دریاچه ارومیه، یکی از بزرگترین دریاچههای شور خاورمیانه است که بهدنبال احداث بیرویه سدهای مختلف و تخصیص ندادن حقابه دریاچه، توسعه کشاورزی سنتی و غیر اصولی، احداث جاده روی دریاچه، استفاده بیرویه از منابع آبی و تغییرات اقلیمی در سالهای گذشته با کاهش بیسابقه سطح آب و خطر خشک شدن کامل روبهرو شده است/به گفته حجت جباری، مدیرکل محیط زیست استان آذربایجان غربی این برای نخستینبار است که احتمال میدهیم در چند روز آینده، بخش شمالی دریاچه بهطور کامل خشک شود، البته از نظر محیطزیستی، همین الآن هم فقط یک لایه بسیار نازک و پراکنده در شمال باقی مانده است و بهسختی میتوان گفت آبی وجود دارد.
در جنوب دریاچه نیز حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ کیلومتر از مساحت دریاچه بهعمق حدود ۱۵ تا ۲۰ سانتیمتر آب باقی مانده است که با ادامه این روند، تا پایان تابستان احتمال خشکشدن کامل آن هم وجود دارد.
معاون تالابهای سازمان حفاظت محیط زیست گفت: شوربختانه اکنون تراز آب به پایینترین حد رسیده است و اگر از این نیز پایینتر رود، دیگر عددی اعلام نمیشود چرا که کمترین آمار ممکن همین عدد است.
معاون تالابهای سازمان حفاظت محیط زیست:شوربختانه اکنون تراز آب دریاچه ارومیه به پایینترین حد رسیده و اگر از این نیز پایینتر رود، دیگری عددی اعلام نمیشود چرا که کمترین آمار ممکن همین عدد است. البته از نظر میدانی به واسطه افزایش دمای هوا و تبخیر شرایط از این ارقام هم بدتر خواهد شد/در نتیجه پیشبینی مدیرکل استان مبنی بر خشکی کامل تا پایان تابستان کاملا درست است و، چون در پاییز نیز بعید است نیز دریاچه آوردهای داشته باشد، احتمال خشکی کامل بسیار بالاست.
دریاچه ارومیه، زمانی دومین دریاچه شور بزرگ جهان و نگین آبی شمالغرب ایران، امروز تنها سایهای از عظمت گذشته خود را بر دوش میکشد. اگرچه تغییرات اقلیمی، کاهش بارندگی و افزایش دما نقشهایی در خشک شدن این دریاچه داشتهاند
مسئله اما فقط خشک شدن یک دریاچه نیست. اینجا صحبت از امنیت زیستی شمالغرب ایران، از دست رفتن کشاورزی منطقه و افزایش ریزگردهای نمکی و مهمتر از آن خالی شدن دل یک ملت است.
یک کارشناس ارشد حوزه محیطزیست درباره تشدید بحران خشکسالی در تهران، گفت: تهران یک مورد استثنا است به دلیل اینکه مهمترین مصرفکننده تهران، برخلاف ۳۰ استان دیگر که کشاورزی است، آب شرب است.
بنیان گذار آب و هواشناسی سینوپتیک ایران گفت: در کنفرانس پاریس هدف اصلی افزایش دما تا سال ۲۱۰۰ فقط تا ۱.۵درجه بود، ولی وقتی متوجه شدند تحقق این هدف ممکن نیست، سقف را به ۲درجه افزایش دادند، در حالی که الآن افزایش دما از ۱.۵درجه هم عبور کرده است.
طبق گزارشهای رسمی، تا سال ۱۴۰۰ بیش از ۲۰ هزار میلیارد تومان صرف پروژههای مختلف احیای دریاچه ارومیه شد. بعدتر نیز گفته شد که این هزینهها شامل ساخت و بهینهسازی سدها، انتقال آب، پروژههای مدیریت منابع آبی و احیای اکوسیستم بوده است. با این حال، حجم عظیم مشکلات و گستردگی خشکی باعث شده این بودجه کافی نباشد و نیاز به سرمایهگذاری بیشتر و مدیریت بهتر احساس شود. در بهترین حالت احیای دریاچه ارومیه نه فقط نیازمند یک مدیریت بحران کارآمد بلکه نیازمند بودجهای دستکم ۱۵ میلیارد دلاری است.
در واکنش به اظهارات محیطزیست آذربایجان غربی دربارۀ «خشک شدن ۱۰۰ درصدی» دریاچۀ ارومیه، کارگروه ملی نجات این دریاچه اعلام کرد: برخلاف فضاسازیهای غیرکارشناسی، روند احیا همچنان ادامه دارد و خشکی کامل هنوز رخ نداده است/عیسیپور، عضو دبیرخانه میگوید: کاهش ۳۰٪ بارندگی و افزایش ۲ درجهای دما باعث شرایط اقلیمی استثنایی شده، اما تأمین بخشی از حقابۀ دریاچه از منابعی مانند سد کانیسیب ادامه دارد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان آذربایجان غربی گفت: در شمال دریاچه تنها لایه نازکی از آب باقی مانده است که در کمتر از یک هفته خشک خواهد شد، جنوب دریاچه نیز حدود ۷۰۰ کیلومترمربع آب دارد که تا آخر تابستان خشک میشود.
تازهترین عکس ماهوارهای از دریاچه ارومیه که روز جمعه ۲۷ تیرماه ثبت شده است. تصویری تاسف بار که نشان میدهد دریاچه ارومیه به طور کامل در حال خشک شدن است.
ستاد احیای دریاچه ارومیه که در دولت یازدهم تشکیل شد، از حضور بهترین متخصصان و کارشناسان داخلی و بینالمللی بهره برد و با مشارکت دانشگاههای علم و صنعت، شهیدبهشتی، صنعتی امیرکبیر، تهران، تربیتمدرس و دانشگاههای معتبری مانند واخنینگن و دلفت هلند، یوتای آمریکا و ملبورن استرالیا، راهکارهای علمی و عملی احیای این دریاچه را شناسایی کرد.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجان شرقی گفت: «حجم آب دریاچه ارومیه در این تراز حدود ۱.۱۴ میلیارد مترمکعب برآورد میشود که این میزان نسبت به مشابه سال قبل ۱.۴۴ میلیارد مترمکعب کاهش داشته است.»
کشف گودالی در دریاچه ارومیه باعث حیرت و نگرانی شهروندان و فعالین محیط زیست شده است. این گودال که حدود ۸۰۰ متر از سال غربی دریاچه ارومیه فاصله دارد، قطری ۱۰ متری و عمق نزدیک یک و نیم متر دارد. شوری آب و وجود آرتمیا در آب این گودال شایعه پدیده غیرعادی بودن آن را رد میکند. حجت جباری، مدیرکل حفاظت محیطزیست آذربایجان غربی با رد شایعات وجود پدیدههای نگران کننده در بستر دریاچه گفته که دمای آب این گودالها ۳۷ درجه و پر از آرتمیا است و ۲۶ ماه قبل با دخالت انسانی ایجاد شده است.