سدها پر شدند؛ پس چرا ایران هنوز تشنه است؟/ پشت پرده آمار آب ۱۴۰۵

اقتصاد۲۴- بر اساس آخرین آمار از وضعیت ذخایر سد‌های کشور تا ۱۱ مرداد سال آبی ۱۴۰۵-۱۴۰؛ کل ورودی آب به سد‌ها ۴۵ میلیارد و ۹۲۰ میلیون متر مکعب بوده که در مقایسه با رقم ۲۶ میلیارد و ۶۶۰ میلیون متر مکعب سال گذشته ۷۲ درصد و نسبت به متوسط ۱۰ ساله ۱۳ درصد افزایش یافته است، این به معنای آن است که بخش عمده‌ای از سد‌های کلیدی کشور در وضعیت مطلوبی از ذخایر قرار دارند، اما این در مورد همه استان‌ها از جمله پایتخت صادق نیست.

میزان کل خروجی آب از سد‌های مخزنی کشور نیز تا این تاریخ ۳۴ میلیارد و ۵۶۰ میلیون مترمکعب بوده است که این میزان نیز به نسبت میزان خروجی در مدت مشابه سال گذشته با افزایش ۱۹ درصدی همراه بوده است.

حجم آب موجود در مخازن سد‌ها هم تا ۱۱ مرداد ۳۰ میلیارد و ۹۰ میلیون متر مکعب بوده که نسبت به سال گذشته ۳۷ درصد و نسبت به متوسط ۱۰ ساله ۱۱ درصد بیشتر است.

بررسی‌های آخرین آمار از بهره‌برداری از سد‌های مخزنی کشور نیز نشان می‌دهد که میزان برداشت آب از سد‌های کشور در این مدت نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش ۱۹ درصدی داشته است.

طبق آخرین آمار از وضعیت ذخایر سد‌های تامین‌کننده آب شرب و کشاورزی تهران و البرز تا ۱۱ مرداد؛ سد امیرکبیر با ۱۶۳ میلیون متر مکعب موجودی و ۹۱ درصد پرشدگی نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۹۸ درصد و در قیاس با متوسط ۱۰ ساله ۱۰ درصد بیشتر است.

سد لار، اما تنها ۷ درصد پرشدگی دارد و اگرچه نسبت به پارسال ۳۳ درصد افزایش موجودی دارد، اما نسبت به متوسط ۱۰ ساله ۴۳ درصد کاهش ذخیره دارد.

سد طالقان نیز با ۵۴ درصد پرشدگی نسبت به سال قبل ۸ درصد افزایش و نسبت به متوسط ۱۰ ساله ۲۳ درصد کاهش ذخایر آبی را ثبت کرده است.

سد لتیان هم در مسیر کاهش ذخایر آبی قرار داشته به طوری که علیرغم پرشدگی ۶۵ درصدی و افزایش موجودی ۳۸ درصدی نسبت به پارسال در مقایسه با متوسط ۱۰ ساله ۱۳ درصد کاهش را تجربه می‌کند.

بیشتر بخوانید:بارش‌ها ۶۱ درصد افزایش یافت/ آیا مشکل کم‌آبی برطرف خواهد شد؟

ماملو دیگر سد سامانه شرق نیز با ۱۴ درصد پرشدگی در شرایط مثبت ۵۷ درصد نسبت به پارسال و منفی ۷۳ درصد نسبت به متوسط ۱۰ ساله بسر می‌برد.

بعبارت دیگر اگرچه سد امیرکبیر وضعیت نسبتا مطلوبی دارد، سد‌های تامین‌کننده دیگر مانند لار و ماملو همچنان در شرایط بحرانی هستند. این ناترازی نشان می‌دهد که توزیع منابع آبی در تهران همچنان به شدت ناپایدار است.

همچنین بر اساس آخرین آمار بارش تجمعی استانی از ابتدای سال آبی جاری تا ۱۰ مرداد ۱۴۰۵، با وجود افزایش ۶۲ درصدی بارش‌ها نسبت به سال گذشته، ۱۴ استان کشور همچنان با کاهش بارش نسبت به میانگین بلندمدت (۵۷ ساله) مواجه هستند.

بر اساس این گزارش، استان‌های تهران و قم به ترتیب با ۳۶ درصد و ۳۵ درصد کاهش بارش نسبت به میانگین بلندمدت، بدترین شرایط را در بین استان‌های کشور دارند و بارندگی آنها به ترتیب ۱۷۴.۲ و ۱۰۰ میلیمتر گزارش شده است. استان‌های مرکزی و یزد نیز هر یک با ۲۴ درصد و ۲۳ درصد کاهش بارش در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.

استان‌های سمنان با ۲۱ درصد، اصفهان با ۱۹ درصد، سیستان و بلوچستان با ۱۹ درصد، قزوین با ۱۶ درصد، البرز با ۱۵ درصد، گیلان با ۱۷ درصد، مازندران ۱۲ درصد و چهار محال و بختیاری ۱۲ کاهش نسبت به میانگین بلندمدت، در شرایط تنش آبی قرار دارند.

همدان با ۴ درصد و اردبیل با ۳ درصد کاهش بارش نسبت به میانگین بلندمدت، کمترین کاهش را در بین استان‌های دارای تنش آبی تجربه کرده‌اند.

با وجود بهبود شاخص‌های بارشی نسبت به سال گذشته، کاهش بارش در این ۱۴ استان نسبت به میانگین بلندمدت نشان می‌دهد که همچنان مخازن آب زیرزمینی و سطحی دچار کسری هستند.

به هر روی اگرچه سد‌های مخزنی با رشد ۷۲ درصدی ورودی آب و پرشدگی قابل‌توجه، حکایت از سالی پربار دارد، اما نگاهی دقیق‌تر نشان‌دهنده تداوم یک بحران ساختاری در ۱۴ استان کشور است بنابراین هنوز تا اعلام پایان تنش آبی، فاصله زیادی داشته و همچنان با بحران مدیریت تقاضا رو‌به‌رو هستیم.