تاریخ انتشار: ۱۲:۰۰ - ۰۶ خرداد ۱۴۰۳

سودای مهار تورم با حذف صفر؛ نگاهی به تجربه کشورها از حذف صفر از پول ملی

بسیاری از کشورها برای مهار تورم‌های مزمن خود، دست به دامن حذف صفر از پول ملی شدند. اما نتیجه این سیاست در همه آنها یکسان نبود.

سودای مهار تورم با حذف صفر

اقتصاد۲۴- به دنبال تورم مداوم در اقتصاد ایران، چند سالی است اخبار مختلفی پیرامون اصلاح واحد پول ملی شنیده می‌شود؛ از حذف صفر از پول ملی گرفته تا تغییر نام ریال به نام‌های متنوع. کشور‌های بسیاری در راستای اصلاحات پولی و بانکی اقدام کرده‌اند و برخی نیز موفق شدند با این سیاست، خود را از بحران‌های اقتصادی خارج کنند.

در روز‌های اخیر، پژوهشکده پولی و بانکی گزارشی در راستای اصلاح واحد پول ملی منتشر کرد. بخشی از این گزارش به تجربه کشور‌ها در زمینه این اصلاحات اشاره دارد که در ادامه به بررسی آن می‌پردازیم.

تجربه موفقیت‌آمیز حذف صفر از پول ملی ترکیه

کشور ترکیه در اواخر دهه ۹۰ میلادی، تورم بالایی پیدا کرد و اقتصاد این کشور با کاهش چشمگیر ارزش پول ملی روبه‌رو بود. گفته می‌شود مردم ترکیه باید بابت خرید یک قرص نان به اندازه چندین میلیون لیره هزینه می‌کردند.

سرانجام در سال ۲۰۰۴ دستور حذف ۶ صفر از لیره ترکیه صادر و در سال ۲۰۰۵ اجرا شد. اگرچه به عقیده کارشناسان صندوق بین‌المللی پول، این سیاست موفقیت‌آمیز بود، برخی دیگر از کارشناسان اعتقاد داشتند صرف حذف صفر‌های پول ملی موجب برون‌رفت ترکیه از بحران نبود؛ بلکه ترکیه ابتدا توانست نرخ رشد تورم را به زیر ۱۰ درصد برساند و بعد از اینکه ارزش پول ملی به ثبات نسبی رسید، صفر‌های پول را حذف کرد.

در پی این اصلاحات، تورم ۱۰۶ درصدی در سال ۱۹۹۴ به ۷.۷ درصد در سال ۲۰۰۵ رسید. یک مقام بانک مرکزی ترکیه نیز اظهار کرده بود لیر قدیمی باعث بروز مشکلاتی نظیر مشکلات حسابداری، آماری، رایانه‌ای و سیستم پرداختی شده بود.

بحران هویت پول ملی برزیل

یکی از سخت‌ترین تورم‌های دنیا مربوط به دهه‌های ۶۰ و ۷۰ برزیل است. در این دوران ارزش پول ملی برزیل ماهانه حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد کاهش می‌یافت. پیش از آن در دهه‌های ۳۰ و ۴۰ میلادی هم واحد پول برزیل دو مرتبه تغییر نام داد، اما در سال ۱۹۶۷ برای اولین بار سه صفر از پول ملی این کشور حذف شد و همزمان تغییر نام پیدا کرد.

با این حال، این سیاست جواب نداد و در دهه ۸۰ تورم این کشور به بالای ۱۰۰ درصد رسید و بار دیگر سه صفر از این پول حذف شد. در سال ۱۹۸۱ تورم بار دیگر افزایش یافت و به هزار و ۴۳۱ درصد رسید. دولت برزیل دوباره صفر‌های بازگشته به پول ملی را حذف کرد و نام آن را تغییر داد.


بیشتر بخوانید:سامانه «کالا به فی» توان مهار تورم کالا‌ها را دارد؟


در سال ۱۹۹۳ و در زمانی که تورم در مرز دو هزار درصد قرار داشت، سه صفر دیگر از پول ملی برزیل حذف شد. اما از اواسط دهه ۹۰ میلادی برزیل موفق شد نرخ تورم را دورقمی کند و در دهه اول قرن بیستم نیز این نرخ به زیر ۱۰ درصد رسید. برزیل از سال ۱۹۳۰ میلادی طی ۶ مرحله ۱۸ صفر را از پول ملی خود حذف کرد و هشت مرتبه نیز نام این پول را تغییر داد تا در نهایت نام پول ملی برزیل به «رئال» تغییر یافت.

