
اقتصاد۲۴- محمد آیتی: رقابت شدید پلتفرمهای استریمینگ و تلاش سازندگان برای جذب مخاطب، مرزهای سرمایهگذاری در صنعت سریالسازی را به چالش کشیده است. امروزه برخی آثار نهتنها بهعنوان محتوای سرگرمی، بلکه بهمثابه پروژههای اقتصادی عظیم شناخته میشوند. این سریالها با اختصاص بودجههای نجومی به جلوههای ویژه، استعدادهای بینالمللی و فضاسازیهای پیچیده، الگویی نو در کیفیت تولید ایجاد کردهاند. پنج نمونه زیر گواهی بر این تحول بنیادین در صنعت تلویزیون محسوب میشوند.
۱. ارباب حلقهها: حلقههای قدرت
«ارباب حلقهها: حلقههای قدرت» (The Lord of the Rings: The Rings of Power)، که در آمازون پرایم ویدئو پخش شد، یک مجموعه تلویزیونی درام فانتزی حماسی است که بر اساس رمانهای جی. آر. آر. تالکین (J.R.R. Tolkien) ساخته شده است. این مجموعه در دوران دوم سرزمین میانه، هزاران سال پیش از وقایع «هابیت» (The Hobbit) و «ارباب حلقهها» اتفاق میافتد و داستان پیدایش حلقههای قدرت، ظهور ارباب تاریکی سائورو (Sauron)، حماسه نومنور (Númenor) و آخرین اتحاد الفها و انسانها را روایت میکند.
این سریال با اختصاص ۴۶۵ میلیون دلار صرفاً برای فصل نخست، نام خود را بهعنوان پرهزینهترین سریال تاریخ سینما و تلویزیون ثبت کرد. این بودجه کلان نهتنها صرف جلوههای ویژه پیچیده و طراحی دنیایی خیالی با جزئیات بینظیر شد، بلکه برای بازسازی واقعگرایانه دوران دوم میانزمین، شامل ساخت شهرهای عظیم مانند نومهنور و خیزدهکندهها، مصرف شد.
۲. خاندان اژدها
خاندان اژدها (House of the Dragon)، مجموعهای که بهعنوان پیشدرآمد رمان «آهنگ یخبندان و آتش» اثر جرج آر. آر. مارتین خلق شد، با اختصاص بودجهای بیسابقه در هر قسمت نزدیک به ۲۰ میلیون دلار توانست نام خود را در فهرست پرهزینهترین سریالهای تاریخ ثبت کند.
این پروژه که تولید آن بهعهده شبکه اچبیاو قرار گرفت، با بازسازی دقیق جهان وستروس در دوران حکومت خاندان تارگرین، ترکیبی بینظیر از جلوههای ویژه، گریم و طراحی صحنههای تاریخی را به نمایش گذاشت. فیلمبرداری در مکانهای واقعی اسپانیا، بریتانیا و پرتغال، همراه با استفاده از استودیوهای پیشرفته برای خلق صحنههای نبرد و صحنههای پرجمعیت، باعث شد هزینههای تولید به این سطح نجومی برسد.
اچبیاو با این سرمایهگذاری، نهتنها وفاداری مخاطبان قدیمی «بازی تاج و تخت» را حفظ کرد، بلکه رقابت خود را در عصر طلایی استریمینگها تثبیت نمود. موفقیت این سریال در جذب میلیونها بیننده در هفته نخست پخش، گواهی بر توجیه این بودجه کلان است؛ چراکه اچبیاو قصد دارد در فصلهای بعدی با افزایش مقیاس داستان و سرمایهگذاری بر جلوههای بصری، آستانه انتظارات مخاطبان را دوباره بالا ببرد. این مجموعه نهتنها بهعنوان یک اثر سرگرمی، بلکه بهمثابه سرمایهای راهبردی برای تثبیت برند شبکه در بازار پرتنش محتوای جهانی مطرح شده است.

۳. بازی تاج و تخت
سریال «بازی تاج و تخت» (Game of Thrones) یکی از پرهزینهترین تولیدات تاریخ تلویزیون محسوب میشود. در حالی که فصلهای ابتدایی با بودجهای حدود ۶ میلیون دلار برای هر قسمت ساخته میشدند، با افزایش محبوبیت و پیچیدگی نبردها و جلوههای ویژه این هزینه به شدت افزایش یافت، به طوری که بودجه هر قسمت در فصلهای پایانی، به ویژه فصل هشتم به طور متوسط به حدود ۱۵ میلیون دلار رسید.
مجموع هزینه تولید کل این مجموعه هشت فصلی، از زمان آغاز تا پایان در سال ۲۰۱۹ برآورد میشود که به بیش از یک میلیارد دلار بالغ شده باشد که بخش عمده آن صرف دستمزد بازیگران، ساخت جلوههای ویژه بصری عظیم و فیلمبرداری در لوکیشنهای بینالمللی شده است.
۴. تاج
سریال «تاج» (The Crown) در نتفلیکس بهعنوان یکی از گرانترین و مجللترین درامهای تاریخ تلویزیون شناخته میشود که زندگی خاندان سلطنتی بریتانیا را به تصویر میکشد. هزینه تولید این سریال در طول فصلهای مختلف متغیر بوده است، اما به طور میانگین برآورد میشود که ساخت هر فصل بین ۶۵ تا ۱۳۰ میلیون دلار (بسته به منابع و تعداد قسمتها) هزینه داشته است.
بخش عمده این بودجه عظیم صرف بازسازی دقیق و پرزرق و برق لباسهای تاریخی، طراحی صحنههای مجلل، فیلمبرداری در مکانهای معتبر و پرداخت دستمزدهای بالای بازیگران مشهور شده است. مجموع هزینه تولید تمام شش فصل این سریال، از زمان آغاز پخش در سال ۲۰۱۶ تا پایان آن در سال ۲۰۲۳ به چند صد میلیون دلار میرسد که این امر نشاندهنده تعهد نتفلیکس به حفظ کیفیت بصری سینمایی و جزئیات تاریخی دقیق در این پروژه جاهطلبانه است.
۵. چیزهای عجیب
«چیزهای عجیبتر» (Stranger Things) در نتفلیکس بهعنوان یکی از موفقترین و پربینندهترین سریالهای پلتفرم نتفلیکس شناخته میشود که به دلیل ادای دین به فرهنگ دهه ۱۹۸۰ و داستان علمی - تخیلی جذابش مورد تحسین قرار گرفته است. این سریال نیز در طول زمان شاهد افزایش چشمگیر بودجه بوده است، در حالی که فصل اول با بودجه نسبتاً کمتری تولید شد هزینههای تولید فصل چهارم (پخش شده در سال ۲۰۲۲) سر به فلک کشید و به گزارشها، نتفلیکس حدود ۳۰ میلیون دلار برای تولید هر قسمت از این فصل هزینه کرد. این بودجه عظیم صرف ساخت جلوههای ویژه بصری پیچیده برای به تصویر کشیدن دنیای «آپساید داون» (Upside Down)، صحنهآرایی دقیق فضای دهه هشتاد و افزایش دستمزد بازیگران اصلی شده است که این سریال را در رده گرانترین تولیدات تلویزیونی قرار میدهد.