سبد معیشت کارگران با دادههای بهمن ماه بهروزرسانی میشود/ درصدسازیهای رایج دیگر پاسخگوی هزینهها نیست
اقتصاد۲۴- ماه آخر سال همواره با چانهزنی مزدی گره خورده است. روزهایی که پشت درهای بسته ساختمان وزارت کار، نمایندگان کارگری، کارفرمایی و دولت در تلاشند تا عددی را برای معیشت میلیونها خانوار در سال پیش رو تصویب کنند. اما واقعیت تلخِ سالهای اخیر نشان داده که شتاب تورم همواره چندین گام جلوتر از رقم نهایی دستمزد سالانه میدود.
امسال، اما زمزمههای تعیین دستمزد ۱۴۰۵ در حالی به گوش میرسد که اعداد و ارقام، از یک «ابر بحران معیشتی» پرده برمیدارند. اگر زمانی بحث بر سر این بود که مزد چقدر از سبد معیشت را پوشش میدهد، حالا صحبت از این است که مزد فعلی حتی به نیمه ماه هم نمیرسد. محاسبات فرامرز توفیقی، عضو پیشین کمیته دستمزد، نشان میدهد که هزینه خوراکیهای یک خانوار کارگری ۳.۳ نفره تا پایان دیماه ۱۴۰۴، از مرز ۲۵ میلیون تومان عبور کرده است. این یعنی این روزها حتی اگر تمام حقوق یک کارگر صرفاً برای «غذا» هزینه شود، باز هم حدود ۱۱ میلیون تومان کسری وجود دارد.
بر اساس این محاسبات، هزینه روزانه خوراکی یک خانوار به بیش از ۸۳۰ هزار تومان رسیده و با در نظر گرفتن سهم سایر هزینهها از جمله مسکن و بهداشت، رقم واقعی سبد معیشت به عدد ۶۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان میل میکند. در چنین شرایطی، حقوق ۱۴ میلیون تومانی فعلی، تنها برای ۶ روز نخست ماه کافی است.
در سوی دیگر میز، دولت و کارفرمایان اگرچه بر سخت بودن شرایط معیشتی اذعان دارند و صحبت از افزایشهای بالاتر از نرخ رسمی تورم به میان آمده، اما سایه حذف ارز ترجیحی و نوسانات شدید قیمتها، هرگونه محاسبه قطعی برای سبد معیشت را با چالش مواجه کرده است. اما این روزها جلسات تعیین دستمزد کارگران چطور پیش رفته است و آیا در مذاکرات ۱۴۰۵، ارادهای برای نزدیک شدن به واقعیتهای ۶۵ میلیونی سبد معیشت وجود دارد؟
کمیته مزد در حال کار روی تعیین سبد معیشت
علی خدایی، عضو کمیته دستمزد شورای عالی کار در گفتوگو با خبرنگار اقتصاد۲۴ از برگزاری دو نشست مشترک نمایندگان کارگران، کارفرمایان و دولت برای تصویب رقم نهایی مزد ۱۴۰۵ خبر داده و گفت: در این دو جلسه موضوعات کلی برای بررسی وضعیت بازار کار، معیشت کارگران و بنگاههای تولیدی بوده است.
وی افزود: تاکنون به صورت جدی به مقوله دستمزد کارگران در سال ۱۴۰۵ ورود و در نتیجه هنوز رقمی تعیین نشده است. ارقامی که تاکنون در رسانهها مطرح شده، عمدتاً گمانهزنیها یا پیشنهادات چهرهها است.
این عضو کارگری شورای عالی کار با اشاره به اینکه درحال حاضر نمایندگان کارگری در کمیته مزد در حال نهایی کردن رقم سبد معیشت هستند، گفت: پس از آن شورای عالی کار به طور جدی به این موضوع ورود خواهد کرد.
خدایی خاطرنشان کرد: حذف ارز ترجیحی معیشت کارگران را به شدت تحت تأثیر قرار داده و تورم ماههای اخیر رقم سبد معیشت را به شدت افزایش داده است. این موضوع موجب شد که در کمیته مزد نیاز به افزایش و بهروزرسانی سبد معیشت کارگران باشد که به زودی نهایی میشود و همین رقم سبد معیشت مبنای تعیین دستمزد ۱۴۰۵ خواهد بود.
در هفته آینده به طور جدی به دستمزد ۱۴۰۵ ورود میکنیم
وی با اشاره به اینکه تلاش میشود سبد معیشت کارگران با توجه به دادههای بهمن ماه تعیین شود، گفت: پیشبینی میکنم تا هفته آینده جلسات شورا برای تعیین دستمزد ۱۴۰۵ به صورت رسمی آغاز شود.
این عضو شورای عالی کار با اشاره به طرح موضوع حق مسکن کارگران در جلسات اخیر شورای عالی کار بیان کرد: تصویب حق مسکن جزو اختیارات شورای عالی کار نیست و شورای عالی کار در این خصوص صرفاً پیشنهاد دهنده است. هیئت وزیران باید رقم ۳ میلیونی که از سوی شورای عالی کار پیشنهاد و ارجاع شده را تصویب کند و ما هنوز منتظر اعلام نتیجه هستیم. بقیه آیتمهای مزدی که همان پکیج کرد ۱۴۰۵ است، هنوز به طور دقیق تعیین نشده است.
او ادامه داد: در سالهای گذشته معمولاً پیشنهاد شورای عالی کار در هیئت دولت تصویب شده است و این بار نیز امیدواریم این رقم تایید شود.
خدایی با اشاره به مواضع گروه کارگری مبنی بر لزوم تعیین دستمزدی متناسب با هزینههای کارگری و عقبماندگی مزدی طی سالهای گذشته گفت: امسال گروه کارگری انتظار همراهی دولت برای افزایش متناسب دستمزد کارگران را دارد. در حال حاضر دستمزد کارگران به هیچ وجه کفاف هزینههای بالای این روزها را نمیدهد و یک تصمیم اساسی برای افزایش قدرت خرید کارگران نیاز است.
این فعال کارگری در پایان خاطرنشان کرد: واقعیت این است که اعلام درصد برای افزایش مزد کارگران اصلا پاسخگوی وضعیت نیست. هدف اصلی ما جبران قدرت خرید از دست رفته کارگران است. به هر حال تا هفته آتی تاریخ دقیق جلسه بعدی شورای عالی کار مشخص خواهد شد.
