خداداد غریب پور، رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی کیست؟
اقتصاد ۲۴- خداداد غریب پور، مدیر باسابقه حوزههای اقتصادی و صنعتی، با حکم مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، به عنوان عضو و رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی منصوب شد. او با سابقه فعالیت در بخشهایی همچون معدن و صنایع معدنی، پتروشیمی، سرمایهگذاری، بانکداری و مدیریت اجرایی، اکنون مسئولیت یکی از مهمترین نهادهای مالی کشور را بر عهده گرفته است.
غریب پور پیش از این در مجموعههای مختلف دولتی و اقتصادی مسئولیت داشته و ریاست هیأت عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو)، معاونت وزیر صنعت، معدن و تجارت، مدیرعاملی شرکت سرمایهگذاری گروه توسعه ملی، مدیرعاملی پتروشیمی شازند و ریاست صندوق بازنشستگی کارکنان بانکها از جمله مهمترین سوابق او به شمار میرود.
خداداد غریب پور از بویراحمد تا مدیریت اقتصادی
خداداد غریب پور جهان آباد متولد سال ۱۳۴۹ در بویراحمد است. یکی از نخستین مسئولیتهای مهم او در ساختار اجرایی کشور به حوزه مدیریت دولتی در استان کهگیلویه و بویراحمد بازمیگردد. او از سال ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۴ به مدت هشت سال فرماندار بویراحمد بود و در این دوره تجربه قابلتوجهی در مدیریت اجرایی و امور اداری و منطقهای به دست آورد.
مسیر حرفهای غریب پور پس از دوران فرمانداری به سمت مدیریت بنگاههای اقتصادی و صنعتی تغییر کرد. او در سالهای بعد در بخشهایی مانند پتروشیمی، سرمایهگذاری و صنایع معدنی حضور یافت و بهتدریج در شمار مدیران ارشد اقتصادی کشور قرار گرفت.
مدیریت غریب پور در پتروشیمی شازند
یکی از سوابق مهم غریب پور، مدیرعاملی پتروشیمی شازند در فاصله سالهای ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۵ است. حضور در این مجموعه، تجربه او را از مدیریت اجرایی و دولتی به حوزه مدیریت بنگاههای بزرگ صنعتی و تولیدی گسترش داد.
پتروشیمی شازند از مجموعههای مهم صنعت پتروشیمی کشور است و فعالیت آن با زنجیره گستردهای از صنایع پاییندستی ارتباط دارد. مدیریت چنین مجموعهای، غریب پور را با موضوعاتی همچون تولید صنعتی، فروش، صادرات، سرمایهگذاری و مدیریت منابع در مقیاس بزرگ درگیر کرد.
ورود غریب پور به حوزه سرمایهگذاری
غریب پور پس از تجربه در صنعت پتروشیمی، در حوزه سرمایهگذاری نیز مسئولیتهای مهمی بر عهده گرفت. مدیرعاملی شرکت سرمایهگذاری گروه توسعه ملی یکی از مهمترین این مسئولیتها بود.
تجربه فعالیت در گروه توسعه ملی، وجه دیگری از کارنامه غریب پور را شکل داد. این حوزه، حوزهای است که برخلاف مدیریت یک واحد تولیدی، بیشتر بر سرمایهگذاری، مدیریت داراییها، بنگاهداری و تصمیمگیری درباره شرکتهای مختلف متمرکز است.
غری بپور همچنین سابقه فعالیت مدیریتی در گروه مالی سپهر صادرات را داشته است. در گزارشهای منتشر شده درباره عملکرد این مجموعه در دوره مدیریت غریب پور، به افزایش سودآوری و تغییر ترکیب سود به سمت درآمدهای پایدار اشاره شده است.
