تسویه حساب ترامپ با ناتو؟/ آمریکا به دنبال تنبیه بریتانیا و تعلیق اسپانیا/ چه گزینههایی روی میز است؟
اقتصاد۲۴-در حالی که شکاف میان آمریکا و متحدان اروپایی آن در جریان جنگ علیه ایران عمیقتر شده است، برخی نشانهها حاکی از آنند که دولت واشنگتن احتمالا بهدنبال اقداماتی تلافیجویانه علیه اعضای ناتو است. چنین اقداماتی میتواند روابط آمریکا با مهمترین متحدانش را بهشدت تضعیف کند.
هگست: اروپایی ها به دنبال سواری مجانی هستند
پیتر سوسیو در نشنال اینترست نوشت: دونالد ترامپ بارها مدعی شده که ناتو در این سال ها، آنطور که باید از آمریکا حمایت نکرده و در آینده هم نخواهد کرد. همین نگاه باعث شد تا او پیش از آغاز عملیات نظامی علیه ایران، با متحدان قدیمی خود هیچ مشورتی نکند. در ادامه نیز بسیاری از آنها از همراهی با این جنگ خودداری کردند.
در همین راستا، پیت هگست نیز موضعی مشابه ترامپ گرفته و با دیده تردید به این ائتلاف نگاه می کند. او حتی برخی کشورهای اروپایی را به دنبال سواری مجانی دانسته؛ کشورهایی که از مزایای امنیتی ناتو بهره میبرند اما سهم بسیار کمتری در هزینهها دارند.
اما موضوع فقط به این اظهارات محدود نمیشود. گزارشها حاکی از آن است که وزارت دفاع آمریکا در حال بررسی گزینههایی برای تنبیه متحدان ناتو بهدلیل عدم حمایت از جنگ برعلیه ایران بوده است.
تنبیه بریتانیا با اهرم جزایر فالکلند
یکی از جنجالیترین این گزینهها، بازنگری در موضع آمریکا درباره جزایر فالکلند است. این جزایر میان بریتانیا و آرژانتین مورد مناقشهاند.
آمریکا در طول دههها در این باره موضع بیطرفانه اتخاذ کرده و از دو طرف خواسته تا اختلاف را از راه دیپلماتیک حل کنند. اما طرح این احتمال که واشنگتن ممکن است از ادعای آرژانتین حمایت کند، موجی از واکنشها را در بریتانیا برانگیخته است؛ تا جایی که حتی متحدان نزدیک ترامپ هم از این ایده فاصله گرفتهاند.
مقامات بریتانیایی بار دیگر تأکید کردهاند که حاکمیت این جزایر متعلق به بریتانیاست و این موضع تغییر نخواهد کرد.
درگیری تاریخی آرژانتین و بریتانیا شعله ور می شود؟
این حساسیت بیدلیل نیست. در جریان جنگ فالکلند در سال ۱۹۸۲، آرژانتین این جزایر را اشغال کرد. آمریکا در آن زمان اگرچه با این اقدام مخالف بود ، اما فشار جدی برای عقبنشینی بوئنوسآیرس وارد نکرد.
در نهایت، بریتانیا بهتنهایی وارد عمل شد و با اعزام نیروی دریایی، کنترل جزایر را دوباره به دست گرفت. این پیروزی به تقویت جایگاه مارگارت تاچر انجامید، اما در آرژانتین ادعای مالکیت بر این جزایر همچنان وجود دارد.
روز گذشته هم خاویر مایلی بار دیگر بر این ادعا تأکید کرد و گفت که این جزایر همیشه متعلق به آرژانتین بوده و خواهد بود.
توازن قوا تغییر کرده است
با این حال، شرایط امروز با دهه ۱۹۸۰ متفاوت است. توان نظامی بریتانیا، بهویژه در زمینه نیروی دریایی، نسبت به آن زمان کاهش یافته است. برخی تحلیلگران معتقدند که در صورت وقوع درگیری مشابه، بازپسگیری جزایر دشوارتر خواهد بود.
از سوی دیگر، تقویت توان نظامی آرژانتین، از جمله خرید جنگندههای پیشرفته، این نگرانیها را بیشتر کرده است.
اسپانیا هدف بعدی است
از سویی، ممکن است تا اسپانیا نیز هدف فشارهای آمریکا قرار گیرد. گزارشها نشان میدهد که پنتاگون حتی ایده تعلیق عضویت اسپانیا در ناتو را بررسی کرده است، هرچند چنین اقدامی از نظر حقوقی در عمل امکانپذیر نیست.
ریشه این تنش اختلاف بر سر میزان هزینههای نظامی است. آمریکا از اعضای ناتو میخواهد حدود ۵ درصد از تولید ناخالص داخلی خود را صرف دفاع کنند، اما اسپانیا تنها حدود ۲ درصد را هزینه میکند.
نخستوزیر اسپانیا پدرو سانچز، هشدار داده که افزایش این هزینهها میتواند به نظام رفاهی، آموزشی و خدمات درمانی کشور آسیب بزند.
همچنین تصمیم مادرید برای کنار گذاشتن خرید جنگندههای آمریکایی و حرکت به سمت گزینههای اروپایی، تنشها را بیشتر کرده است.
آینده ناتو دگرگون می شود
اگرچه قوانین ناتو امکان تعلیق عضویت کشورها را پیشبینی نکرده است، اما ادامه این جنگ لفظی و تهدیدها میتواند در کوتاهمدت به روابط آسیب زده و در بلندمدت انسجام این اتحاد را زیر سؤال ببرد.
در نهایت، پرسش اصلی این است که آیا این تنشها صرفا ابزاری برای فشار موقتی هستند، یا نشانهای از تغییری عمیقتر در سیاست خارجی آمریکا؟ چنین تغییری میتواند آینده ناتو را به کلی دگرگون کند.
