هزار و ۸۰۰دلار ارزش‌گذاری می‌شود.
سمند سورن پلاس با قیمت سه‌میلیارد تومان، حدود ۱۱هزار دلار قیمت دارد؛ درحالی‌که پژو۲۰۷ اتوماتیک با بهای چهار‌میلیارد و ۵۰۰میلیون تومان به محدوده ۱۶هزار و ۶۰۰دلار رسیده است.
بیشتر بخوانید:قیمت خودرو همچنان صعودی می‌تازد؛چرا هیچ نهادی جلوی گرانی خودرو را نمی‌گیرد؟
در این میان ری‌را با قیمت پنج‌میلیارد و ۵۰۰میلیون تومان و ارزش دلاری حدود ۲۰هزار و ۳۰۰ دلار، در صدر خودروهای داخلی این فهرست قرار می‌گیرد. شاهین پلاس اتوماتیک نیز با قیمت چهار‌میلیارد و ۳۰۰میلیون تومان، معادل ۱۵هزار و ۹۰۰ دلار، در همین گروه جای می‌گیرد. به این ترتیب، چند محصول داخلی اکنون در محدوده قیمتی قرار دارند که در بازارهای جهانی برای خرید خودروهای متنوعی از برند‌های مختلف هزینه می‌شود.
قیمت خودروهای داخلی در بازار در برخی موارد به سطحی نزدیک شده که در بازارهای جهانی برای خرید محصولات متنوعی هزینه می‌شود، اما این نزدیکی قیمتی الزاما با همگرایی در کیفیت و مشخصات فنی همراه نبوده است.
در ایران بخش بزرگی از بازار در اختیار تعداد محدودی خودروساز داخلی قرار دارد و واردات نیز به‌رغم سیاست‌های اعلام‌شده برای افزایش رقابت، با موانع ارزی و مقرراتی مواجه است. در نتیجه، فشار رقابتی برای ارتقای کیفیت و کاهش قیمت به اندازه بازارهای باز و رقابتی نیست. در چنین فضایی، افزایش هزینه‌های تولید، نوسانات ارزی و محدودیت عرضه می‌تواند به رشد قیمت‌ها منجر شود؛ بدون آنکه لزوما ارتقای متناسبی در مشخصات فنی و سطح تجهیزات خودرو اتفاق بیفتد.
از سوی دیگر، مقایسه خودروهای داخلی با نمونه‌های خارجی باید با توجه به کلاس بدنه، سطح تجهیزات، قوای محرکه و بازار مقصد انجام شود. صرف شباهت قیمت دلاری به معنای هم‌رده بودن دو خودرو نیست. با این حال، وقتی یک محصول داخلی با قیمت بیش از ۱۶هزار دلار در بازار عرضه می‌شود، انتظار مصرف‌کننده برای برخورداری از امکانات ایمنی و رفاهی متناسب با این سطح قیمت نیز افزایش پیدا می‌کند.
مساله دیگر، قدرت خرید مصرف‌کننده ایرانی است. قیمت دلاری خودروها اگرچه امکان مقایسه جایگاه قیمتی آنها را فراهم می‌کند، اما خرید این محصولات همچنان برای خانوار ایرانی بسیار دشوار است. در واقع، معیار مهم‌تر برای سنجش دسترسی خانوار به خودرو، نسبت قیمت آن به درآمد سالانه است.