غریب پور در ایمیدرو چه کرد؟
مهمترین جایگاه دولتی غریب پور را میتوان ریاست هیأت عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران دانست. او در آذرماه ۱۳۹۷ با حکم وزیر صنعت، معدن و تجارت به عنوان معاون وزیر و رئیس هیأت عامل ایمیدرو منصوب شد.
حضور غریب پور در ایمیدرو در مقطعی انجام شد که صنعت معدن و صنایع معدنی کشور با محدودیتهای ناشی از تحریم، دشواریهای نقلوانتقال مالی و مشکلات مربوط به صادرات مواجه بود.
بیشتر بخوانید: صندوق توسعه: ۱۷ میلیارد دلار مطالبات ارزی نفتی/ پیگیری مسدودی حساب
در دوره مدیریت او، توسعه اکتشافات معدنی، تکمیل طرحهای نیمهتمام، توسعه زنجیره فولاد و حمایت از پروژههای صنایع معدنی در دستور کار قرار گرفت. همچنین برنامههایی برای استفاده از ظرفیت شرکتهای دانشبنیان و استارتآپها در بخش معدن دنبال شد.
یکی از ارقام مطرح شده درباره عملکرد ایمیدرو در آن دوره، انجام حدود ۴۰۰ هزار کیلومتر مربع عملیات اکتشافی است. همچنین در گزارشهای منتشر شده، تداوم صادرات شرکتهای معدنی و فلزی در دوره تشدید تحریمها از دیگر اقدامات آن دوره عنوان شده است.
از دیگر سوابق اجرایی غریب پور در این دوره، مدیریت و پیگیری پروژههای بزرگ معدنی و صنایع معدنی بود که باعث شد نام او در سالهای بعد نیز در میان گزینههای مطرح برای مسئولیتهای اقتصادی و صنعتی دولت قرار گیرد.
غریب پور گزینه وزارت صمت
نام خداداد غریب پور در سال ۱۳۹۹ و همزمان با تحولات مدیریتی وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز مطرح شد. در آن مقطع، برخی رسانهها از او به عنوان یکی از گزینههای تصدی وزارت صمت نام بردند.
با توجه به سابقه او در ریاست ایمیدرو و فعالیت در حوزه معدن و صنایع معدنی، حضورش در میان گزینههای احتمالی وزارت صمت در شرایطی مطرح شد که بخش معدن و صنایع معدنی به عنوان یکی از محورهای مهم اقتصاد کشور و یکی از ظرفیتهای جایگزین درآمدهای نفتی مورد توجه قرار گرفته بود.
اگرچه این موضوع در نهایت به حضور غریب پور در وزارت صمت منجر نشد، اما مطرحشدن نام او برای این جایگاه نشاندهنده جایگاهی بود که در آن مقطع در میان مدیران اقتصادی کشور به دست آورده بود.
تجربه خداداد غریب پور در صندوق بازنشستگی کارکنان بانکها
یکی دیگر از تجربههای مدیریتی غریب پور، حضور در صندوق بازنشستگی کارکنان بانکهاست. او در مهرماه ۱۴۰۳ با حکم وزیر اقتصاد به عنوان سرپرست این صندوق منصوب شد.
این مسئولیت، تجربه دیگری در حوزه مدیریت منابع مالی و سرمایهگذاری برای او ایجاد کرد که از نظر ماهیت با مسئولیت جدیدش در صندوق توسعه ملی ارتباط بیشتری دارد.
به این ترتیب، کارنامه غریب پور تنها به بخش تولید و صنعت محدود نمیشود و در سالهای مختلف، مدیریت بنگاههای اقتصادی، شرکتهای سرمایهگذاری و نهادهای مالی را نیز دربر گرفته است.
چرا صندوق توسعه ملی مهم است؟
صندوق توسعه ملی در سال ۱۳۸۹ با هدف تبدیل بخشی از عواید حاصل از فروش نفت، گاز، میعانات گازی و فرآوردههای نفتی به ثروتهای ماندگار، مولد و سرمایههای زاینده اقتصادی ایجاد شد.
