تاریخ انتشار: ۱۰:۴۵ - ۰۶ آذر ۱۴۰۳

شرط عربستان برای تعامل با آمریکای ترامپ

ناظران با اشاره به تعاملات تهران و ریاض بر این باورند که عادی‌سازی روابط ۲ بازیگر زمینه را برای توسعه همکاری‌های پادشاهی و ایران در حوزه‌های مختلف هموار خواهد کرد؛ از منظر این گروه چنین تعاملی سیگنالی است به ترامپ. با این همه گروهی دیگر با اشاره به تعاملات شخصی و مالی پادشاهی با رئیس‌جمهوری تازه آمریکا مدعی‌اند که معادلات حاکم پیچیده‌تر از آن چیزی است که دیده می‌شود.

بازی بن سلمان در صفحه شطرنج خاورمیانه

اقتصاد۲۴-ایران و عربستان سعودی به سرعت سطح تعامل خود را افزایش می‌دهند. هفته گذشته، پادشاهی یک هیئت نظامی بلندپایه را برای گفت‌و‌گو در مورد همکاری احتمالی به تهران اعزام کرد. در همین حال، محمد بن‌سلمان، ولیعهد سعودی مستقیماً با رئیس‌جمهوری، معاون رئیس‌جمهوری و وزیر خارجه ایران تعامل داشته است. با این حال، رایزنی‌های انجام شده زمینه را برای تعمل اقتصادی میان ۲ بازیگر هموار نکرده است؛ گزاره‌ای که پیش‌بینی می‌شد در صورت عادی‌سازی روابط تهران و ریاض محقق شود. علاوه بر این، در مورد چگونگی تغییر معادلات صفحه شطرنج منطقه‌ای با بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید در ژانویه نیز سوال‌های زیادی مطرح است.

فصل تاریخی در روابط تهران و ریاض

امواج میدیا با اشاره به مولفه‌های فوق نوشت، فیاض بن‌حامل الرویلی، رئیس ستاد کل نیرو‌های مسلح عربستان سعودی، در تاریخ ۱۰ نوامبر برای سفری بی‌سابقه به ایران داشت. او در جریان این سفر با محمد باقری، همتای ایرانی‌اش دیدار کرد. هم‌زمان گفته شد که مقام‌های ارشد نظامی دو کشور در باب همکاری‌های دوجانبه و توسعه دیپلماسی دفاعی رایزنی داشتند. در این میان، باقری همچنین از عربستان سعودی خواست تا در رزمایش دریایی ایران در سال آینده شرکت کرده یا به‌عنوان ناظر در آن مشارکت داشته باشد. در مقابل تارویلی با اشاره به فعل و انفعال‌های میانجی‌گرایانه چین که زمینه‌ساز توافق مارس ۲۰۲۳ شد گفت که توافق حاصله فرصتی استراتژیک بود.

امواج میدیا در ادامه گزارش خود آورد، سفر الرویلی، دومین سفر بلندپایه یک مقام سعودی به ایران از زمان توافق عادی‌سازی است. پیشتر فیصل بن‌فرحان، وزیر خارجه عربستان ماه ژوئن ۲۰۲۳ به ایران سفر داشت. به بهانه سفر مقام ارشد نظامی عربستان، روزنامه «دنیای اقتصاد» عنوان فصل تاریخی در روابط دو بازیگر را به عنوان تیتر گزارش اصلی‌اش برگزید؛ در حالی که روزنامه دولتی ایران نوشت این «سفر مهم» نشان داد که «زمان دیپلماسی نظامی فرارسیده است». ساعاتی پس از دیدار الرویلی با باقری، رسانه‌های ایران گزارش دادند که مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری و محمد بن‌سلمان تلفنی گفت‌و‌گو کرده و در مورد لزوم گسترش روابط رایزنی داشتند. پزشکیان به بن‌سلمان گفت که به‌واسطه مشغله کاری نمی‌تواند در نشست اضطراری سازمان همکاری اسلامی (OIC) در ۱۱ نوامبر در ریاض شرکت کند. از همین رو، محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهوری به‌جای او در این نشست فوق‌العاده حاضر شد. بر اساس بازخوانی ایرانی‌ها از رایزنی رهبران دو کشور می‌توان گفت که روابط تهران و ریاض به شکلی تاریخی و بی‌سابقه رشد کرده و بستر برای توسعه همکاری‌ها هموار شده است.

