تاریخ انتشار: ۱۰:۱۳ - ۲۴ دی ۱۴۰۳
بررسی اتفاق اخیر هرمزگان و قاچاق سوخت در ایران

قاچاق سوخت این نوبت از هواپیما

فرهاد شهرکی، نماینده زابل، زاهک، نیمروز و هامون موضوع قاچاق سوخت را بررسی و تاکید کرد: کمیسیون انرژی حدود دو، سه هفته قبل با نهاد‌های ذی‌ربط جلسه‌ای گذاشت و نهاد‌های امنیتی ـ انتظامی اعلام کردند که به‌طور متوسط روزانه ۲۵ میلیون لیتر سوخت از کشور قاچاق می‌شود که ۹۰ درصد آن گازوئیل و ۱۰ درصد بنزین است

بررسی اتفاق اخیر هرمزگان و قاچاق سوخت در ایران/قاچاق سوخت از هواپیما

اقتصاد۲۴- اگر تا دیروز این خیال باطل در ذهن‌مان شکل گرفته بود که قاچاق سوخت توسط سوختبران سیستان و بلوچستان و در همان حد چند بشکه ۲۰ لیتری در روز است، اما پس از آنکه مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری اعلام کرد که قاچاق سوخت در ایران ۲۰ تا ۳۰ میلیون لیتر در روز است، خبر عجیبِ «قاچاق سوخت هواپیما در محل نخاله‌های ساختمانی و از طریق انشعاب لوله دو کیلومتری» در هرمزگان نیز منتشر شد.

دولت کوتاه نمی‌آید

پس از گذشت ۱۳۰ روز از ریاست‌جمهوری مسعود پزشکیان (۱۱ دی) و در جلسه ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، او به صراحت اعلام کرد: «روال موجود که باعث وقوع قاچاق روزانه چند ۱۰ میلیون لیتر سوخت شده، یک فاجعه و گواه ناکارآمدی است. برای بنده نه حتی به‌عنوان رئیس‌جمهور، بلکه به‌عنوان یک شهروند ایرانی نیز به هیچ وجه قابل قبول نیست که بگویند از چرخه‌ای که تولید و توزیع آن در دست خود ماست، روزانه بین ۲۰ تا ۳۰ میلیون لیتر سوخت قاچاق می‌شود. وقتی چنین حجمی از سوخت قاچاق می‌شود و نمی‌توانیم جلوی آن را بگیریم، آیا مردم از ما می‌پذیرند که برای مدیریت مصرف انرژی، گاز و برق صنایع را قطع کنیم.»

البته این موضوع تازه‌ای نیست و سال ۸۸ نیز موضوع ۴۰ میلیون لیتر قاچاق سوخت مایه در روز مطرح شد، اما در ۳ آبان ۱۳۸۸ فرید عامری، مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران قاچاق ۴۰ میلیون لیتر سوخت مایه در روز را تکذیب کرد. اما مسعود پزشکیان در سال ۱۴۰۳ با اطمینان می‌گوید: «قطعاً جلوی این شکل اتلاف و قاچاق ثروت‌های کشور گرفته می‌شود.»

او برای اصلاح سرچشمه‌های این قاچاق، به رئیس ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز ماموریت داد که در یک بازه زمانی یک‌ماهه منشأ و ریشه‌های مشکل در هر بخش را شناسایی و با کمک کارشناسان راهکار‌های اجرایی را طراحی کند. اینطور به نظر می‌آید که دولت در این راه قوه قضائیه را هم با خود همراه کرده است.

سرقت ۷۰ هزار لیتر سوخت از طریق انشعاب لوله

مجتبی قهرمانی، رئیس کل دادگستری هرمزگان نیز دو روز پیش از کشف یک انشعاب دو کیلومتری سرقت از خط لوله سوخت هواپیما موسوم به ATK، در بندرعباس خبر داده و با اشاره به ورود جدی دستگاه قضایی جهت کمک به دولت و کاهش ناترازی انرژی و اجرای طرح کنترل در مبادی تولید، عرضه، توزیع و خطوط لوله فرآورده‌های نفتی گفت: «پس از صدور دستور قضایی و با اقدامات فنی انجام‌شده توسط فرماندهی انتظامی بندرعباس، یک انشعاب ۲ کیلومتری از خط لوله‌ای اصلی که توسط آن سوخت هواپیما‌ها منتقل می‌شد، شناسایی و کشف شده است. این انشعاب غیرمجاز ظرفیت برداشت حدود ۷۰ هزار لیتر در شبانه‌روز داشته است و طبق نظر کارشناسان ارزش خود لوله غیرمجاز حدود ۴ میلیارد تومان است و ظاهراً سارقان دانش فنی و اطلاعات لازم در اختیار داشته‌اند. با ورود مجدد دستگاه قضایی و در نتیجه اقدامات نظارتی انجام‌شده در قرارگاه مقابله با قاچاق سوخت و بر اساس تست‌های انجام‌شده توسط شرکت پخش فراورده‌های نفتی مشخص شد طی سه روز، این خط بیش از ۱۲۹ هزار لیتر کسری داشته است.»