ونزوئلا؛ آینه عبرت کشور‌ها

تورم شدید کشور ونزوئلا از سال ۲۰۱۵ آغاز شد. در این سال نرخ تورم به بالای ۱۰۰ درصد افزایش یافت و در سال‌های بعد با سرعت شتابانی به رشد خود ادامه داد. در سال ۲۰۱۷ نرخ تورم این کشور به ۴۳۸ درصد رسید و در سال ۲۰۱۸ به بالای ۶۵ هزار درصد افزایش یافت.

این نرخ در سال ۲۰۱۹ به بالای ۱۰ هزار درصد رسید و در سال ۲۰۲۱ به رقم ۶۸۶ درصد کاهش یافت؛ که البته تورم همچنان بالایی به شمار می‌رفت. معمولاً در صورت وقوع ابرتورم‌های این‌چنینی، سیاست‌گذاران مجبور می‌شوند صفر‌های پول ملی را حذف کنند. در کل، از سال ۲۰۰۸ به تعداد ۱۴ صفر از پول ملی ونزوئلا حذف شده است و انتظار می‌رود با وجود تورم بالایی که در این کشور برقرار است، در سال‌های آینده هم حذف صفر‌های پول ملی ونزوئلا ادامه پیدا کند.

صفربازی‌های دولت زیمبابوه

در سال ۱۹۸۰ دلار زیمبابوه معرفی شد، اما در انتهای دهه ۹۰ میلادی، نرخ تورم شروع به افزایش کرد. در سال ۱۹۹۹ نرخ تورم به ۵۶ درصد رسید و سه سال بعد، در سال ۲۰۰۲ به مرز ۱۴۰ درصد نزدیک شد. نرخ تورم این کشور در سال ۲۰۰۳ از ۴۰۰ درصد عبور کرد و در سال‌های ۲۰۰۴ و ۲۰۰۵ به حدود ۳۰۰ درصد رسید.

پس از نرخ‌های سه‌رقمی تورم، در سال ۲۰۰۶ سه صفر از پول ملی این کشور حذف شد. اما سیاست‌گذاران هیچ اقدامی در خصوص مهار تورم انجام ندادند و این موضوع باعث شد در سال‌های بعد، این کشور نرخ‌های چند هزار درصد تورم را تجربه کند. در سال ۲۰۰۸ پس از رخ دادن این ابرتورم، دولت زیمبابوه با حذف ۱۰ صفر دیگر از پول ملی، اسکناس‌های جدیدی عرضه کرد و در سال ۲۰۰۹ دوباره ۱۲ صفر دیگر از پول ملی این کشور حذف شد.

تورم زیمبابوه در سال ۲۰۱۰ کنترل شد و تا سال ۲۰۱۸ به زیر ۱۰ درصد رسید و دیگر نیازی نبود تعداد صفر‌ها کاهش یابد. البته در سال‌های اخیر دوباره نرخ تورم این کشور سه‌رقمی شده است.

تجربه بولیوی از سیاست‌های پولی

در نتیجه ابرتورمی که در ابتدای دهه ۸۰ در بولیوی رخ داد، دولت این کشور سیاست‌های مختلفی اتخاذ کرد که در بین آن‌ها تغییر واحد پول ملی نیز به چشم می‌خورد. در پی این امر ۶ صفر از پول بولیوی برداشته شد و واحد پول این کشور از «پزو» به «بولیویانو» تغییر نام داد. کشور بولیوی توانست بعد از اتخاذ این سیاست‌ها ابرتورم را مهار کند به نرخی باثبات و تک‌رقمی برسد.

گذار از شوروی به فدراسیون روسیه

پس از فروپاشی شوروی در ابتدای دهه ۹۰ میلادی، کشور روسیه با تورم‌های سه‌رقمی مواجه شد و در این دوران، اسکناس‌های روبل به اشکال متنوعی چاپ شدند. از سال ۱۹۹۳ روند تورم نزولی شد و در سال ۱۹۹۷ به زیر ۲۰ درصد رسید. به دنبال تورم‌های بالا در اوایل دهه ۹۰ قیمت‌هایی که روی کالا‌ها درج شده بود، دارای صفر‌های فراوان بود.

بعد از اینکه نرخ تورم روسیه به ثبات نسبی رسید، در سال ۱۹۹۷ دولت تصمیم گرفت روبل جدیدی چاپ کند و طی این اقدام سه صفر را از روی این اسکناس پاک کرد.