بازی شطرنج ریاض

ایران و عربستان سعودی در مارس ۲۰۲۳ پس از بیش از هفت سال جدایی، به توافقی دست یافته و زمینه را برای عادی‌سازی هموار کردند. پیشتر پادشاهی روابط خود را در سال ۲۰۱۶ پس از آن که معترضان ایرانی در اعتراض به اعدام شیخ النمر، روحانی مخالف شیعه سعودی، اماکن دیپلماتیک ریاض را در تهران و مشهد هدف حملاتشان قرار دادند، متوقف شد. بعد از آن چندین کشور بزرگ عربی، از جمله کویت و امارات متحده عربی، در همبستگی با ریاض، به روابط دیپلماتیک خود با ایران پایان داده و یا سطح روابط خود را کاهش دادند. اما از زمان عادی‌سازی روابط عربستان و ایران، تعامل کشور‌های عربی با تهران بهبود یافته و گروهی از بازیگران برای احیای روابط دیپلماتیک با ایران گام‌هایی جدی را برداشته‌اند. به نوشته امواج میدیا، سفر رئیس ستاد دفاع عربستان به ایران تنها چند روز پس از پیروزی ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا انجام شد.


بیشتر بخوانید:پشت پرده تعامل ایران و عربستان و جاماندن اسرائیل؛ ریاض پلن تل‌آویو را خنثی کرد


ترامپ در نخستین سال‌های ریاستش یعنی بین سال‌های ۲۰۱۷-۲۰۲۱ ایران را تحت‌فشار قرار داد و سیاست «فشار حداکثری» را علیه تهران اعمال کرد؛ در آن بازه زمانی روابط آمریکا با کشور‌های عربی خلیج‌فارس تقویت شد. در اواخر دوره اول ریاست‌جمهوری ترامپ، چندین کشور عرب روابط خود را با اسرائیل -رقیب منطقه‌ای و دشمن اصلی ایران– به‌واسطه توافق‌نامه ابراهیم ۲۰۲۰ عادی کردند. عربستان سعودی پیش از آغاز جنگ غزه در اکتبر ۲۰۲۳ در آستانه برقراری روابط با اسرائیل بود. در این میان سفر الرویلی و اظهارات بن سلمان در باب لزوم به حاکمیت و تمامیت ارضی ایران در نشست OIC ممکن است سیگنالی از ریاض باشد، مبنی بر اینکه بازگشت ترامپ تاثیری بر قصد پادشاهی در باب نوع تعاملش با ایران نخواهد داشت. با این حال، به نظر می‌رسد سعودی‌ها کماکان برای ترامپ در عرض دوم ریاستش پیش‌شطر‌هایی را دارند.

ایران ۲۱ اکتبر گفته بود که رزمایش دریایی مشترک با عربستان سعودی در دریای سرخ برگزار خواهد کرد. با این حال، دیپلمات ارشد سعودی ۳۱ اکتبر مدعی شدند: «با توجه به شرایط منطقه‌ای کنونی، بعید است که در آینده نزدیک رزمایش‌های مشترک برگزار شود». در عین حال، عربستان سعودی برای اولین بار به صراحت از اسرائیل در مورد حمله ۲۶ اکتبر به ایران انتقاد کرد. پس از حمله هوایی اسرائیل، وزارت خارجه عربستان سعودی تنها با صدور بیانیه‌ای این حمله را بدون نام بردن از اسرائیل محکوم کرد. ناظران با استناد به متغیر‌هایی که در بالا بدان‌ها اشاره شد و سیاست‌های یک بام و دو هوای پادشاهی مدعی‌اند که چشم‌انداز ساختار سیاسی منطقه با زمانی‌که ترامپ برای اولین بار در سال ۲۰۱۷ به قدرت رسید، بسیار متفاوت است. به باور آنها، تنش‌های پیشین بین ایران و همسایگان عرب خلیج‌فارس کم‌رنگ شده، آن‌هم در حالی‌که جنگ اسرائیل در غزه و لبنان، رویارویی تهران و تل‌آویو و کشور‌های اسلامی را به‌هم نزدیک‌تر کرده است.

به ادعای امواج میدیا، ایران مدت‌هاست که مشتاق توسعه روابط با همسایگان خود بوده، به‌ویژه برای جلوگیری از تلاش‌های آمریکا برای انزوای تهران در خاورمیانه؛ و این در حالی است که سیاست‌های منطقه‌ای دولت جو بایدن -از جمله حمایت نظامی و سیاسی آهنین از اسرائیل- با تسهیل تعامل اعراب و ایران تاحدی نتیجه معکوس داشته است. عربستان سعودی احتمالاً با احتیاط روابط خود با ایران را توسعه خواهد داد و با احتیاط پیامد‌ها و نتایج تعامل با تهران را رصد خواهد کرد.