بیشتر بخوانید:حمله کیهان به عضو جبهه پایداری درباره قاچاق سوخت


او از تذکرات و پیگیری‌های دو سال اخیر دستگاه قضایی به مسئولین و مدیران وزارت نفت مبنی بر لزوم نصب دستگاه‌های میتر (لیتر شمار) خبر داد. او بر ضرورت نصب این دستگاه‌ها جهت جلوگیری و پیشگیری از تاراج این سرمایه ملی، خصوصاً در شرایط فعلی و ناترازی انرژی در کشور، تاکید کرده و افزود: «علاوه بر میتر‌های فنی، باید میتر‌های نظارتی و پشتیبان هم نصب شود و در اختیار مراجع نظارتی قرار گیرد تا نظارت و صحت‌سنجی امکان‌پذیر شود.»

جالب آنکه قاچاقچیان سوخت خط انتقال را دو متر زیر زمین پنهان کردند و روی آن را با نخاله‌های ساختمانی و پلاستیک کهنه پوشانده بودند.

شبکه فساد قاچاق درون‌مرزی

اما این همه ماجرا نیست. نباید فکر کنیم تمام سوخت قاچاق از مرز خارج می‌شود و از شبکه فساد قاچاق در درون کشور غافل شویم. آنطور که منابع مطلع می‌گویند؛ قاچاق درونی از سه روزنه نشت می‌شود؛ «دپو و ذخیره‌سازی، کارت‌های سوخت و بارنامه‌های صادر شده.»

برخی از وزارتخانه‌ها سهمیه دارند که در راه جابه‌جایی این سهمیه‌ها بخشی از آن دپو می‌شود. البته تنها وزارتخانه‌ها نیستند که سهمیه دارند؛ یکی از عجیب‌ترین اقدامات دولت بستن قرارداد‌های ماورایی با معادن است. معادن ۴۰ درصد سهمیه سوخت دولتی می‌گیرند. قرارداد مالکانه دولت بابت معادن ۳۵ هزار میلیارد تومان است، در حالی که بابت سوخت ۷۵ هزار میلیارد تومان به معادن سهمیه سوخت می‌دهد. در حال حاضر ۱۰-۱۱ استان ایران درگیر قاچاق سوخت است و تاکنون ۲۷۰ محل دپوی سوخت شناسایی شده است. یکی دیگر از منابع دپوی سوخت، کارخانه‌های تینرسازی است. تینرسازی هم جزو آن دسته از کارخانه‌هایی است که سهمیه سوخت دارد. کارت سوخت‌هایی که استفاده نمی‌شود جزو نشتی‌های سوخت است.

بخشی از قاچاق درون مرزی نیز مربوط به بارنامه‌هایی است که فقط صادر می‌شوند، اما سفری صورت نمی‌گیرد و باری جابه‌جا نمی‌شود. به جای آن سوخت بارنامه دپو شده و به فروش می‌رسد. به عنوان مثال در یک روستا در کرمان که ۱۰۰ ساکن دارد، ۱۵۰۰ بارنامه صوری صادر شده است.

۲۵ هزار نفتکش درگیر قاچاق سوخت؟

فرهاد شهرکی، نماینده زابل، زاهک، نیمروز و هامون و عضو کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با هم‌میهن موضوع قاچاق سوخت را بررسی و تاکید کرد: «کمیسیون انرژی حدود دو، سه هفته قبل با نهاد‌های ذی‌ربط جلسه‌ای گذاشت و نهاد‌های امنیتی ـ انتظامی اعلام کردند که به‌طور متوسط روزانه ۲۵ میلیون لیتر سوخت از کشور قاچاق می‌شود که ۹۰ درصد آن گازوئیل و ۱۰ درصد بنزین است. ۶۵ درصد این قاچاق از مرز‌های شرقی و ۳۵ درصد از مرز‌های جنوبی انجام می‌شود.»