منبع: تجارت نیوز
ارسال نظر
قوانین ارسال نظر
لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و ... باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
در غیر این صورت، «اقتصاد24» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.
خواندنی‌ها
خودرو
فناوری
آخرین اخبار

بمب غیرمنتظره و تاریخی پرسپولیس

ورود پلیس به ماجرای نظرسنجی انتخابات ریاست‌جمهوری

عکس/ تصاویر دیده نشده از عباس کیارستمی

تصاویری از استقبال شیرازی‌ها از پزشکیان

فیلم/ مردم شیراز: پزشکیان زنده باد، خاتمی پاینده باد

کاری که ظریف برای پزشکیان می‌کند، بایدن برای اوباما نکرد

جرایم مالی سنگین در انتظار این مشاورین املاک

امید استقلالی‌ها سرباز شد

هشدار هواشناسی؛ تشدید بارش و احتمال سیلاب

پژوهشی که تناقض‌های فمینیسم اینستاگرامی را آشکار می‌کند

فیلم/ بازیگرانی که فرزند طلاق هستند

قول پزشکیان خطاب به یک مادر شهید

ادعای تازه ترامپ درباره ایران

پیش‌بینی بورس فردا یک‌شنبه ۳ تیر ۱۴۰۳

پیش‌بینی قیمت دلار فردا یک‌شنبه۳ تیر ۱۴۰۳

تهران فقط ۶ سال با زلزله بزرگ فاصله دارد؟

لاغری و کاهش وزن با مصرف این ویتامین ها

اینفوگرافی/ دیدگاه اقتصادی قاضی‌زاده هاشمی چیست؟

عجیب‌ترین وعده‌های اقتصادی کاندیداهای انتخابات ریاست جمهوری

انتقام سخت از قاتلان برادر با سلاح گرم ۴ سال پـس از جنایت

عکسی از مسعود پزشکیان و دخترش در اتوبوس فرودگاه

توزیع ریسک در سایه اتصال بازار‌های سرمایه و بیمه

فیلم/ سعید جلیلی از کاندیداتوری انصراف داد؟

خودروساز معروف ایرانی، جان سیاستمداران جهان را نجات خواهد داد! + عکس

اردوی استقلال و پرسپولیس کنسل شد!

فیلم/کدام نامزد‌های انتخابات ریاست‌جمهوری بیشترین جست‌وجو را داشتند؟

نتایج آخرین نظرسنجی انتخابات ریاست جمهوری + نمودار

اینفوگرافی/ رئیس‌جمهور‌های ایران متولد کدام استان‌های کشور بودند؟

صدور ویزای حج عمره از هفته آینده

فیلم/ استقبال پرشور شیرازی‌ها از مسعود پزشکیان

آشنایی با خانواده کاندیدای اصلاح طلبان؛ مسعود پزشکیان کیست؟/ ماجرای پزشکیان از جنگ تا جراح قلبی که مطب ندارد

فیلم/ بهرام رادان چه خودرویی سوار می شود؟

تعرفه آب مشترکان پرمصرف و بد مصرف چگونه محاسبه می‌شود؟

جانشین بیرانوند وارد باشگاه پرسپولیس شد

لیست خرید استقلال لو رفت

فیلم/ظریف در کاشان:یک اقلیت کوچک نمی‌خواهند بگذارند مردم حرف حق را بشنوند

برای وعده «زاکانی» به ۵٠٠ تن طلا نیاز داریم

گشت و گذار ریما رامین فر و همسرش در پاریس + عکس

سکه امامی به کانال ۴۰ میلیونی بازگشت

فیلم/ پشت صحنه مناظره سوم انتخابات ریاست جمهوری

حمله زاکانی به طرح افزایش پلکانی قیمت بنزین

فیلم/حمله تند ظریف به محمود احمدی‌نژاد

کنسرت عجیب علیرضا قربانی در تخت جمشید!

محمود احمدی نژاد به شایعات پایان داد + عکس

نامزد‌ها در بوته نفد نظرات؛ بوی تحریم‌های تازه می‌آید، جلیلی با دو قفل تازه آمده است؟ / پزشکیان به تریبون افراد خاموش جامعه تبدیل شد

فیلم/سخنرانی پرشور ظریف در کاشان و حمله تندرو‌ها

فیلم/ پزشکیان: کاری کردیم مردم مرز نشین با لیسانس و فوق لیسانس و دکترا کولبری کنند

حکم اعدام ‎توماج صالحی نقض شد

فیلم پر بازدید از فارغ التحصیلی دانشجویان دانشگاه طبس

وعده‌های بعید انتخاباتی، این قسمت؛ واردات خودرو!