تاریخ انتشار: ۱۴:۰۲ - ۰۷ تير ۱۴۰۱
رقیبان به حوزه فرهنگ و آموزش ایران هجوم برده اند

شبیخون فرهنگی ترکیه در بحبوحه درگیری‌های سیاسی، امنیتی، اقتصادی ایران

رقابت در آسیای جنوب غربی میان قدرت‌های بزرگ این منطقه مانند ایران، عربستان، ترکیه و ... در سایه تهاجم روسیه به اوکراین و افزایش تنش میان ایران و غرب پیرامون احیای توافق برجام، به حوزه‌های خاصی مانند فرهنگ و آموزش نیز کشیده شده و این رقابت‌ها به گونه‌ای هشدارآمیز به زیان ایران در پیگیری هستند.

شبیخون فرهنگی ترکیه

اقتصاد۲۴- آشوب جهانی که پیامد یک رشته سیاستگذاری‌های سلطه‌جویانه از سوی قدرت‌های بزرگ جهانی و منطقه‌ای است، سبب شده است تا بازیگران نظام بین‌الملل برای فشار بر رقیبان و شکست آنان، تهاجم به حوزه‌های بنیادین مانند فرهنگ و آموزش یکدیگر را نیز در دستورکار قرار دهند. حوزه آموزش یا سیاستگذاری آموزشی را می‌توان از بنیان‌های تمدنی و فرهنگی قلمداد کرد که همواره مورد توجه سیاستگذاران و حاکمان بوده است. تقویت و گسترش قدرت بازیگران منطقه‌ای و جهانی همواره دارای رویکردی فرهنگی است که بر سیاست‌ها و سیاستگذاری آموزشی استوار است. سیاستگذاری آموزشی ابزار نفوذ و سلطه قدرت‌های توانمند بوده است.

در حالی که در میانه سال ۲۰۲۲ شاهد یک آشوب فراگیر جهانی ناشی از جنگ روسیه و اوکراین به‌خصوص آشوب و بحران فراگیر اقتصادی با جلوه‌های کم‌نظیری از کمبود و قحطی مواد غذایی هستیم، رقابت‌های منطقه‌ای به حوزه‌های خاص و پنهانی مانند فرهنگ و آموزش کشیده شده است.

رقابت در آسیای جنوب غربی میان قدرت‌های بزرگ این منطقه مانند ایران، عربستان، ترکیه و ... در سایه تهاجم روسیه به اوکراین و افزایش تنش میان ایران و غرب پیرامون احیای توافق برجام، به حوزه‌های خاصی مانند فرهنگ و آموزش نیز کشیده شده و این رقابت‌ها به گونه‌ای هشدارآمیز به زیان ایران در پیگیری هستند.

یکی از جلوه‌های سیاستگذاری فرهنگی و آموزشی رقیبان علیه ایران را می‌توان در برگزاری آزمون مدارس ترکیه در ایران مشاهده کرد که خود بخشی از سیاستگذاری درازمدت دولت رجب طیب اردوغان برای نفوذ و سلطه فرهنگی و آموزشی در منطقه به‌ویژه علیه ایران است. برخی جلوه‌های این سیاستگذاری تهاجمی ترکیه علیه ایران و سکوت سیاستگذاران ایرانی در این زمینه در موارد زیر قابل بررسی است:

یکم - سیاستگذاری نفوذ و تهاجم آموزشی ترکیه در منطقه: سیاستگذاران ترکیه در راستای گسترش نفوذ این کشور، انزوا و شکست سایر بازیگران منطقه‌ای طی سال‌های اخیر به شدت بر سیاست بنیادین گسترش مدارس و آموزشگاه‌های ترکیه‌ای در کشور‌های منطقه به‌خصوص کشور‌های اطراف ایران مانند عراق، افغانستان، پاکستان و ... اصرار داشته‌اند.


بیشتر بخوانید: فرانسه: تروئیکای اروپا و آمریکا درباره صادرات نفت ایران گفتگو می‌کنند


سیاستگذاری تهاجمی و گسترش‌گرای ترکیه که جلوه‌های سخت و خشونت‌بار آن را می‌توان از سال ۲۰۱۱ و آغاز تحولات بیداری اسلامی در بسیاری کشور‌های منطقه مشاهده کرد، طی سال‌های اخیر به شدت بر تهاجم نرم فرهنگی و آموزشی با بهره‌گیری از ابزار‌هایی مانند ایجاد و تقویت مدارس ترکیه در کشور‌های منطقه استوار است.