منبع: اقتصاد نیوز
ارسال نظر
قوانین ارسال نظر
لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و ... باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
در غیر این صورت، «اقتصاد24» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.
خواندنی‌ها
خودرو
فناوری
آخرین اخبار

سیاست های پولی و مالی چه تفاوتی دارند؟

چه عواملی بر ارزش ارز یک کشور تأثیر می‌گذارند؟

بیشترین تصادف‌های تهران چه ساعتی است؟

پیش بینی بورس چهارشنبه ۷ آذر ۱۴۰۳

فیلم/ شکنجه ایرانی‌ها توسط گروگان‌گیر‌های افغان (۱۸+)

مرگ مشکوک ۲ کودک تهرانی پس از مصرف ماکارونی

خرید خودرو‌های وارداتی با حساب وکالتی بانک رفاه کارگران

دستیار رئیس جمهور: در سال ۱۴۲۰ ما وارد دوره کهنسالی می‌شویم

منبع لبنانی: جهت تصویب توافق آتش‌بس آماده باشید

برای گسترش شمولیت مالی و توسعه توثیق الکترونیکی باید نگاه سنتی را کنار بگذاریم

تعیین اعضای دوره نهم شورای عالی حوزه‌های علمیه

عکس/ قرارداد محرم نویدکیا فسخ شد

اجرای طرح "سرمایه‌یار رفاه" بانک رفاه کارگران آغاز شد

گاز ارزان و بهره‌وری پایین نیروگاه دو عامل اصلی ناترازی

تندیس سیمین سه ستاره جشنواره ملی صنعت سلامت محور به ایرانول تعلق گرفت

عضویت شرکت نفت ایرانول در انجمن علوم فن‌آوری و بسته‌بندی ایران

بیمه معلم، مجری بیمه حوادث و مسئولیت مدنی کودکستان‌های کشور شد

رنگ قرمز در شب یلدا نماد چیست؟

روش معجزه آسا برای چربی سوزی پشت میز کار

نایب‌قهرمانی تیم ملی کاراته ایران در جام جهانی با حضور ملی‌پوشان بیمه تعاون

جزییاتی از طرح پرداخت حق ثبت مهریه+ جدول

مراسم تقدیر از برترین‌های فروش منطقه ۵ بیمه پاسارگاد برگزار شد

راهکار طلایی برای پاک کردن لاک ناخن از روی مبل و فرش+عکس

بیمه ملت، بیشترین رضایت مشتری و کمترین شکایت ثبت شده در صنعت بیمه

فرصتی استثنایی برای استفاده از تخفیفات ویژه در جشنواره ۲۱

مرکز ارتباط با مشتریان موسسه اعتباری ملل؛ پشتیبان مطمئن شما

معدن گنجه رودبار بسته شد

حضور پرقدرت بانک مسکن در عرصه ساخت و ساز با افزایش سرمایه/ نقش‌آفرینی پررنگ‌تر بانک مسکن در کنار دولت

۴ باور غلط درباره مصرف نمک

ارتقای جایگاه بانک مسکن با تکیه بر ابزار‌ها و محصولات جدید

کمبود این ویتامین در بدن سبب کاهش شنوایی می‌شود

نثاری: افزایش سرمایه بانک مسکن، حجم تسهیلات ساخت و ساز‌ها را تقویت می‌کند

حضور فعال بانک ملت در همایش و نمایشگاه بانکداری نوین و نظام‌های پرداخت

عکس/ تغییر عجیب بازیگر روسی سریال خاتون پس از ۶ سال

حمایت گسترده و همه جانبه بانک ملی ایران از سامانه توثیق الکترونیک هوشمند

مشکل بزرگ پرسپولیس با گاریدو

اینفوگرافی/ ۳۱ نماینده‌ای که پس از استعفا راهی پاستور شدند

توقیف سواری تویوتا با ۵۹ میلیون جریمه

اعلام برندگان مسابقه کانون جوانه های بانک ملی ایران

فیلم/ بارش بی سابقه باران در خانه خدا

عکس/ ناصر ملک‌مطیعی کنار بازیگر زن ترکیه‌ای ۵۸ سال پیش

عکس/ ثریا قاسمی و حمیده خیرآبادی در ۲۶ سال قبل

خودرو ۶.۳ میلیارد دلار ارز گرفت+ جدول

پذیرش ۶۰ روز آتش بس در لبنان

ماجرای مرگ مشکوک ۲ کودک تهرانی پس از خوردن ماکارونی

ناصرالدین شاه قاجار کیست؟/ شاهی با طولانی‌ترین دوره حکومت در میان پادشاهان ایران

طرز تهیه رشته پلو با انار مخصوص مهمانی شب یلدا

عکس/ تغییر چهره جذاب مریم مومن

عکس/ صف خدمتکاران ناصرالدین شاه در کاخ گلستان ۱۳۰ سال پیش

عکس/ نوۀ دختری ناصرالدین شاه در کنار مرداب انزلی سال ۱۲۷۳