شورش دولت ترامپ علیه ترامپ؛ مدیر اطلاعات ملی آمریکا میگوید هیچ دلیلی برای حمله به ایران وجود نداشت
اقتصاد۲۴- تولسی گبرد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، اعلام کرد که ارزیابی جامعه اطلاعاتی ایالات متحده نشان میدهد ایران پس از حملات سال گذشته آمریکا و اسرائیل، در حال بازسازی توانمندیهای غنیسازی هستهای خود نیست.
این افشاگری که روز چهارشنبه صورت گرفت، به نظر میرسد یکی از اصلیترین توجیهات پرزیدنت دونالد ترامپ برای همراهی با اسرائیل در آغاز جنگ اخیر علیه ایران را زیر سؤال میبرد. ترامپ و مقامات ارشد او بارها بلندپروازیهای هستهای ایران را به عنوان یکی از دلایل اصلی رها کردن مذاکرات دیپلماتیک به نفع اقدام نظامی عنوان کردهاند.
به نوشته الجزیره گابارد در شهادت کتبی خود خطاب به کمیته اطلاعاتی سنا، با اشاره به حملات ژوئن ۲۰۲۵ آمریکا به تأسیسات هستهای ایران گفت: «در نتیجه عملیات چکش نیمهشب (Operation Midnight Hammer)، برنامه غنیسازی هستهای ایران محو شد.» او در این متن کتبی افزود: «از آن زمان تاکنون هیچ تلاشی برای بازسازی توانمندی غنیسازی آنها صورت نگرفته است.»
نکته قابل توجه اینجاست که گابارد در طول شهادت شفاهی خود که بهطور مستقیم از تلویزیون پخش میشد، این بخش از اظهاراتش را قرائت نکرد. وقتی تحت فشار نمایندگان قرار گرفت که چرا این بخش را حذف کرده، او صرفاً پاسخ داد که «وقت کافی نداشته است». با این حال، او صحت این ارزیابی را انکار نکرد.
سناتور دموکرات، مارک وارنر، در واکنش گفت: «شما ترجیح دادید بخشهایی را که با ادعاهای ترامپ در تناقض است، حذف کنید.»
ترامپ بارها گفته بود که حملات ژوئن ۲۰۲۵ — که در پایان یک جنگ ۱۲ روزه میان اسرائیل و ایران رخ داد — ظرفیت هستهای ایران را «نابود» کرده است، اما همزمان هشدار میداد که بلندپروازیهای ادعایی ایران، تهدیدی قریبالوقوع برای ایالات متحده محسوب میشود.
ابهام در توجیهات جنگ
تهران سالهاست که تلاش برای دستیابی به سلاح هستهای را تکذیب میکند. ناظران هستهای و تسلیحاتی نیز تأکید داشتهاند که حتی اگر تهران به دنبال سلاح هستهای باشد، این موضوع تهدیدی در کوتاهمدت یا میانمدت به شمار نمیرود.
وزیر امور خارجه عمان، که میانجی آخرین دور مذاکرات غیرمستقیم هستهای پیش از جنگ بود، ادعاهای مقامات دولت ترامپ مبنی بر بینتیجه بودن مذاکرات اخیر را رد کرده است. همچنین روزنامه گاردین این هفته گزارش داد که جاناتان پاول، مشاور امنیت ملی بریتانیا، که در آخرین دور مذاکرات حضور داشته، ارزیابی کرده بود که موضع ایران توجیهکننده عجله برای آغاز جنگ نبوده است.
دولت ترامپ هنوز بر سر یک توجیه واحد برای آغاز جنگ به نتیجه نرسیده و به موارد متعددی از جمله توانمندیهای بالستیک ایران، تهدید احتمالی برای اسرائیل و نیروهای آمریکایی در خاورمیانه، و کلیت اقدامات دولت ایران از زمان انقلاب ۱۹۷۹ اشاره کرده است.
مفهوم «تهدید قریبالوقوع» در تعیین قانونی بودن تصمیم ترامپ برای حمله به یک کشور مستقل تحت قوانین بینالمللی بسیار حیاتی است. این موضوع در حقوق داخلی آمریکا نیز اهمیت دارد؛ چرا که رئیسجمهور تنها در موارد «دفاع از خودِ فوری» میتواند نیروهای نظامی را به کار بگیرد و تنها کنگره است که میتواند رسماً اعلان جنگ کرده یا مجوز کارزارهای نظامی طولانیمدت را صادر کند.
وضعیت حکومت ایران: «دستنخورده، اما تضعیفشده»
کاخ سفید اوایل این هفته مدعی شد که توان موشکی بالستیک ایران «از نظر عملیاتی نابود شده»، نیروی دریایی این کشور «بهطور موثری از بین رفته» و آمریکا و اسرائیل بر حریم هوایی این کشور تسلط کامل دارند. اما کارشناسان ارزیابی میکنند که ایران هنوز ظرفیت نظامی برای وارد کردن آسیبهای جدی در منطقه را دارد و همچنان نفوذ نظامی خود بر تنگه هرمز را حفظ کرده است.
در این میان، گابارد ارزیابی هوشیارانهتری نسبت به کاخ سفید ارائه داد. او گفت با وجود کشته شدن [آیتالله]علی خامنهای، رهبر ایران، مقامات ارشد نظامی و اخیراً علی لاریجانی، رئیس شورای عالی امنیت ملی و اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات، «به نظر میرسد رژیم ایران همچنان پابرجاست، اما در پی عملیات خشم حماسی (Operation Epic Fury) به شدت تضعیف شده است.»
او افزود: «با این حال، ایران و نیروهای نیابتیاش همچنان قادر به حمله به منافع آمریکا و متحدانش در خاورمیانه هستند. اگر یک رژیم متخاصم زنده بماند، به دنبال تلاشی چندساله برای بازسازی نیروهای موشکی و پهپادی خود خواهد بود.»
استعفای جنجالی در نهادهای اطلاعاتی
اقتصاد۲۴- سخنان گابارد یک روز پس از استعفای اعتراضی جو کنت، رئیس مرکز ملی مبارزه با تروریسم آمریکا، ایراد شد. کنت در متن استعفای خود اعلام کرد که ایران «هیچ تهدید قریبالوقوعی» برای آمریکا نداشته و تصمیم ترامپ برای ورود به جنگ با شعارهای «اول آمریکا» (America First) در تضاد است.
خودِ گابارد پیش از این از مخالفان سرسخت درگیریهای نظامی بیپایان در خاورمیانه و جنگ با ایران بود. او که عضو سابق مجلس نمایندگان از حزب دموکرات بود، به دلیل وعدههای ضدجنگ ترامپ، از دموکراتها جدا شد و به حمایت از او پرداخت.
با این حال، گابارد روز سهشنبه در پستی در شبکه اجتماعی X از تصمیم ترامپ دفاع کرد و نوشت: «او به عنوان فرمانده کل قوا، مسئول تشخیص تهدیدات قریبالوقوع و اتخاذ اقدامات لازم برای حفاظت از امنیت نیروهای ما و مردم آمریکا است.» او تأکید کرد که نقش سازمان او صرفاً انتقال دادههای اطلاعاتی به ترامپ است و رئیسجمهور بر اساس بررسی تمامی اطلاعات، به این نتیجه رسیده که ایران یک تهدید قریبالوقوع است.
