پوشش ریسک بازار فیزیکی طلا و تضمین حداقل سود/ آیا اوراق سلف سکه بانک مرکزی میتواند بازار طلا و سکه را کنترل کند؟
اقتصاد۲۴- اخیراً بانک مرکزی در اقدامی در راستای کنترل بازار طلا و سکه اقدام به فروش اوراق سلف تمام سکه کرده و بنا بر این تصمیم قرار است که عرضه ۱۰۰ هزار قطعه سکه در قالب اوراق سلف موازی از ۱۸ شهریور در دستور کار قرار بگیرد.
براساس این اطلاعیه بانک مرکزی جمهوری در راستای توسعه ابزارهای مالی و فراهم کردن امکان سرمایهگذاری در بازار طلا و کنترل نقدینگی ، برای نخستین بار «اوراق سلف موازی استاندارد تمام سکه» منتشر میکند.
در این طرح، خریداران اوراق را با قیمت کشفشده روز انتشار در بورس کالا خریداری میکنند. ساختار مالی این صکوک بر سه محور اصلی استوار است که شامل حجم عرضه در مرحله نخست ۱۰۰ هزار قطعه سکه تمام بهار آزادی است و سررسید آن سهماهه تعیین شده است.
براساس اطلاعیه بانک مرکزی دارندگان این اوراق در زمان سررسید اختیار دارند سکه فیزیکی را دریافت کنند یا اوراق خود را به قیمت زمان انتشار به علاوه ۷ درصد سود به بانک مرکزی واگذار کند.
بیشتر بخوانید: پیش بینی قیمت طلای جهانی در روزهای آینده/ مسیر بازگشت به ۴۵۰۰ دلار باز میشود؟
همچنین امکان فروش پیش از سررسید به قیمت روز سکه در بازار ثانویه بورس کالا فراهم است که این موضوع به لحاظ نقدشوندگی یکی از وجوه مورد توجه در این دوره از فروش اوراق سلف سکه به شمار میآید.
آیا سود تضمینی اوراق سلف سکه شرایط لازم برای جذب سرمایه از بازارهای موازی را دارد؟
بانک مرکزی برای اینکه بتواند خریداران را از بازار فیزیکی طلا و دلار دور کرده و تقاضا در بازار فیزیکی را کنترل کند دست به چنین اقدامی زده است. از این رو این اقدام باید به گونهای باشد تا جذابیت کافی برای جذب خریداران را داشته باشد.
از همین رو است که بانک مرکزی به عنوان یکی از موارد مهم در طرح اخیرش اختیار فروش تبعی با حداقل سود ۷ درصد سهماهه را مشخص کرده است.
برای سنجش جذابیت این رقم، اگر نرخ سود سهماهه را به مقیاس سالانه تبدیل کنیم، بازدهی ساده سالانه آن معادل ۲۸ درصد و بازدهی مرکب سالانه آن در حدود ۳۱.۰۸ درصد خواهد بود.
این در حالی است که سود سهماهه سپردههای بانکی متعارف با نرخ سالانه ۲۰.۵ تا ۲۲.۵ درصد، در حدود ۵.۱ تا ۵.۶ درصد متغیر است؛ بنابراین کف سود سهماهه این اوراق حدود ۱.۵ تا ۲ درصد از سپردههای بانکی بالاتر قرار میگیرد و میتواند برای خریداران جذاب باشد.
مزیت اوراق سلف سکه بانک مرکزی نسبت به بازار فیزیکی
در تصمیم اخیر بانک مرکزی یکی از نکات بسیار مهم وجه ممیزه این نوع از سرمایه گذاری است. در واقع بانک مرکزی با پوشش ریسک بازار فیزیکی و تضمین حداقل سود میتواند خریداران بیشتری را به خود جذب کند.
از همین رو براساس تصمیم جدید سیاستگذار در صورتی که قیمت سکه در طول سه ماه کاهش یابد یا ثابت بماند، سرمایهگذار با استفاده از اختیار فروش، سود تضمینی ۷ درصدی را دریافت میکند و از ضرر بازار در امان میماند.
اگر قیمت سکه تا ۵ درصد هم رشد کند، باز هم سود ۷ درصدی برای خریدار محقق میشود. اما در صورت جهشهای قیمتی بالاتر، مثلاً رشد ۲۰ درصدی قیمت سکه، دارنده اوراق میتواند از تمام رشد بازار بهرهمند شود و اوراق خود را به قیمت روز نقد کند یا فیزیک سکه را تحویل بگیرد. این شرایط استثنایی میتواند جمعیت بزرگی از خریداران را به سمت خود جلب کند.
در نتیجه این اوراق مزایای متعددی نسبت به خرید فیزیکی دارد. خریداران با ریسکهای نگهداری، سرقت، تقلب، تفاوت ضرب سال و حبابهای قیمتی صرافیها مواجه نمیشوند.
از سوی دیگر، وجود بازار ثانویه بورسی نقدشوندگی بالایی به این دارایی میبخشد و آن را به ابزاری عالی برای پوشش ریسک تبدیل میکند که هم برای افراد ریسکپذیر مناسب است و هم برای سرمایهگذاران مبتدی که از معاملات پرریسک احتناب میکنند؛ بنابراین انتظار میروداستقبال اولیه از این طرح بالا باشد؛ زیرا ترکیب سود تضمینی بالاتر از بانک و اهرم صعودی طلا، این اوراق را به یکی از جذابترین ابزارهای مالی تبدیل کرده است. با این حال، موفقیت پایدار آن به قیمتگذاری غیرحباب در روز انتشار، انضباط و سرعت در تحویل فیزیکی سکه در سررسید و حضور فعال بازارگردانان برای حفظ نقدشوندگی در معاملات روزانه بستگی خواهد داشت.
بانک مرکزی با انتشار ۱۰۰ هزار قطعه سکه، دو هدف جذب نقدینگی خرد و کنترل حباب سکه را دنبال میکند. این عرضه، حجم قابلتوجهی از نقدینگی سرگردان را بدون فشار بر منابع بانکی جذب کرده و با ارائه ابزار کاغذی طلا، تقاضای هیجانی در بازار فیزیکی را کاهش میدهد.