او با اشاره به این‌که کل سوختی که در استان سیستان و بلوچستان توسط جایگاه‌های بنزین ارائه می‌شود، یک‌دهم حجم قاچاق سوخت هم نیست، افزود: «متاسفانه برخی موضوع قاچاق سوخت را طوری بیان می‌کنند که به مردم این استان منتسب می‌شود و گفتن این مطالب به ناحق باعث ناراحتی مردم منطقه شده است. درصورتی‌که این عدد نشان می‌دهد، اگر این ۲۵ میلیون لیتر را بر ۳۰ هزار ظرفیت یک نفتکش کنید، حدود ۸۰۰ نفتکش در روز باید آن را حمل کنند. یعنی روزانه ۸۰۰ نفتکش در حال بارگیری، ۸۰۰ نفتکش در راه و ۸۰۰ نفتکش از کشور خارج می‌شود. درحقیقت نزدیک ۲۵ هزار نفتکش ۳۰ هزار لیتری، این قاچاق را انجام می‌دهد. این قاچاق با جا‌به‌جایی گالنی یا صرفه‌جویی و فروش هزار لیتر انجام نمی‌شود و این اقدام توسط باند‌های بسیار بزرگ انجام می‌شود.»

این نماینده مجلس با اشاره به قاچاق سوخت هواپیما با انشعاب لوله، گفت: «تعجب می‌کنیم چرا ظرفیت مخزن سوخت هواپیما محاسبه نشده است. این امر حاکی از آن است که مسئولان مدت‌های مدیدی اصلاً ورودی و خروجی مخازن خود را محاسبه نمی‌کردند و مشخص است که دست‌های زیادی در کار است. این اخباری نیست که بتوان به سادگی از کنار آنها گذشت. قطعاً باید توجه شود که مظلومیت مردم در برخی مناطق مشخص شود و این‌که هیچ نقشی در این قاچاق ندارند. ممکن است مصرف‌کننده‌های بزرگ مانند نیروگاه‌ها و پالایشگاه‌ها نیز نشتی داشته باشند.»

شهرکی با اشاره به ۲۵ میلیون لیتر قاچاق در روز، تاکید کرد: «چندین‌بار اعضای کمیسیون به این عدد شک کردند و نهاد‌های رسمی این عدد را تایید کردند.» او به جلسات و پیگیری‌های رئیس‌جمهور اشاره و بیان کرد: «وظایفی برعهده برخی از ارگان‌ها مانند وزارت نیرو، جهادکشاورزی، راه و شهرسازی و... گذاشته شد. وزارت نفت نیز موظف شده که در اندازه‌گیری ورودی‌ها و خروجی‌ها دقت بیشتری داشته باشد و از سوی دیگر هوشمندسازی را در دستور کار خود قرار دهد. همچنین زنجیره سوخت از تولید تا پمپ‌های بنزین و گازوئیل به GPS و تجهیزات وزنی (سیگنالینگ تغییر وزن تانکرها) مجهز بشود. معادله ورودی و خروجی نیز محاسبه شود. قرار است با هوشمندسازی زنجیره سوخت تا حد زیادی از نشتی سوخت پیشگیری شود. این حجم نشتی از باک‌های خودرو‌ها جمع نمی‌شود، بلکه از مصرف‌کنندگان بزرگ است.»


بیشتر بخوانید:فیلم/نماینده مجلس: وزیر نفت گفت روزانه ۹ میلیون لیتر سوخت از قاچاقچی‌ها می‌خریم


این عضو کمیسیون انرژی مجلس با اشاره به شرایط ناترازی انرژی در کشور افزود: «ایران از تولیدکننده به واردکننده سوخت تبدیل شده است. باتوجه به عزمی که دولت جزم کرده، به‌نظرم بتوان در مدت کوتاهی جلوی بخش عمده‌ای از قاچاق سوخت را گرفت.»

شهرکی در پاسخ به این سوال که آیا قوه‌قضائیه هم گزارشی درباره قاچاق سوخت به مجلس ارائه کرده است؟ گفت: «نماینده دادستانی در ستاد قاچاق کالا و فرآورده‌های نفتی حضور دارد و اعلام کردند؛ قوه‌قضائیه پس از کشف تخلفات و معرفی آن به سازمان تعزیرات یا دادستانی، به مسئله ورود پیدا می‌کند و نسبت به برگزاری دادگاه، محکومیت و جریمه‌ها بیشترین نقش را ایفا می‌کند.»

