
اقتصاد۲۴- با فرا رسیدن آخرین ماه سال ۱۴۰۴ و افزایش ریسکهای سیستماتیک در بازار سرمایه، به نظر میرسد سهامداران باید هوشمندانه قدم بردارند و با توجه به تحولات سیاسی و اقتصادی کشور، پیشفرضهایی درستی برای مدیریت دارایی خود داشته باشند.
مهدی آزادواری تحلیلگر بازار سرمایه در گفتوگو با اقتصادنیوز در واکنش به سقوط بورس در روز شنبه ۲ اسفند و کاهش ارزش بازار سرمایه، گفت: هر نوع سرمایهگذاری، دارای یک سری اصول اولیه است. امنیت سرمایهگذاری در اولویت قرار دارد و پس از آن، موضوع ریسک و بازدهی مطرح میشود. در حال حاضر، ریسکها بر بازدهی در بازار سرمایه غلبه کردهاند.
وی افزود: بازار سرمایه ما کشش صعود بالایی دارد، اما موقعی که ریسک غلبه میکند و شاهد ابهام در سرمایهگذاری هستیم، دیگر ارزش دلاری بازار معنایی پیدا نمیکند.
این فعال بازار سرمایه با بیان اینکه اگرچه از نظر دلاری بورس در سطح بسیار پایینی قرار دارد، گفت: بورس ممکن است از این هم پایینتر برود، چرا که هنوز چشماندازی از آینده نمیتوان ترسیم کرد که بر اساس آن، سرمایهگذاران بدانند چه استراتژی و نگاهی را باید برای حرکت و شروع سرمایهگذاری یا خرید سهام دنبال کنند.
آزادواری در بخش دیگری از این گفتوگو به این نکته اشاره کرد که بر اساس اصول نرم بازار، همواره در اسفندماه به دلیل فروشنده بودن بسیاری از افراد، خروج نقدینگی رخ میداد، اما اکنون موضوع بسیار مهمتری بر بازار غلبه کرده است.
وی ابهام در چشمانداز اقتصادی و بینالمللی را عامل اصلی افزایش شدید ریسکهای سیستماتیک دانست و افزود: این وضعیت باعث شده است، طبق هیچ فرمولی نتوان تحلیل ارائه داد. این طور نیست که بگوییم بر اساس تحلیلهای تکنیکال یا فاندامنتال، واقعاً بازار ارزنده است و سرمایهگذاران میدانند که سهام ارزندگی دارد، اما در حال حاضر شاهد فرار سرمایه از این بازار هستیم و سرمایهها به دنبال داراییهای کالامحور و بازارهای موازی دیگر، مانند طلا و بازارهای کالایی میروند، زیرا قیمتها در این بخشها به صورت روزانه و خودکار افزایش مییابد.
به گفته این کارشناس بازار سرمایه، فرد سرمایهگذار در بورس، چشمانداز بازدهی مشخصی را در سال میبیند؛ در حالی که با خرید هر کالایی، با توجه به افزایش تورم، ریسکهای سیاسی و سیستماتیک، هم سرمایهاش حفظ میشود و هم از تورم عقب نمیماند. در شرایط فعلی، بازار سرمایه پیشبینیپذیر نیست و سرمایهگذاران نمیتوانند آن را محل مناسبی برای سرمایهگذاری تلقی کنند.
وی در پاسخ به این سوال که با توجه به افزایش ریسکهای سیستماتیک، آیا الان وقت سهامداری هست یا خیر، گفت: اگر بخواهیم واقعبین باشیم و سرمایه مردم را به آتش نکشیم، اکنون وقت سهامداری بهویژه برای سهامداران خرد نیست. برای سهامداران عمده نیز باید بگویم نباید عجولانه تصمیمگیری کنند تا باعث ایجاد زیانهای هنگفت برای سهامداران خرد در پی فروشهای سریع نشوند. پس الان وقت سهامداری نیست.
