بحران حقابه ایران از رودخانه هیرمند وارد مرحلهای تازه شده؛ مرحلهای که دیگر صرفاً اختلافی بر سر اجرای معاهده ۱۳۵۱ نیست و حالا ابعاد ژئوپلیتیکی، امنیتی، زیستمحیطی و حتی تغییرات جمعیتی در مرزهای شرقی ایران را نیز دربر گرفته است.
سخنگوی صنعت آب کشور با تأکید بر اینکه کشور وارد دوره ترسالی نشده است، گفت: بر اساس شاخصهای رسمی، وضعیت بارش کشور در محدوده نرمال قرار دارد، اما این نرمال بودن به معنای نبود مشکل کمآبی در برخی استانها نیست.
سخنگوی آبفای تهران در خصوص وضعیت مخازن سدها گفت: در حال حاضر تنها ۱۸ درصد از ظرفیت کل مخازن سدهای تهران آبگیری شده است و مجموع ذخیره آب به ۳۴۵ میلیون مترمکعب رسیده است.
طبق آخرین آمار از سدهای تامین کننده آب شرب و کشاورزی استان تهران و البرز؛ تا ۴ اردیبهشت سد امیرکبیر با ۶۵ میلیون متر مکعب موجودی نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۲ درصد بیشتر و نسبت به متوسط ۱۰ ساله ۴۷ درصد کمتر آب دارد.
معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای تهران از کاهش حجم ذخیره سدهای پنجگانه استان به ۲۹۹ میلیون مترمکعب خبر داد. این در حالی است که سال گذشته در مدت مشابه، میزان ذخایر ۴۱۸ میلیون مترمکعب بوده و پایتخت اکنون با افت ۱۱۹ میلیون مترمکعبی آب شرب روبرو است.
رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی با اشاره به تداوم کسری بارش در تهران اعلام کرد با وجود بهبود نسبی بارندگی در برخی مناطق کشور، کمآبی پایتخت جبران نشده و پیشبینی میشود تابستانی گرمتر از حد معمول در پیش باشد.
کاهش ۳۵ درصدی بارندگی تهران فقط یک عدد در گزارشهای هواشناسی نیست. این رقم نشانه تغییری عمیق در تراز آبی پایتخت است؛ تغییری که سرنوشت بیش از ۲۰ میلیون نفر در تهران و استانهای اطراف را تحت تأثیر قرار میدهد.
آمار رسمی وزارت نیرو نشان میدهد که در روز دوم اسفندماه ۱۴۰۴، حجم ذخایر آبی سدهای کشور به ۳۲ میلیارد و ۳۹۰ میلیون مترمکعب رسیده است؛ یعنی تنها ۴۱ درصد ظرفیت مخازن پر و ۵۹ درصد آن خالی است.
طبق آخرین آمار، مخازن سدهای مهم کشور تنها ۴۱ درصد ظرفیت خود آب دارند و ۱۹ سد حیاتی کمتر از ۲۰ درصد پر شدهاند. در حالی که کشور با کاهش محسوس ذخایر آبی مواجه است.
افزایش دما، کاهش بارشها و تداوم خشکسالیهای پیاپی، فشار مضاعفی بر منابع آبی کشور وارد کرده است در این میان میزان هدررفت آب در شبکههای توزیع شهری و روستایی بین ۲۵ تا ۳۰ درصد برآورد میشود
معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای تهران با هشدار درباره وضعیت منابع آبی پایتخت اعلام کرد روند کاهش حجم ذخیره سد طالقان در هفتههای اخیر شدت گرفته و این سد در حال حاضر نیز از حجم قابل توجهی برخوردار نیست.
سخنگوی آبفای تهران با اشاره به میزان مصرف روزانه آب در تهران گفت: در حال حاضر مصرف آب شهر تهران روزانه حدود ۲ میلیون و ۷۵۰ هزار مترمکعب، معادل ۲ میلیارد و ۷۵۰ میلیون لیتر است.
حجم آب موجود در مخازن سدهای کشور اکنون ۲۰.۴۷ میلیارد مترمکعب است؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۲۲.۱۳ میلیارد مترمکعب بوده و کاهش ۷ درصدی را نشان میدهد.
بررسی وضعیت بارندگیها نشان میدهد توزیع بارش در کشور نامتوازن بوده است. بر اساس آمارها، بارندگی در ۷ استان بیش از حد نرمال گزارش شده، در حالی که ۶ استان با کمترین میزان بارش در شرایط تنش آبی قرار دارند.
کاهش شدید ذخایر سدهای کشور و افت معنادار بارش در استانهای پرجمعیت، نشان میدهد بحران آب از خردادماه و از فلات مرکزی آغاز خواهد شد؛ بحرانی که میتواند به قطعی گسترده آب و حتی برق در ماههای گرم سال منجر شود، آن هم در شرایطی که برداشت از سدها ناچاراً ۲۷ درصد کاهش یافته است.