اگر وضعیت کیفیت اینترنت کشور را بدون توجه به وضعیت دوران «حمله اسرائیل به ایران» در نظر بگیریم، تفاوت محسوسی نسبت به گزارش چهارم (جایگاه ۹۵ از ۱۰۰ کشور) دیده نمیشود. در مجموع بر اساس ردهبندی میانگین سه شاخص در رتبه ۹۷ از ۱۰۰ کیفیت اینترنت قرار گرفته است.
درحالی که کاربران از کندی اینترنت و افزایش احتمالی قیمتها گلایه دارند، یکی از مسوولان اپراتورهای همراه هرگونه افزایش قیمت را تکذیب کرده و افزایش تعرفهها را ناشی از تصمیمات آتی کمیسیون تنظیم مقررات دانسته است.
دفاع مستدل وزیر ارتباطات از ضرورت اینترنت و هشدار او در صحن مجلس درباره آسیبهای محدودیت شبکه، نور تازهای بر واقعیتهای اقتصاد دیجیتال افکند؛ بازاری که با هر روز محدودیت، ۵۰۰ میلیارد تومان ارزش افزوده خود را از دست میدهد و اشتغال نیمی از ده میلیون نفر به خطر میافتد.
بررسیها نشان میدهد از متن آییننامه اجرایی کمیته تسهیل فعالیت کسبوکارهای اقتصاد دیجیتال که مخالفان دولت آن را به معنای اینترنت طبقاتی تفسیر میکنند، نشان میدهد اهداف این کمیته حمایت از حقوق قانونی و آزادیهای فعالان اقتصاد دیجیتال بوده و ارتباطی با ادعاهای مطرح شده در خصوص اینترنت طبقاتی ندارد.
طرح اینترنت طبقاتی، طرح تبعیض در ارائه خدمات اینترنت و یا هر چه که نامش باشد، نه تنها میتواند موجب نابرابری در حوزه فناوری شود، بلکه ممکن است به انفجاری اجتماعی ناشی از احساس سرخوردگی و تبعیض منجر شود. مهم نیست مسعود پزشکیان در شبکه اجتماعی خود بنویسد: «دسترسی آزاد به اطلاعات حق همه مردم است، نه فقط یک طبقه خاص. دولت موظف و مصمم است اینترنتی آزاد، باکیفیت و فراگیر فراهم کند» اما جامعه آنچه را که میبیند ملاک قرار میدهد و ادامه این روند میتواند واکنش یا خشم اجتماعی جدی به دنبال داشته باشد؛ بهخصوص اگر دولت یا تصمیمگیرندگان بالاتر از آن، بر آتش این تبعیض بیش از پیش دامن بزنند.
وضعیت اینترنت و شبکههای اجتماعی در ایران با محدودیتها و چالشهایی همراه است. در حالی که تعداد کاربران اینترنت در ایران رو به افزایش است و به حدود 73.14 میلیون نفر رسیده است، فیلترینگ و محدودیتهای دسترسی به شبکههای اجتماعی خارجی مانند اینستاگرام، واتساپ و توییتر همچنان وجود دارد. این محدودیتها باعث شده است که بسیاری از کاربران از فیلترشکنها برای دسترسی به این شبکهها استفاده کنند.
دولتهای اصلاحطلب قدمهای بزرگی برای اجرایی شدن اینترنت طبقاتی برداشتند، درحالیکه در دولت رئیسی مواضع روشن بود و وزیر میگفت با فیلترینگ و محدودیت موافق است
نت بلاکس که ساعاتی پیش از اختلال شدید اینترنت در ایران خبر داده بود، دقایقی قبل اعلام کرد که اینترنت ایران بعد از تقریبا دو ساعت اختلال شدید، به حالت عادی بازگشته است.
معاون وزیر ارتباطات گفت: اینترنت باکیفیت، عادلانه و همگانی، حق همه مردم است و ستون فقرات اقتصاد دیجیتال و ما قاطعانه با هر شکل از اینترنت طبقاتی مخالفیم.
استارلینک، سرویسی است که از مدتها پیش نامش در میان کاربران ایرانی پیچیده است؛ اما دسترسی به آن همچنان محدود و دشوار است. واردات تجهیزات آن ممنوع است، استفاده از آن نیازمند ابزار خاص و پیچیده است و طبق اعلام رسمی، فعالیت آن در ایران مجاز نیست.
استارلینک در ایران هنوز مجوز رسمی ندارد و عملاً ورود و استفاده از آن در حوزه «خاکستری» قرار دارد. با وجود این، برخی افراد و گروهها از طریق بازار غیررسمی موفق به وارد کردن و استفاده از این تجهیزات شدهاند. قیمت سختافزار در بازار سیاه ایران رقمی بین ۷۰۰ تا ۲۰۰۰ دلار (معادل ۶۰ تا ۱۹۰ میلیون تومان)، بسته به مدل و منبع واردات آن است.
پیگیریها از شرکت مخابرات ایران نشان میدهد که بسته ۵۰ گیگ اینترنت هدیه مخابرات بهصورت خودکار و بدون نیاز به انجام هیچ اقدامی از سوی مشترکان، از زمان اعلام رسمی فعال شدهاند.
بررسیها نشان میدهد در نقشهٔ رسمیِ استارلینک، رنگ ایران از خاکستری به آبیِ تیره تغییر کرده و این یعنی سرویس اینترنت ماهوارهای استارلینک در ایران «بهزودی در دسترس خواهد بود». در این سایت ۳ رنگ آبی روشن به معنای «در دسترس»، آبی بهمعنای «در لیست انتظار» و آبی تیره بهمعنای «بهزودی در دسترس» قرار دارد. اینترنت ماهوارهایِ استارلینک علیه ایران نقش فعالی را ایفا میکند؛ در روزهای ابتدای تجاوز اسرائیل، فاکسنیوز از ماسک درخواست کرد اینترنت ماهوارهای را برای کمک به اسرائیل در ایجاد کودتا در ایران فعال کند که ماسک در پاسخ با گفتن جمله «پرتوها فعالند» بهصورت رسمی این همکاری را تأیید کرد.
وزارت ارتباطات با انتشار اطلاعیهای رسمی اعلام کرد؛ در پی حملات گسترده اسراییل در ۲۳ خردادماه به صورت موقت اینترنت در کشور با محدودیت همراه شده است و عنوان شد این تصمیم که با تدبیر مراجع ذیصلاح اتخاذ شده، به صورت «موقتی» است و هدف از آن مدیریت شرایط ویژه کشور و جلوگیری از سوءاستفاده دشمن از فضای مجازی است.
احسان چیتساز، معاون وزیر ارتباطات، در واکنش به درخواست کاربران برای رفع محدودیتهای اینترنت در این روزهای خاص، اعلام کرد که تصمیمگیری درباره باز بودن اینترنت و فیلترینگ در اختیار این وزارتخانه نیست.
گزارش «دیتاک - ۱۴۰۳» داستان جامعهای را روایت میکند که با وجود محدودیتهای شدید زیرساختی، فیلترینگ گسترده و کیفیت پایین، نه تنها حیات دیجیتال خود را حفظ کرده، بلکه آن را به یک ابزار اقتصادی قدرتمند تبدیل کرده است.
گزارش جدید Speedtest Global Index از سرعت اینترنت کشورها در سال ۲۰۲۵ منتشر شد؛ جایی که کشورهای کوچک و پیشرفته اروپایی در صدر ایستادهاند و ایران، با سرعتی چندین برابر پایینتر، در کنار کندترینهای جهان قرار گرفته است