بنیاد معارف ترکیه به عنوان کارگزار و بازوی اجرایی سیاستگذاری خارجی نرم و دیپلماسی عمومی ترکیه ایفای نقش می‌کند تا میانه سال ۲۰۲۰ دارای ۳۳۲ مرکز آموزشی در ۴۳ کشور جهان بوده ۱ و بر اساس آمار و اینوگراف سایت این بنیاد در اکتبر ۲۰۲۱ به ۳۹۳ مرکز آموزشی با بیش از ۴۴ هزار دانش آموز افزایش یافته است ۲. این آمار به گونه‌ای شگفت و تأمل برانگیز حضور و نفوذ مدارس ترکیه در دو کشور همسایه شرقی ایران را نمایش می‌دهند. افغانستان ۴۲ مرکز آموزشی ترکیه‌ای و پاکستان ۷۷ مرکز آموزشی ترکیه‌ای فعال داشته است!

این رویکرد دولت ترکیه در گسترش مدارس و آموزشگاه‌های خود در کشور‌های منطقه، مؤلفه‌ای از سیاست گسترش‌گرای ترکیه با ابزار‌های نرمی مانند مدارس و تغییر شیوه زندگی و افکار نسل آینده شهروندان منطقه است که واقعیتی از تهاجم آموزشی ترکیه در منطقه محسوب می‌شود.

دوم - تهاجم و نفوذ به نظام آموزشی ایران: در ادامه روند سیاست تهاجمی آموزشی ترکیه در منطقه و در سایه سکوت و غفلت دولت ایران در مقابله با این سیاستگذاری ترکیه، اکنون شاهد تهاجم آشکار ترکیه به نظام آموزشی ایران و قدرت‌نمایی بسیار خطرناک ترکیه در قلب ایران هستیم!

گزارش خبرگزاری آناتولی ترکیه پیرامون برگزاری آزمون پذیرش دبیرستان‌های ترکیه در ایران که با کارگزاری بنیاد معارف ترکیه و همکاری و پشتیبانی سفارت ترکیه در تهران برگزار شده ۳، چندان مورد توجه رسانه‌ها و مسئولین ایرانی قرار نگرفت و تنها واکنش به این تهاجم آموزشی ترکیه از سوی رئیس مرکز امور بین‌الملل و مدارس خارج از کشور وزارت آموزش و پرورش ایران و در قالب ارسال نامه‌ای به اداره کنسولی وزارت امور خارجه ایران برای اعلام ممنوعیت برگزاری چنین آزمون‌هایی در ایران بوده است!

نفوذ جهانی و منطقه‌ای به نظام آموزشی ایران، جذب و جلب نخبگان علمی و آموزشی ایران در دوره‌های تحصیلات عالی و تکمیلی دارای پیشینه‌ای طولانی و خسارات‌بار است، اما اقدام مؤسسه یونس امره و بنیاد معارف ترکیه با همکاری سفارت ترکیه برای برگزاری آزمون جذب و بورسیه دانش آموزان برای تحصیل در دبیرستان‌های ترکیه را می‌توان جلوه‌ای از یک تهاجم جدید به نظام آموزشی ایران و نفوذ هدفمند به مدارس ایرانی برشمرد که سبب تغییر در فرآیند آموزش و پرورش جوانان و نوجوانان ایرانی در راستای مطابقت آنان با نظام آموزشی، زبان و فرهنگ ترکیه برای اخذ پذیرش در مدارس ترکیه‌ای خواهد شد.

سوم - نابسامانی و غفلت کارگزاران ایرانی در مواجه با ترکیه: برگزاری آزمون پذیرش مدارس امام خطیب با حمایت و کارگزاری مجموعه نهاد‌های فرهنگی و آموزشی ترکیه مانند مؤسسه یونس امره، بنیاد معارف ترکیه و سفارت ترکیه در ایران را می‌توان جلوه‌ای از نابسامانی و غفلت سیاستگذاران و کارگزاران نظام آموزشی ایران و البته وزارت امور خارجه ایران محسوب کرد که در ارزیابی خطر نفوذ و سلطه آموزشی رقیبان در ایران دچار غفلت و ناتوانی شده‌اند.