او تاکید کرد: «عمر کارت‌های سوختی که در حال حاضر مردم از آن استفاده می‌کنند، به یک دهه رسیده است. در این ۱۰ سال هم پیشرفت خاصی در این مورد صورت نگرفته است. باتوجه به پیشنهادی که کمیسیون انرژی در بودجه داشت و مجلس به آن رأی داد، قرار شد سهمیه سوخت از کارت سوخت خارج شده و روی کارت‌های بانکی ارائه شود. این طرح از ابتدای سال بعد، اجرایی خواهد شد.»

این نماینده مجلس در پاسخ به این سوال که آیا سوخت در سال جدید افزایش قیمت دارد؟ گفت: «به‌هیچ‌وجه. مجلس بار‌ها و بار‌ها از رئیس‌جمهور و وزیر نفت درباره این موضوع سوال کردند. دولت به مجلس اعلام کرده که هیچ برنامه‌ای برای افزایش قیمت فرآورده‌های نفت ندارد.»

شهرکی افزود: «در سال گذشته و امسال بین ۲/۵ تا ۳ میلیارد یورو سوخت وارد کشور شده است. یعنی ۲/۵ تا ۳ میلیارد یورو از درآمد‌های کشور را به تهیه سوخت اختصاص می‌دهیم تا مصرف و سوزانده شود. این اقدام ما به‌مثابه این است که پول کشور را آتش زده‌ایم. عدد‌ها حاکی از آن است که همین مقدار از کشور خارج می‌شود. اگر بتوانیم از قاچاق سوخت پیشگیری کنیم، این پول به خزانه برمی‌گردد که می‌توان از آن در تهیه کالا‌های اساسی، دارو و حتی اتمام پروژه‌های عمرانی استفاده کرد. مجلس، اما این مبلغ را در بودجه سال بعد (۱۴۰۴) به ۱/۲ میلیارد یورو کاهش داده و بیش از این به دولت اجازه واردات سوخت نداده است.

اگر قاچاق سوخت مدیریت نشود، به کمبود سوخت در جایگاه‌های سوخت منجر می‌شود. دولت ناچار است برای مدیریت این مشکل، با نشتی سیستم (که در اختیار دولت) مبارزه کند. محاسبات مبنی بر این است که اگر دولت جلوی قاچاق را بگیرد، می‌تواند با همان ۱/۲ میلیارد یورو واردات سوخت، کشور را اداره کند؛ بدون آن‌که در جایگاه‌های سوخت دچار کمبود شود.»

منبع: هم میهن
ارسال نظر
قوانین ارسال نظر
لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و ... باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
در غیر این صورت، «اقتصاد24» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.

