نیویورک تایمز نوشت: وقتی رئیسجمهور ترامپ ماه گذشته تهدید کرد که اگر دولت ایران با توافقی برای مهار برنامه هستهای خود موافقت نکند، ایران را هدف حمله قرار خواهد داد، پنتاگون در موقعیت مناسبی برای پشتیبانی عملی از این تهدید قرار نداشت.
خبرگزاری دانشجو ویدئویی اظهارات خبرساز ترامپ درباره ایران را منتشر کرد. ترامپ همزمان با احتمال موفقیت مذاکره با ایران از اغتشاشگران مسلح حمایت کرد! توهمات تکراری ترامپ بعد از بارها شکست؛ تغییر نظام در ایران بهترین اتفاقه که میشه بیافته!
نتانیاهو بیم آن دارد که ترامپ به توافقی با تهران تمایل نشان دهد؛ توافقی که ممکن است برخی مؤلفههای مهم از توانمندیهای تهاجمی ایران را دست نخورده باقی بگذارد.
بحثی در سال گذشته میان دو تبعه خارجی در مورد ایران بود، که موضوعی غیرعادی برای جاسوسان آمریکایی نبود. اما شنود این مکالمه که توسط یک سرویس اطلاعاتی خارجی جمعآوری شده و به ایالات متحده منتقل شده بود، اکنون به نقطه مناقشهای در داخل جامعه اطلاعاتی و میان دولت و کنگره تبدیل شده است. دلیل آن یک نام خاص است که در این گفتوگو مطرح شده است: جارد کوشنر، داماد رئیسجمهور ترامپ.
اظهارات تازه معاون وزیر خارجه روسیه درباره «منتفی نبودن عملیات نظامی علیه ایران» در کنار گزارشهای رسانههای آمریکایی از افزایش آرایش نظامی در خاورمیانه، نشانهای است از اینکه پرونده ایران بار دیگر وارد فاز خطرناک «دیپلماسی زیر سایه تهدید» شده است.
سخنگوی وزارت خارجه درباره احتمال حمله نظامی آمریکا به ایران گفت: در پنج دهه گذشته بارها شنیدهایم که «همه گزینهها روی میز است»، آن هم بدون هیچ دلیل موجهی.
در آستانه دور دوم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا و همزمان با سفر زودهنگام بنیامین نتانیاهو به واشنگتن، شبکه ۱۵ اسرائیل مدعی شده آمریکا از ایران خواسته با «محتوایی جدی و معنادار» و با ارائه امتیازاتی وارد گفتوگوهای بعدی شود؛ ادعایی که اگرچه قابل راستیآزمایی نیست، اما میتواند بخشی از یک جنگ روانی برای شکلدهی به زمین بازی مذاکرات باشد.
اگر مذاکرات به گونهای پیش نرود که خیال ترامپ آمریکا از دو هدف استراتژیک پیش گفته آسوده گردد، احتمال جنگ، بسیار بالا خواهد بود چرا که هر هزینهای ولو بالا، از نظر راهبردی، این ارزش را دارد که منتهی به تحقق دو هدف اصلی شود.
بر اساس نظرسنجی مشترک اکونومیست و یوگاو که در فاصله ۳۰ ژانویه تا ۲ فوریه ۲۰۲۶ انجام شده، ۴۸ درصد از شهروندان آمریکا با دخالت نظامی این کشور در ایران مخالفت کردهاند.
در حالی که گفتوگوهای ایران و آمریکا برای «مهار تنش و ادامه مذاکرات» در مسقط آغاز شده، هنوز نشانههای پررنگی از آرایش نظامی واشنگتن در خاورمیانه دیده میشود؛ از انتقال تجهیزات و هواپیماهای سنگین گرفته تا حضور گروههای ناو هواپیمابر و پروازهای مکرر جنگی که سایه جنگ را همچنان بر منطقه نگه داشتهاند.
بنیامین نتانیاهو روز ۲۹ بهمن در کاخ سفید با دونالد ترامپ دیدار خواهد کرد. این یعنی به رغم در جریان بودن مذاکرات هستهای، تهران ممکن است تحت فشار همزمان نظامی و سیاسی بیشتر قرار بگیرد.
نیویورکتایمز گزارش داده ایران و آمریکا پس از ماهها اختلاف، به توافق اولیهای برای مذاکرات مستقیم دست یافتهاند؛ مذاکراتی که تمرکز اصلی آن بر برنامه هستهای و بحثهای جانبی درباره برنامه موشکی و گروههای نیابتی خواهد بود. کارشناسان داخلی معتقدند برگزاری مستقیم گفتگوها، به ویژه در تهران و واشنگتن، میتواند شانس رسیدن به توافق آبرومندانه را افزایش دهد و اتلاف وقت ناشی از مدل غیرمستقیم را کاهش دهد.
کشورهای منطقه از جمله قطر، مصر، ترکیه و روسیه تلاش کردهاند با میانجیگری، مسیر مذاکرات ایران و آمریکا را هموار کنند. بستههای پیشنهادی آنها شامل محدودسازی غنیسازی اورانیوم، توافق عدم تجاوز و کنترل انتقال فناوری و تسلیحات است و هدف اصلی، کاهش تنشها و حفظ ثبات و نفوذ منطقهای اعلام شده است.
بعد از چند روز خبرهای ضدونقیض درباره محل و شکل مذاکرات ایران و آمریکا دوباره عمان به عنوان میزبان قطعی مذاکرات مطرح شده است؛ گفتوگوهایی که در فضای بیاعتمادی و اختلاف بر سر دستور کار، بیش از آنکه نوید «توافق بزرگ» بدهد، فعلاً آزمونی برای سنجش اراده دو طرف در مدیریت بحران است.
مسعود اسداللهی در برنامه «سلام صبح بخیر» ادعا کرد که هفته گذشته تصمیم برای حمله گرفته شده بود، اما پس از آنکه نیروی هوافضای سپاه همه موشکهای خود را در وضعیت عملیاتی قرار داد، این اقدام متوقف شد. به گفته او، بنیامین نتانیاهو از دونالد ترامپ خواست فعلاً دست نگه دارد، زیرا میدانست سامانه پدافندی اسرائیل توان رهگیری حجم گستردهای از موشکها را ندارد. اسداللهی همچنین افزود که در شش ماه گذشته، نیروی هوافضای سپاه بهصورت شبانهروزی روی توسعه موشکهای جدید کار کرده و کمکهایی نیز دریافت شده است؛ موضوعی که طرف مقابل از آن آگاهی دارد. جزئیات این اظهارات را میبینید و میشنوید.
کشورهای منطقه میتوانند پیام منتقل کنند، تنش را مهار کنند و فضای گفتوگو بسازند، اما ابزار رفع تحریمها یا ارائه تضمینهای پایدار را در اختیار ندارند. به بیان دیگر، آنها تسهیلگر مذاکرهاند، نه تصمیمگیر نهایی.
تحولات فعلی نشان میدهد که آمریکا با تقویت نیروهای دریایی، هوایی و جنگ الکترونیک در خلیج فارس و منطقه خاورمیانه، تصویری از آمادگی گسترده در برابر هرگونه تغییر در وضعیت امنیتی ارائه میدهد؛ موضوعی که هم میتواند بهعنوان ابزار فشار در مذاکرات و بخشی از استراتژی بازدارندگی خوانده شود و هم میتواند به نگرانیها درباره احتمال تشدید سطح تقابل نظامی دامن بزند.