سیاستگذاران ایران طی سال‌های اخیر در مقابل بسیاری سیاست‌ها و اقدامات ترکیه تنها به سیاست سکوت بسنده کرده، سبب گستاخی و روند تهاجمی سیاستگذاری ترکیه علیه ایران در موضوعات و حوزه‌های گوناگون شده‌اند. اکنون سیاستگذاران ترکیه‌ای به قدرت‌نمایی تهاجمی در نظام آموزش و پرورش ایران اقدام و آینده سیستم آموزشی ایران را با چالش بزرگی روبه رو ساخته‌اند. چالشی که نظام آموزش و پرورش ایران را به میدان قدرت ترکیه بدل می‌کند، آن‌گونه که تئودور لُوی دانشمند علوم سیاسی می‌گوید: «هر طبقه از سیاستگذاری به یک "میدان قدرت" مرتبط است.» ۴

اکنون نظام آموزشی یا همان سیستم آموزش و پرورش ایران که زیربنای حوزه فرهنگ و هویت‌سازی ایران است به میدان قدرتی بدل شده است که مورد تهاجم رقیبان به‌ویژه ترکیه قرار گرفته و سیاستگذاران ایرانی در مقابل این شبیخون بنیادین به خواب رفته‌اند!


بیشتر بخوانید: شمارش معکوس برای آغاز مذاکرات دوحه


سیاستگذاری مطلوب و اثربخش در ایران در حالی که با فشار‌های جهانی پیرامون احیای توافق برجام و مسائل هسته‌ای با تقویت فشار منطقه‌ای رقیبانی مانند ترکیه، عربستان و اسرائیل مواجه است، امری سخت و پیچیده است که کارگزاران متخصص، زیرک و هوشیار می‌خواهد.

در چنین شرایطی که سیاستگذاران ایرانی به شدت خود را درگیر حوزه‌های اقتصادی، امنیتی، نظامی و ... کرده‌اند، حوزه آموزش و پرورش ایران مورد شبیخون رقیبان قرار گرفته است، هویت و فرهنگ ایرانی به شدت تهدید می‌شود.

سکوت و غفلت نهاد‌های مسئول در قبال شبیخون فرهنگی ترکیه به نظام آموزشی ایران که شباهت بسیاری با شبیخون نهاد‌های افراطی عربستان و پاکستان طی سال‌های گذشته دارد، سبب می‌شود تا ایران در سال‌های آینده به میدان قدرت و منازعه فرهنگ و هویت ترکیه‌ای و عربی تبدیل شود.

در حالی که نظام آموزشی یا سیستم آموزش و پرورش ایران با مشکلات و چالش‌های بیشماری مواجه است، تهاجمی مستمر برای نفوذ در این نظام هویت‌ساز و جذب نسل آینده نخبگان ایرانی در این حوزه در حال پیگیری است. غفلت و سکوت وزارت آموزش و پرورش در این زمینه چندان عجیب نیست، اما بی‌خبری، غفلت یا سکوت وزارت امور خارجه ایران در این زمینه و عدم واکنش مناسب به سیاست‌ها و اقدامات دولت ترکیه در ایران، شگفت‌انگیز است.

اکنون بنیان منازعه ایران و رقیبان به حوزه‌های حساس و خطرناکی مانند حوزه هویت، فرهنگ، آموزش و پرورش کشیده شده است. رقیبان ایران با ارائه مشوق‌ها و جذابیت‌های آموزشی در حال نمایش قدرت فرهنگی و آموزشی خویش حتی در قلب ایران برای جذب نخبگان و تغییر هویت نسل آینده ایران هستند.

رویداد‌هایی مانند برگزاری آزمون مدارس ترکیه در تهران برای جذب دانش‌آموزان ایرانی را می‌توان بخشی از سیاستگذاری فراگیر و ترکیبی دولت ترکیه به رهبری اردوغان برای گسترش نفوذ فرهنگی و سپس سلطه بر فضای هویتی منطقه برای تضعیف رقیبان خود به‌خصوص ایران برشمرد.