بیشتر بخوانید:ریزش تاریخی در بورس تهران؛ سرمایهگذاران نگرانند
آزادواری یادآور شد: در حال حاضر ابزارهایی مانند صندوقهای سرمایهگذاری درآمد ثابت در بازار سرمایه وجود دارند که اطمینان میدهند حداقل سرمایه افراد از بین نرود و حداقل بازدهی متناسب با بانکها یا نهادهای مالی مشابه را کسب کنند. سرمایهگذاران نمیتوانند سود عجیب و غریبی را برای خود در این بازار ترسیم کنند، چرا که اقتصاد کشور همچنان مبهم است و آیندهای برای آن دیده نمیشود.
تحلیلگر بازار سرمایه ادامه داد: به همین دلایل، سرمایهگذاری در بازار سرمایه را در مقطع کنونی صحیح نمیبینم. اما در عین حال، فروش هیجانی را نیز صلاح نمیدانم، زیرا ممکن است همراه با زیان باشد. افرادی که به سرمایه خود نیاز ندارند، شاید با حفظ آن در صورت وقوع تحول، بتوانند زیانهای خود را پوشش دهند، وگرنه در شرایطی که خریداری در بازار نیست، قرار گرفتن در صفهای فروش فقط باعث طولانیتر شدن این صفها میشود.
وی در خصوص عملکرد شرکتها در پایان سال و امکان سهامداری برای دریافت سود نقدی در مجامع سال آینده، اظهار داشت: با توجه به شرایط موجود در کشور، سال آینده نمیتواند سال خوبی برای دریافت سود باشد. در سال آتی با افزایش مضاعف تورم روبهرو خواهیم بود و بنگاههای اقتصادی، تولیدی و مجموعهها با بحرانهایی روبهرو خواهند شد.
آزادواری ادامه داد: بهبود اوضاع منوط به وقوع اتفاقاتی در سطح بینالملل است که بتواند مشکلاتی نظیر تأمین مواد اولیه و تسهیل صادرات را برای شرکتهای صادرات محور حل کند. اگر در حوزه تجارت و به طور کل در اقتصاد چرخشی رخ بدهد، وضعیت متفاوت خواهد بود، اما در غیر این صورت با افزایش تورم، شرکتها آسیب میبینند و شاهد افزایش قیمتها و بحرانهای اقتصادی خواهیم بود.
وی در پایان گفت: با تداوم روند فعلی، احتمال تعدیل نیرو در بنگاهها وجود دارد و وضعیت مثبتی پیشبینی نمیشود.
مهدی دلبری کارشناس بازار سرمایه نیز در گفتوگو با اقتصادنیوز درباره کاهش ارزش دلاری بازار سرمایه اظهار داشت: اگر بازدهی دلاری بورس را مورد بررسی قرار دهیم، مشاهده میکنیم که از ابتدای سال بیش از ۲۰ درصد بازدهی دلاری منفی داشتهایم. در مقاطع بلندمدت نیز که نگاه میکنیم، بازدهی دلاری بورس منفی بوده است.
دلبری گفت: البته باید دقت کنیم ارزش دلاری بورس خیلی نمیتواند ملاک مقایسه باشد، اما میانگینهای بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیارد دلار، حداقل رقم منطقی برای ارزش جایگزینی بنگاههای بورسی است و رقم فعلی قیمتها، حداقل در حدود ۵۰ درصد ارزش جایگزینی معامله میشود.
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه خاطرنشان کرد: گزارش پاییز شرکتها نسبتاً گزارش مناسبی بود، گزارش تولید و فروش دیماه و بهمنماه هم به نظر میرسد در ادامه گزارشهای فصل پاییز باشد. حداقل به لحاظ عملیاتی، ما ریسک خیلی زیادی در بنگاهها نمیبینیم و ریسکهای قطعی برق و گاز و بقیه موارد هم مواردی بوده که در سالهای قبل نیز وجود داشت است.