صفحه اول روزنامه‌های سیاسی امروز

قیمت میوه در میادین تره بار امروز + جدول

پیش‌بینی هواشناسی تهران و ایران امروز + جدول

قیمت لیر ترکیه امروز در بازار + جزئیات

ادعای تهران تایمز در مورد احتمال جانشینی سید مجتبی خامنه‌ای

وضعیت هواشناسی امروز

قیمت خودرو‌های شرکت کیا در بازار ایران + جدول

قیمت دینار عراق امروز در بازار + جزئیات

قیمت سکه و طلا امروز یکشنبه ۲۳ دی ۱۴۰۳ + جدول

قیمت خودرو‌های سایپا امروز یکشنبه ۲۳ دی ۱۴۰۳ + جدول

عکس/ سلفی جالب پژمان جمشیدی، رعنا آزادی‌ور و بهاره کیان افشار در یک سواری

عکس/ مراسم عروسی لاکچری اللهیار صیادمنش در استانبول

عکس/ تغییر چهره ارغوان سریال زمانه پس از ۱۲ سال

عکس/ منظرۀ برفی شهر سقز دوران ناصرالدین شاه ۱۳۰ سال پیش

عکس/ انتقادات تند ترامپ از مدیریت بحرانِ آتش سوزی لس آنجلس

عکس/ سلفی اخمو سهراب گل‌تپه‌ای در پشت صحنه سریال سوجان

عکس/ تغییر چهره علی کوچولو دهه شصتی‌ها پس از ۴۰ سال

عکس/ تغییر چهره باورنکردنی غول بنی ضبه سریال مختارنامه

عکس/ تغییر شوکه کننده هما سریال پایتخت همه را متعجب کرد

اینفوگرافی/ طلا صدرنشین کالا‌های وارداتی شد

خواندنی‌ها
خودرو
فناوری
آخرین اخبار

الزام تطابق کد ملی و کد پستی برای صدور دسته‌چک از ۳۰ دی‌ماه

امضای تفاهم‌نامه همکاری بانک ملی ایران با قوه قضاییه

همکاری‌های هلدینگ خلیج‌فارس و بانک ملت گسترش می‌یابد

عکس/ گریم متفاوت ارسطو، هما و رحمت در سریال پایتخت ۷

شش سد کمتر از ۱۰ درصد آب دارد

حضور بیش از ۱۴۰ شرکت کننده در نمایشگاه ایران پتروکم ۲۰۲۵ درکیش

عکس/ قاب بانمک سیامک انصاری و مهران غفوریان در سفر شمال

باز زنده‌سازی بافت سفین قدیم با دستور کبیری

آیا امیرعلی اکبری توله شیر را به محیط زیست تحویل داد؟

فیلم/ ادعای عجیب سخنگوی وزارت خارجه درباره نفت ایران در چین

دوره آموزشی «آشنایی با مفهوم دیتاورهاوس و کاربرد‌های آن» برای مدیران بیمه دی برگزار شد

افتخارآفرینی ملی‌پوشان کاراته بیمه تعاون در رقابت‌های جهانی

ارتباط مشتریان با بیمه سینا ۲۴ ساعته شد

عکس/ تیپ متفاوت نرگس سریال لیسانسه‌ها همه را شوکه کرد

جشنواره بزرگ بیمه ملت به مناسبت روز پدر / تخفیف ۶۰ درصدی بیمه بدنه خودرو

۵ مصدوم غایبان دیدار با پرسپولیس

عکس/ مرز مشترک اسلواکیه، اتریش و مجارستان پشت این میز سه نفره

هشدار به کاربران درباره جعلی بودن کیف پول دیجیتال

عکس/ استایل جذاب سهراب سریال سوجان در باشگاه

عکس/ بازسازی تجریش ۲۰۰ سال پیش با هوش مصنوعی

عکس/ رائفی‌پور چهره زن مکرون را به تمسخر گرفت

قیمت میلیونی میوه‌های لاکچری در بازار

در باشگاه پرسپولیس چه خبر است؟

عکس/ حمام هزار رنگ سلطان امیر احمد کاشان بازمانده از ۲۰۰ سال پیش و دوران قاجار

عکس/ میدان انقلاب تهران ۵۲ سال پیش

پرسپولیس قسط اول انتقال عبدالکریم را کجا گرفت؟

آیا حشد الشعبی در وزارت دفاع عراق ادغام می‌شود؟

فیلم/ روایت عجیب پیمان قاسم‌خانی از بازی در سریال بازنده

عکس/ آبشار باران کوه گرگان قسمتی جدا شده از بهشت!

دردسر دختری به نام چچیلیا سالا برای پرسپولیس

عکس/ قاب صمیمی از ریحانه پارسا، لعیا زنگنه و مهدی سلطانی

ماجرای تعویق بازگشت ستاره خارجی استقلال چه بود؟

اینفوگرافی/ افزایش ۵ برابری قیمت سکه در ۳ سال از ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳

فیلم/ پزشکیان: به جای جوانان باید با ما مسوولان برخورد شود

پیش‌بینی جدید درباره قیمت مسکن تا پایان سال ۱۴۰۳

عکس/ قاب ماندگار پدر و پسری عابدزاده کنار اسطوره بایرن مونیخ

جدیدترین هزینه‌های خرید خانه در چابهار و مکران، دی ماه ۱۴۰۳ + جدول

عکس/ علیرضا بیرانوند: دلم نمی‌خواهد مربی شوم

اینفوگرافی/ ۲۰ کشور با بالاترین آمار تولید ناخالص داخلی در سال ۲۰۲۴

پرسپولیس گزینه داخلی مدنظر دارد؟

عکس/ استاد کمال‌الملک در میان جمعی از شاگردانش ۱۲۷ سال پیش

بلوای گریلند؛ شوخی ترامپ یا بازی آمریکایی با کارت ناتو/ آیا کانادا، گرینلند و پاناما آمریکایی می‌شوند؟

فیلم/ آتش به محله‌های ایرانی‌نشین لس‌آنجلس رسید

عکس/ تخریب بیش از ۳ هزار مجسمه حافظ اسد در سوریه

واکنش پزشکیان به ایجاد محدودیت برای خاتمی و رنانی

چهار گزینه مهم سرمربیگری پرسپولیس

فیلم/ فریاد‌ها و حرف‌های عجیب کوچک زاده درباره لس آنجلس و غزه در مجلس

دغدغه اساسی سازمان بورس رشد و پیشرفت است

فیلم/ تاکید دوباره پزشکیان بر اجرای سیاست‌های رهبری

معامله یک میلیون و ۵۷۹ هزار تن محصول در بورس کالا