
اقتصاد۲۴- پس از گذشت نزدیک به دو ماه از قطع گسترده اینترنت بینالملل در ایران، که زندگی بیش از ۹۰ میلیون نفر را تحت تاثیر قرار داده است، خبرهای امیدوارکنندهای مبنی بر تلاشهای جدی برای اتصال مجدد در بالاترین سطوح حکومتی منتشر شده است. انتظار میرود با تشکیل ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی و تعیین ضربالاجل، تا اواسط خردادماه شاهد رفع محدودیتها و بازگشت اینترنت به حالت عادی باشیم.
سید ستار هاشمی وزیر ارتباطات روز دوشنبه در برنامه گرامیداشت روز جهانی ارتباطات در با اشاره به اهمیت صیانت از امنیت روانی جامعه، اظهار کرد جامعه امروز ایران جامعهای آگاه، اثرگذار و مطالبهگر است و نباید با سخنان یا تصمیمهایی که پشتوانه کارشناسی ندارند، آرامش روانی مردم را با خطر مواجه کرد. به گفته او، مردم در همه شرایط پای کار کشور بودهاند و شایسته نگاه و رویکردی منصفانهتر هستند.
وزیر ارتباطات با بیان اینکه در شرایط فعلی و با نظر مراجع مختلف تصمیمگیر، محدودیتهایی در حوزه ارتباطات ایجاد شده است، تصریح کرد ادامه این وضعیت در بلندمدت میتواند برای شبکه ملی اطلاعات نیز مخاطرهآمیز باشد. او افزود که نمیتوان همه جزئیات را در این مقطع مطرح کرد، اما باید توجه داشت که امتداد قطعی یا محدودیت دسترسی، پیامدهای فنی و زیرساختی جدی به همراه دارد.
هاشمی تأکید کرد دسترسی مردم به شبکه جهانی یک نیاز اساسی است و هرچند تسهیل دسترسی برای برخی کسبوکارها میتواند بخشی از خسارتها را جبران کند، اما این راهکار هرگز جایگزین دسترسی عمومی و فراگیر نمیشود. او این نوع دسترسیهای محدود را صرفاً اقدامی اضطراری برای کاهش بخشی از آسیبها دانست.
وزیر ارتباطات در ادامه با اشاره به نقش اینترنت در زندگی گروههای مختلف جامعه گفت: از فردی که برای کارش به آموزش نیاز دارد تا دانشجو، فعال اقتصادی، فریلنسر یا حتی کسی که برای ارتقای مهارتهایش از اینترنت استفاده میکند، همگی به این بستر وابستهاند. او پرسید: «کدام حوزه امروز به اینترنت نیاز ندارد؟»
بیشتر بخوانید:هرگونه تبلیغ درباره فروش اینترنت پرو ممنوع شد
منابع آگاه از تلاشهای سطح بالا برای حل بحران قطعی اینترنت بینالملل خبر میدهند. انتصاب محمدرضا عارف به عنوان رئیس ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور و برگزاری اولین جلسه این ستاد در هفته جاری، گامی مهم در این راستا تلقی میشود. رئیسجمهور در حکم انتصاب عارف، بر ایجاد ساختاری چابک برای اتصال مجدد، بهروزرسانی و بهینهسازی فضای مجازی و اینترنتی تاکید کرده است. طبق برنامهریزیها، قرار است تا اواسط خردادماه ۱۴۰۵، زمینه اتصال شهروندان به اینترنت بینالمللی فراهم شود. این اولین بار است که یک مهلت زمانی نسبتاً مشخص از سوی نهادهای مسئول برای پایان قطعی اینترنت اعلام میشود. سخنگوی دولت نیز پیش از این، با اشاره به فروکش کردن تنشهای منطقهای، از بازگشت تدریجی وضعیت اینترنت به حالت عادی خبر داده بود.
قطعی اینترنت بینالملل از اسفندماه ۱۴۰۴، همزمان با تشدید تنشهای نظامی در منطقه، آغاز شد. وزیر ارتباطات در این باره توضیح داده است که محدودیتها بنا به صلاحدید مراجع ذیربط و با توجه به شرایط کشور اعمال شده است. با این حال، او بارها تاکید کرده که قوه عاقله مملکت، اینترنت را یک ضرورت برای مردم و کسبوکارها میداند و نگاه غالب در میان تصمیمگیران ارشد، بازگشت اینترنت به حالت عادی است. در لایههای فنی نیز، وزارت ارتباطات در تلاش برای برقراری مجدد اینترنت بینالملل است و اینترنت به عنوان یکی از نیازهای اصلی جامعه و اقتصاد شناخته میشود.
یکی از موضوعات پرحاشیه در روزهای اخیر، مسئله اینترنت پرو بوده است. سرویسی که قرار بود دسترسی محدودی به اینترنت بینالمللی را برای کسبوکارها و اقشار خاص فراهم کند، اما به سرعت به اینترنت طبقاتی یا اینترنت پولدارها تبدیل شد. وزیر ارتباطات و دادستان کل کشور از تخلفات گسترده در توزیع اینترنت پرو پرده برداشتند و اعلام کردند جزئیات این پرونده به زودی رسانهای خواهد شد. رئیسجمهور نیز با ابراز برائت از این تبعیض آشکار، بر استفاده از تمام ظرفیتهای قانونی برای فراهم کردن رویکردی عادلانه برای تمام ایرانیان تاکید کرد.
قطع اینترنت پیامدهای اقتصادی ملموسی به همراه داشته است. انجمن تجارت الکترونیک ایران اعلام کرده که این قطعی، بسیاری از کسبوکارهای خرد را با بحران مواجه کرده و منجر به توقف فعالیت آنها شده است. تعدیل نیرو در واحدهای شناخته شده حوزه اقتصاد دیجیتال نیز گواه دیگری بر تاثیرات مخرب این وضعیت بر معیشت مردم و اقتصاد کشور است.