حسن روحانی یکی از شناختهشدهترین سیاستمداران جمهوری اسلامی ایران در چهار دهه گذشته است؛ چهرهای که از سطوح امنیتی و راهبردی نظام به ریاستجمهوری رسید و نقش مهمی در سیاست خارجی، اقتصاد و مدیریت بحرانهای کلان کشور ایفا کرد.
حسن روحانی با نام اصلی حسن فریدون، در ۲۱ آبان ۱۳۲۷ در سرخه استان سمنان متولد شد. او در خانوادهای مذهبی و سنتی رشد یافت؛ پدرش روحانی بود و فضای خانوادگی، او را از سنین پایین با مسائل دینی و اجتماعی آشنا کرد. تحصیلات حوزوی و دانشگاهی
روحانی تحصیلات حوزوی خود را در حوزه علمیه قم آغاز کرد و همزمان مسیر تحصیلات دانشگاهی را ادامه داد. او در نهایت موفق به اخذ دکترای حقوق عمومی شد؛ ترکیبی از دانش فقهی و حقوقی که در مسیر فعالیتهای سیاسی و امنیتیاش نقش مهمی ایفا کرد.
فعالیتهای انقلابی پیش از ۱۳۵۷
روحانی پیش از انقلاب اسلامی در فعالیتهای سیاسی و مذهبی حضور داشت و بهدلیل همین فعالیتها چندین بار بازداشت شد. او پس از پیروزی انقلاب، بهسرعت وارد ساختار جدید قدرت شد و بهعنوان یکی از نیروهای مورد اعتماد نظام شناخته شد.
آغاز مسئولیتهای کلان پس از انقلاب
پس از انقلاب، حسن روحانی در مسئولیتهای مختلفی از جمله نمایندگی مجلس شورای اسلامی و ریاست کمیسیونهای مهم دفاعی و امنیتی فعالیت کرد. حضور مستمر او در حوزههای حساس، جایگاهش را بهعنوان چهرهای امنیتی تثبیت کرد.
دبیر شورای عالی امنیت ملی؛ مهمترین سمت امنیتی
مهمترین سمت امنیتی حسن روحانی، دبیری شورای عالی امنیت ملی بود. او از سال ۱۳۶۸ تا ۱۳۸۴، بهمدت ۱۶ سال این مسئولیت راهبردی را بر عهده داشت؛ دورهای که کشور با تحولات امنیتی، منطقهای و بینالمللی مهمی مواجه بود.
اتفاقات مهم دوران دبیری شورای عالی امنیت ملی
در دوره دبیری روحانی، ایران با پایان جنگ و بازسازی کشور، تحولات منطقهای، جنگ خلیج فارس، حمله آمریکا به افغانستان و عراق و تشدید فشارهای بینالمللی مواجه شد. شورای عالی امنیت ملی در این سالها نقش محوری در مدیریت تهدیدها داشت.
پرونده هستهای و مذاکرات با غرب
یکی از مهمترین پروندههای دوران دبیری روحانی، پرونده هستهای ایران بود. او بهعنوان مسئول مذاکرات هستهای با اروپا تلاش کرد از طریق گفتوگو، مانع تشدید تحریمها شود؛ رویکردی که بعدها به یکی از محورهای اصلی کارنامه سیاسی او تبدیل شد.
ورود به انتخابات ریاستجمهوری ۱۳۹۲
حسن روحانی در سال ۱۳۹۲ وارد رقابتهای ریاستجمهوری شد. او بهعنوان نامزد جریان اعتدال و با حمایت اصلاحطلبان، با شعار تعامل با جهان و بهبود معیشت مردم پا به میدان گذاشت.
شرایط کشور در زمان انتخابات
در سال ۱۳۹۲، اقتصاد ایران با تورم بالا، رکود، تحریمهای سنگین و بیثباتی بازار ارز مواجه بود. فضای اجتماعی نیز متأثر از فشارهای اقتصادی و ناامیدی نسبت به آینده بود؛ شرایطی که زمینه رأیآوری روحانی را فراهم کرد.
رقبا و پیروزی در انتخابات
رقبای اصلی روحانی در انتخابات ۱۳۹۲، چهرههایی چون محمدباقر قالیباف و سعید جلیلی بودند. روحانی با کسب بیش از ۵۰ درصد آرا در دور نخست پیروز شد و بهعنوان هفتمین رئیسجمهور ایران انتخاب شد. مهمترین اتفاقات دوره اول ریاستجمهوری
مهمترین رویداد دوره اول ریاستجمهوری روحانی، توافق هستهای برجام در سال ۱۳۹۴ بود. این توافق امیدهایی برای بهبود اقتصاد، کاهش تحریمها و ثبات بازارها ایجاد کرد، هرچند این آثار پایدار نماند.
دوره دوم و تشدید بحرانها
روحانی در انتخابات ۱۳۹۶ دوباره پیروز شد، اما دوره دوم ریاستجمهوری او با خروج آمریکا از برجام، بازگشت تحریمها، جهش نرخ ارز و بحران کرونا همراه شد؛ مسائلی که فشار سنگینی بر اقتصاد و معیشت مردم وارد کرد.
روحانی پس از ریاستجمهوری
پس از پایان دوره دوم در سال ۱۴۰۰، حسن روحانی از قدرت اجرایی کنار رفت. او همچنان در ایران حضور دارد و گهگاه با سخنرانیها و بیانیههای سیاسی، به تحولات داخلی و خارجی واکنش نشان میدهد.