سیاستگذاران ارشد به‌ویژه دستگاه دیپلماسی ایران باید در قبال این‌گونه اقدامات و سیاست‌های تهاجمی رقیبان مانند ترکیه هوشیار باشند، واکنش فوری و اثربخش به چنین فعالیت‌های تهاجم فرهنگی و آموزشی سفارت ترکیه در ایران نشان دهند.

منبع: دیپلماسی ایرانی

ارسال نظر
قوانین ارسال نظر
لطفا از نوشتن با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
از ارسال دیدگاه های نا مرتبط با متن خبر، تکرار نظر دیگران، توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمایید.
لطفا نظرات بدون بی احترامی، افترا و توهین به مسئولان، اقلیت ها، قومیت ها و ... باشد و به طور کلی مغایرتی با اصول اخلاقی و قوانین کشور نداشته باشد.
در غیر این صورت، «اقتصاد24» مطلب مورد نظر را رد یا بنا به تشخیص خود با ممیزی منتشر خواهد کرد.
خواندنی‌ها
خودرو
فناوری
آخرین اخبار

برنامه ویژه پرسپولیس برای ستاره تازه وارد

شوک به استقلال؛ آمانوف سهمیه بزرگسال است!

مقدمات افزایش حقوق بازنشستگان فراهم شده است/ عقب افتادگی به خاطر مشکل تامین منابع بود

تصویری کمتر دیده شده از ناصرالدین شاه کنار مادرش مهدعلیا و خواهر تنی اش

دردسر جدید استراماچونی برای استقلال

ستاره‌های استقلال در راه پرسپولیس و سپاهان!

مهدی طارمی جواب داد

کار پرسپولیس برای جذب ستاره سابق سخت شد

کاپیتان تیم ملی در راه تهران/ رأی دوباره به یک استقلالی؟

یک به توان چهار رسید

پرداخت بیش از ۲۰۲ میلیارد ریال وام فرزندآوری توسط موسسه اعتباری ملل

کسب بیش از پنج هزار میلیارد ریال درآمد / رشد 196 درصدی تراز عملیاتی در مهترین بخش درآمدی

سرباز‌های استقلال سوژه‌ی پرسپولیسی‌ها شدند!

واکنش پرسپولیسی‌ها به شایعه‌ی جنجالی انتقال یاغی

آزمون سراسری ۱۴۰۲: نوبت اول ۲۹ و ۳۰ دی سال جاری، نوبت دوم ۱۴ و ۱۵ تیرسال آینده

بامزه‌ترین نوع نذری که مطمئنا تاکنون ندیده‌اید

تبلیغ سایه چشم با سواستفاده از درگذشت ابتهاج!

کاهش وزن و لاغری عجیب کارگردان مشهور سینما!

فیلم/صداوسیما تکلیف شیر تعزیه را مشخص کرد

آخرین وضعیت جسمانی خواننده محبوب پیشکسوت

بورس با رشد ۴۳ واحدی به کار خود پایان داد

فیلم/ خط و نشان وزیر خارجه برای آمریکا

شاخص کل بورس در مسیر وین-تهران

آخرین آمار قربانیان و مبتلایان کرونا امروز دوشنبه ۲۴ مرداد ۱۴۰۱

هزینه خرید ماهی چقدر است؟

واکنش استقلال به چراغ سبز محمد نادری

ماجرای درگیری در پرواز نجف تهران امروز صبح چه بود؟

واکنش جادوگر به رقابت دوباره با یزدانی

قیمت دلار عقب نشینی کرد/ قیمت سکه در مرز ۱۴ میلیون تومان

شباهت باورنکردنی پسر دنیا جهانبخت به مهراد جم

طعنه عباس عبدی به مدیر مسئول کیهان؛ آخرالزمان سیاست است

عزل فوری یک مدیر بورسی

تصاویر جنجالی از سریال یاغی

فیلم/ اعلام موضع وزارت امور خارجه در خصوص سلمان رشدی

زیباترین لباس‌های بازیگران زن ایرانی

واکنش رئیس سازمان محیط زیست به قتل برومند نجفی

سیگنال بازار ارز به بورس