
اقتصاد۲۴- با فروکش کردن سایه تنشهای نظامی، بازار سرمایه روزهای متفاوتی را تجربه میکند. از ورود سنگین نقدینگی گرفته تا جابهجایی رکوردهای جدی شاخص کل که سوالات زیادی را درباره پایداری این رشد ایجاد کرده است.
پیام الیاسکردی، کارشناس و تحلیلگر بازار سرمایه، در گفتوگو با اقتصاد۲۴، به کالبدشکافی دقیق وضعیت فعلی بورس، محرکهای پنهان حقوقیها و سناریوهای پیشروی بازار پس از امضای توافق میان ایران و آمریکا پرداخته است که مشروح آن را در ادامه میخوانید.
پیام الیاسکردی با اشاره به پیشزمینه حرکات اخیر بازار اظهار داشت: «به نظر میرسد تفاهمنامهای میان ایران و آمریکا قرار است نوشته و امضا شود. در این میان، نگاهی به گذشته نشان میدهد که بازار سرمایه از قبل از جنگ، خود را با حذف دلار ترجیحی و قاعدتاً افزایش نرخهای عجیب و غریبی که بابت تورمِ شرکتها در بازار سهام داشتند میگرفتند، هماهنگ نکرده بود.
وی در تشریح دلایل جذابیت بورس برای سرمایهگذاران افزود: «از طرف دیگر، ارزش دلاری بازار سرمایه به حدود ۷۰ میلیارد دلار رسیده بود؛ این رقم انقدر پایین بود که خیلی از افراد بیرونِ بازار یا به فکر تملک شرکتها افتادند، یا افرادی بودند که تصور میکردند به هر حال اگر داراییهایی مثل طلا و دلار رشد کرده، بازار سهام هم یک فرصت است.»
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به توقف طولانیمدت معاملات در بحبوحه تحولات اخیر گفت: «این عوامل با توجه به بسته بودن بازار سهام در ایام نزدیک به ۸۰ روزه و عدم معامله بازار سرمایه در جنگ و پس از آن، دست به دست هم دادند. قاعدتاً سرمایهگذاران بابت اینکه شرکتها قیمت بسیار پایینی داشتند، به قصد تملک خرید کردند.»
الیاسکردی تصریح کرد: «واقعیت این است که در بازار سهام انقدر قیمتها پایین است که اگر شما بخواهید زمین یک شرکت یا کارخانهای را در دنیای واقعی بخرید، از این قیمتها در بازار سهام برایتان بیشتر تمام میشود. یعنی خرید شرکت از طریق بورس، ارزانتر از ارزش زمین و تجهیزات آن است.»
وی در ادامه به تغییر استراتژی فعالان سایر بازارهای موازی اشاره کرد و گفت: «در پی بازگشایی بازار سهام، فعالان بازار طلا و دلار هم به این اعتقاد رسیده بودند که طلا و دلار دیگر رشد خود را کرده و به سقفهای قیمتی خود رسیدهاند؛ در نتیجه بهتر است به دنبال بازارهای جا مانده برویم و واقعیتش این است که بازار جامانده، چیزی جز بازار سهام بود. وقتی این دو فاکتور یعنی ارزان بودن بورس و سقف قیمتی طلا و ارز را کنار هم میگذاریم، قاعدتاً بازار سهام بخواهد بالا برود.»
این تحلیلگر بورس در پاسخ به این سوال که آیا رشد اخیر بورس اخبار توافق را پیشخورده کرده یا خیر، توضیح داد: «بازار سهام تا حدی رشد ناشی از توافق را پیشخور کرده است. اما واقعیت این است که بازار سهام هنوز هم نسبت به خرداد سال گذشته که ارزش دلاری بازار ۱۴۴ میلیارد دلار بود و الان به ۱۱۶ میلیارد دلار رسیده، فاصله معناداری دارد. شاید عدهای بگویند که الان ۳۵ درصد بازار ناشی از جنگ آسیب دیده است، ولی بورس هنوز هم جا دارد و البته نیاز به پتانسیلهای جدیدی برای رشد است. پتانسیلی مثل اینکه تفاهم موجود، تبدیل به توافقات جدی میان ایران و آمریکا شود.»
الیاسکردی با اعلام رقمی بیسابقه از حجم سرمایههای وارد شده به بورس گفت: «بازار ورود نقدینگی بسیار زیادی داشته است و ما میتوانیم به حدود ۷۷ هزار میلیارد تومان ورود نقدینگی را داشته باشیم. ولی با وجود این رقم سنگین، اصلاً چیزی به نام هیجان در رفتار بازار وجود ندارد. بازار یک مقدار جاماندگی داشته و اکنون با رفع شرایط بحرانی، در حال جبران آن است.»
بیشتر بخوانید: ماراتن صعودی بورس تا کجا ادامه خواهد داشت؟ / منتظر استراحت کوتاه بازار و غربالگری شدید نمادها باشید
وی یادآور شد: «پیش از این انتظار کارشناسان این بود که بازار یک مقدار بریزد اما به نظر میرسد دخالتی که حاکمیت و دولت برای بازیابی بازار کردند، کاملاً جواب داده است. بر طبق تحلیلهای کارشناسان که فکر میکردند بازار ابتدا میریزد و بعد بالا میرود، این ریزش فعلاً رخ نداده است.»
این کارشناس بازار سرمایه درباره رفتار معاملهگران در روزهای پیشرو پیشبینی کرد: «تحلیل من این است که در روزهای آینده سرمایهگذاران دیگر هر سهمی را نمیخرند. چه نهادهای حقوقی و چه نهادهایی که حاکمیتی بودند و در این مدت قصد حمایت همهجانبه از بازار داشتند، دیگر آرامآرام از بازار رخت میبندند و عقب میکشند. به همین خاطر، به نظرم تحلیل این روزها درباره سرمایهگذاری در بازار سهام اهمیت بسیار زیادی پیدا میکند.»
وی درباره وضعیت شاخص در کوتاهمدت گفت: «قاعدتاً در روزهای آتی اصلاحاتی را در بازار خواهیم داشت؛ ولی با توجه به مقاومتهایی که هم به صورت تکنیکالی و هم غیرتکنیکالی و بنیادی روی بازار سهام است، احتمالاً شرایط خاصی را داریم، اما بعد از این اصلاحات، احتمالاً بازار سهام بخواهد رشد کند و آرامآرام بالا بیاید.»
الیاسکردی تداوم صعود بورس را مستقیماً به کیفیت توافق میان ایران و آمریکا گره زد و تشریح کرد: «نکته کلیدی این است که کیفیت توافقی که قرار است امضا شود چیست و این موضوع اهمیت زیادی دارد. اگر ما صرفاً یک توقف آتشبس را بخواهیم ببینیم، خیلی بازار سرمایه پویایی نخواهیم داشت؛ در آن صورت بورس میخواهد با دلار رشد کند و هر وقت دلار نیما بالا برود، بازار هم بالا میرود.»
این کارشناس بازار سرمایه در پایان، چشمانداز طلایی بورس در صورت تحقق سناریوی خوشبینانه را ترسیم کرد و گفت: «اما اگر تفاهم موجود تبدیل به یک توافق جدی میان ایران و آمریکا شود، بورس میتواند تا حداقل ۲۰۰ میلیارد دلار رشد کند. در این صورت، ما از همین نقطه کنونی، رشد حداقل دو برابری را در بازار از نظر دلاری میتوانیم ببینیم و شاهد یک رشد زیاد در بازار سرمایه خواهیم بود.»