یکی از اهداف اصلی این صندوق، کاهش وابستگی بودجه و اقتصاد کشور به درآمدهای نفتی و حفظ سهم نسلهای آینده از منابع طبیعی است. به همین دلیل، تصمیمگیری درباره نحوه مدیریت منابع صندوق از اهمیت بالایی برخوردار است.
رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی در واقع در نقطهای قرار دارد که باید میان حفظ ارزش منابع، سرمایهگذاری، تأمین مالی طرحهای اقتصادی و الزامات توسعهای کشور تعادل ایجاد کند.
مأموریت غریب پور در صندوق توسعه ملی چیست؟
با انتصاب غریب پور برای یک دوره پنج ساله، یکی از مهمترین چالشهای پیشروی او نحوه مدیریت منابع صندوق و افزایش نقش آن در تأمین مالی پروژههای مولد خواهد بود.
حفظ ارزش داراییها، افزایش بازده سرمایهگذاریها، مدیریت مطالبات، تأمین مالی طرحهای بزرگ و راهبردی و حرکت منابع به سمت پروژههایی که بتوانند برای اقتصاد کشور ارزش افزوده ایجاد کنند، از جمله محورهایی است که در دوره جدید مدیریت صندوق اهمیت خواهد داشت.
از سوی دیگر، سابقه غریب پور در صنایع معدنی، پتروشیمی و سرمایهگذاری میتواند در شناخت پروژههای بزرگ صنعتی و ارزیابی ظرفیت آنها برای سرمایهگذاری مورد استفاده قرار گیرد.
با این حال، مدیریت صندوق توسعه ملی با مدیریت یک بنگاه اقتصادی تفاوت اساسی دارد. منابع صندوق متعلق به یک شرکت یا مجموعه خاص نیست و فلسفه وجودی آن، حفظ و افزایش ثروت ملی و انتقال منافع آن به نسلهای آینده است. از همین رو، عملکرد رئیس جدید صندوق صرفاً با میزان سرمایهگذاریها سنجیده نمیشود، بلکه کیفیت این سرمایهگذاریها، میزان بازدهی و اثر آنها بر اقتصاد نیز اهمیت خواهد داشت.
غریب پور چه کارنامهای با خود به صندوق میآورد؟
اگر کارنامه مدیریتی خداداد غریب پور را در یک نگاه مرور کنیم، سه حوزه اصلی در آن دیده میشود: مدیریت اجرایی، صنعت و معدن، و سرمایهگذاری و منابع مالی.
فرمانداری بویراحمد، مدیرعاملی پتروشیمی شازند، مدیرعاملی گروه توسعه ملی، ریاست ایمیدرو، فعالیت در گروه مالی سپهر صادرات و ریاست صندوق بازنشستگی کارکنان بانکها، هر یک بخشی از این تجربه را شکل دادهاند.
این سابقه باعث شده است غریب پور هم تجربه مدیریت دولتی و سیاستگذاری داشته باشد و هم با سازوکار بنگاههای اقتصادی و پروژههای بزرگ صنعتی و سرمایهگذاری آشنا باشد.
اکنون این تجربه در جایگاهی به کار گرفته خواهد شد که مقیاس مسئولیت آن با بسیاری از سمتهای پیشین غریب پور متفاوت است. صندوق توسعه ملی با منابعی در ارتباط است که هدف اصلی آنها تبدیل ثروتهای حاصل از منابع طبیعی به سرمایههای ماندگار برای اقتصاد ایران است.
به همین دلیل، ریاست پنج ساله غریب پور بر هیأت عامل صندوق توسعه ملی میتواند یکی از مهمترین دورههای مدیریتی کارنامه او باشد که عملکرد آن با نحوه صیانت از منابع صندوق، کیفیت سرمایهگذاریها و میزان اثرگذاری منابع بر رشد و توسعه اقتصادی کشور سنجیده خواهد شد.
