جنگی که با حملات هوایی آغاز شد، حالا به نبردی ژئوپلیتیک بر سر نفت، تنگه هرمز و ثبات اقتصاد جهانی تبدیل شده است. گزارش رسانههای بینالمللی نشان میدهد دامنه این درگیری از خاورمیانه فراتر رفته و پای دستکم ۲۰ کشور را به شکل مستقیم یا غیرمستقیم به میدان کشانده است.
بذرپاش از سفره ۱۲ میلیارد دلاری میگوید، اما در دنیای واقعی، نفت گران در محاصره تحریم و هزینههای جنگ، تنها یک عدد روی کاغذ است. وقتی بشکهها با تخفیفهای نجومی و در مسیرهای زیرزمینی فروخته میشوند، آیا طلای سیاه میتواند ریالِ رنجور را نجات دهد یا این فقط یک سراب آماری است؟
قیمت نفت برنت پس از آنکه تولیدکنندگان بزرگ خاورمیانه به دلیل بسته ماندن تنگه حیاتی هرمز در پی جنگ با ایران تولید خود را کاهش دادند، تا ۱۵ درصد جهش کرد و به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید.
تصویر کلی بازار نفت همچنان صعودی است؛ بهگونهای که نفت برنت در مجموع طی این هفته حدود ۲۰درصد رشد داشته و شاخص نفت آمریکا نیز افزایش ۱۹درصدی را تجربه کرده است.
تنشهای نظامی در قلب خاورمیانه، بازار انرژی را از مدارهای سنتی خارج کرده و به مرز «انفجار قیمتی» کشانده است. در حالی که کانونهای مالی غرب از کابوس نفت ۲۰۰ دلاری واهمه دارند، اهرم انرژی به مؤلفهای کلیدی در بازدارندگی راهبردی ایران بدل شده؛ موازنهای که میتواند نظم پولی جهان را با چالشی بیسابقه روبهرو کند.
قیمت نفت در معاملات روز جمعه بازار آسیا برای اولین بار در شش روز گذشته کاهش یافت، اما در پی اختلالات عرضه ناشی از تجاوز هوایی آمریکا و اسرائیل و پاسخ ایران، در مسیر ثبت افزایش قیمت هفتگی قرار دارد.
قیمت نفت برنت از مرز ۸۵ دلار عبور کرد و بانک جیپی مورگان هشدار داد در صورت ادامه اختلال در عبور نفتکشها طی سه هفته آینده، قیمت این شاخص نفتی میتواند تا حدود ۱۲۰ دلار در هر بشکه افزایش یابد.
در ششمین روز جنگ، تنگه هرمز بیآنکه رسماً بسته شود، عملاً از کار افتاده است؛ شاهرگی که با خروج بیمهگران، صف نفتکشهای سرگردان و صفآرایی ناوهای جنگی، به نقطهای رسیده که هر خطای محاسباتی در آن میتواند اقتصاد جهان را با شوکی تاریخی روبهرو کند.
بازار جهانی نفت برای اولین بار پس از حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران بازگشایی شد. بلومبرگ اعلام کرده است که افزایش قیمت نفت در بازگشایی این هفته، بیشترین میزان افزایش در طول چهار سال گذشته بوده است.