در حالی که مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از اعزام بازرسان به ایران خبر داده و تأکید کرده ورود آنها منوط به اراده سیاسی تهران است، آمریکا و اروپا با لحنی هشدارآمیز خواستار اقدام فوری ایران شدند.
کد خبر: ۳۲۷۹۷۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۰۲
آیا فعال سازی مکانیسم ماشه جلوی مذاکره را میگیرد؟
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی با بیان اینکه در حال حاضر سطحی از همکاری میان تهران و آژانس اتمی وجود دارد، مدعی شد که روابط و همکاری ایران با آژانس اتمی نباید تحت تاثیر فعالسازی اسنپبک باشد، بلکه باید دائمی و همیشگی باشد.
ایالات متحده آمریکا تهدید کرده در صورتی که قطعنامه پیشنهادی ایران و کشورهای همسو در آژانس بینالمللی انرژی اتمی تصویب شود کمکهای خود به این نهاد بینالمللی را قطع خواهد کرد.
عباس عراقچی و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در قاهره توافقی برای ازسرگیری بازرسیهای هستهای امضا کردند. این توافق، که توسط شورای عالی امنیت ملی کشورمان تأیید شده، راه را برای نظارت مجدد بر تأسیسات هستهای ایران هموار میکند. از این جزئیات این توافق چه می دانیم؟
فرجیراد ضمن تاکید بر اینکه اجرای کامل توافق ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی مشروط به توقف مکانیسم ماشه و اعتمادسازی با اروپا است همزمان بر این باور است نتیجه دو هفته آینده تعیینکننده مسیر همکاریها و احتمال تنش یا گفتوگوی مستقیم با امریکا خواهد بود.
بیانیه شورای عالی امنیت ملی، تلاشی برای ایجاد فضای تنفس دیپلماتیک، مدیریت تهدید مکانیسم ماشه و حفظ دستاوردهای هستهای کشور در برابر فشارهای داخلی و خارجی است. این مسیر، پر از چالش و پیچیدگی است، اما به نظر میرسد که تصمیمگیران اصلی کشور، راه دیپلماسی هوشمندانه را بر جنجالآفرینی و انفعال ترجیح دادهاند
رئیس سازمان انرژی اتمی با بیان اینکه کنفرانس عمومی آژانس فردا در وین برگزار میشود گفت: قطعنامهای را برای محکومیت حمله به تاسیسات ایران در کنفرانس ارائه خواهیم کرد.
در این وضعیت، سرویسهای اطلاعاتی و امنیتی به بازیگران اصلی تبدیل میشوند. آنها مسوولیت مدیریت ریسک و حفظ منافع ملی را برعهده دارند. وظیفه این سرویسها، حراست از «مولفههای قدرت» (مانند زیرساختهای هستهای، نظامی و سایبری) است و در عین حال به دنبال تضعیف همین مولفهها در طرف مقابل هستند.
رهبران گروه ۷ در همان روزهای نخست آتشبس بیانیهای صادر کردند و ایران را «منبع اصلی بیثباتی و ترور در منطقه» خواندند و تأکید کردند که تهران «هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد». این بیانیه نه تنها همسویی کامل غرب با اسرائیل را نشان داد، بلکه حتی فضای «پساجنگ» را برای ایران به میدان جدیدی از تقابل بدل کرد.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، در دفاع از توافق قاهره توضیح داد که این توافق شامل اقدامات محیط زیستی و ایمنی در تاسیسات هستهای است و بازرسیهای فوری در دستور کار نیست. او تاکید کرد که هرگونه بازرسی منوط به تکمیل مراحل پیشبینی شده در قانون مجلس و تایید شورای عالی امنیت ملی است
ایران به عنوان عضو انپیتی، با تمام انتقادهایی که در جریان جنگ ۱۲ روزه و پیش از آن به رفتار سیاسی این نهاد و مدیرکل آن وجود دارد، موظف به همکاری با آژانس است.
مهمترین و در دسترسترین ابتکار عمل، این است که با آژانس وارد مذاکره شویم و از بازرسان آژانس هم دعوت کنیم در مدت زمان باقی مانده، بازرسیهای خود را انجام دهند. استدلال فعلی برخی آقایان این است که ما این کار را نمیکنیم، چون نمیخواهیم برخی اطلاعات ما افشا شود. اما حقیقت این است که تنها راه خروج ما از فشار آژانس این است که با گروسی و بازرسان همکاریهای لازم را انجام دهیم؛ بنابراین از دید من بهترین ابتکار عمل، همراهی با آژانس است.
آنچه در قاهره رخ داد، عملاً دور زدن قانون مصوب مجلس درباره تعلیق همکاریها با آژانس است. این قانون که پس از حمله اسرائیل و آمریکا به تأسیسات هستهای کشورمان و ترور دانشمندان هستهای در جنگ ۱۲ روزه تصویب شد، حکم صریح و الزامآور داشت.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در پاسخ به سوالی درباره گزارشهای رسانهای پیرامون احتمال نهاییشدن توافق میان ایران و آژانس گفت: وقتی حملات هوایی آغاز شد، روشن بود که ادامه بازرسیها ممکن نیست. شرایط جنگی بود و ما کشور را ترک کردیم.
وزیر امور خارجه ایران گفت که ورود بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی به ایران با تصمیم شورای عالی امنیت ملی و برای نظارت بر تعویض سوخت نیروگاه بوشهر انجام گرفته است
شبکه المیادین یکشنبه ۱۲ مرداد گزارش داد هیاتی از آژانس بینالمللی انرژی اتمی طی روزهای آتی به تهران سفر خواهد کرد تا درباره سازوکارهای اجرایی قانون جدید مجلس ایران پیرامون تعلیق همکاری با این نهاد، گفتوگو کند.